2021-12-31-accounts

Adroddiad yr Ymddiriedolwyr:
Amcanion a Gweithgareddau'r		elusen	2
Cyflawniadau a pherfformiad			4
Adolygiad Ariannol			9
Gwybodaeth Gyfreithiol	a Gweinyddol		12
Strwythur, Llywodraethu	a Rheoli		13
Cynlluniau'r Dyfodol			16
Adroddiad yr Archwilwyr Annibynnol			17
Datganiad o'r Gweithgareddau	Ariannol		20
Mantolen			21
Datganiad o'r Llif Arian			22
Nodiadau i'r datganiadau ariannol			23

			2021				2020
		Cronfeydd	Cronfeydd	Cronfeydd		Cronfeydd	Cronfeydd	Cronfeydd
		Anghyfyngedic	Cyfyngedlg	Gwaddol	Cyfanswm	Anghyfyngedic	Cyfyngedig	Gwaddol	Cyfanswm
	lyodyn	E 000	E 000	E 000	6 OOO	E 000	E 000	E 000	6 080
INCWM
Rhoddion a chymynroddion:
Rhoddion	2	317			317	485	—	—	485
Grantiau		181	1,127		1,308	1,419	-	-	1,419
		498	1,127		1,625	1,904			1,904
Gweithgareddau elusennol:
Gwyl yr Eisteddfod		833			833	829	-	-	829
Gweithgareddau masnachu					14	15			15
Incwm o fuddsoddiadau				18	18			15	15
Cyfanswm incwm		1,345	1,127	18	2,490	2,748	-	15	2,763
GWARIANT
Gwelthgraeddau codi arian		18			18	15			15
Gweithgareddau elusennol:
Gwyl yr Eisteddfod	8	786	892		1,678	1,527			1,527
Cyfanswm gwariant		804	892		1r696	1r542			1r542
Enillion ar fuddsoddiadau				75	75			20	20
Incwm/Gwariant Net		541	235	93	869	1,206		35	1,241
Enillion cydnabyddedig	eraill
Cynnydd/(Lleihad) actiwaraidd
ar y cynllun pensiwn	16	1,010	-	—	1,010	(320)			(320)
Symudiad net yn y cronfeydd		1,551	235	93	1,879	886		35	921
Cysoni'r Cronfeydd
Balansau ddygwyd ymlaen	1 Ionawr	1,897		1,414	3,311	1,011		1,379	2,390
Balansau gariwyd ymlaen	31 Rhagfyr	3r448	235	1r507	Sr190	1r897		1,414	3,311

							2021	2020
						Nodyn	6 000	E 000
Asedau sefydlog
Asedau anniriaethol						10	44	2
Eiddo parhaol						10	390	432
Buddsoddiadau						11	1,749	1,181
							2 183	1,615
Asedau cyfredol
Dyledwyr						12	434	941
Buddsoddiadau	tymor		byr			11	1,677	888
Banc							98	69
							2,209	~1898
Credydwyr: Symiau		sy'n dod yn
ddyledus o fewn	blwyddyn					13	(152)	(141)
Asedau cyfredol	net						2 037	1,756
Cyfanswm yr asedau
Ilai dyledion cyfredol							4,240	3,371
Cynllun pensiwn	a buddion			wedi'u	diffinio	16	950	(60)
Asedau net							5,190	3,311
Cronfeydd Cadw
Cronfeydd Gwaddol							1,507	1,414
Cronfeydd Cyffredinol							1,496	1,047
Cronfeydd Penodol							1,002	910
Cronfeydd Cyfyngedig							235
Cronfa Bensiwn						16	950	(60)
Cyfanswm Cronfeydd							5,190	3,311

						2021 I000	2020 I 000
Llif arian o Weithgareddau Gweithredol						1,353	1,279
Llif arian o Weithgareddau buddsoddi
Enillion ar fuddsoddiadau						18	15
Taliadau am eiddo parhaol						59
Derbyniadau trwy werthu	buddsoddiadau					129	100
Taliadau am fuddsoddiadau	newydd					(626)	(300)
Mewnlif net ariannol o weithgareddau			buddsoddi			934	1,095
Arian a chyfwerthoedd	arian ar 1	Ionawr				1,351	256
Arian a chyfwerthoedd	arian ar 31		Rhagfyr			2,285	1,351
Cysoniad y ilif arian a'r	symudiad	mewn			gweithgareddau	gweithredol
						2021	2020
						I 000	I 000
Incwm net						869	1,241
Dibrisiad asedau diriaethol						45	47
Amorteiddiad asedau anniriaethol						14	9
(Enillion) ar fuddsoddiadau						(75)	(20)
Llog a dderbynnir						(18)	(15)
Lleihad mewn dyledwyr cyfredol						507	348
Cynnydd mewn credydwyr	cyfredol					11	(331)
Mewnlif net ariannol o weithgareddau			gweithredol			1,353	1,279
Dadansoddiad o arian a	chyfwerthoedd			arian
						2021	2020
						I 000	f 000
Buddsoddiadau eiddo parhaol - COIF		ac arian			buddsoddi	510	394
Buddsoddiadau tymor byr	- Cyfrif banc					1,677	888
Banc						98	69
Cyfanswm arian a chyfwerthoedd		arian				2,285	1,351

Rhoddion
							Cronfeydd	Cronfeydd	Cronfeydd
						Anghyfyngedig s 000		Penodoi I 000	Cyfyngedig E 000	2021 6 000	2020 6 000
Y Cronfeydd Lleol a Chyffredinol							21	27		48	181
Ymddiriedolaeth		Edwin	Griffiths,		UDA		195			195	200
Rhoddion	trwy	ewyllys					33			33	45
Rhoddion	gan	sefydliadau		eraill			10	22		32	47
Tanysgrifiadau		aelodaeth								6	6
Rhoddion	eraill									3	6
							268	49		317	485
Cronfeydd	penodoh
Incwm a dderbyniwyd			yn	ystod	y flwyddyn		ar gyfer Eisteddfodau'r		dyfodol:	I	6
Eisteddfod	Genedlaethol			Ceredigion		2022				42	94
Eisteddfod	Genedlaethol			Llyn ac	Eifionydd		2023			7	95
Symudiad	net									49	189

yn cael ei gydnabod yn y flwyddyn y	cynh	elir y	r Eisted	dfod.
				Cronfeydd	Cronfeydd
				Anghyfyngedig	Cyfyngedig	2021	2020
				I 000	I 000	6 000	6 000
Llywodraeth Cymru - Grant craidd					603	603	603
Llywodraeth Cymru - Eisteddfod AmGen		2021			210	210
Llywodraeth Cymru - Cynllunio Eisteddfod		2022+			200	200
Cronfa Adferiad Diwylliannol Cymru				150		150	150
Cynllun Cadw Swyddi y Llywodraeth				31		31	91
Cronfa Treftadaeth y Loteri - Cynllun	Cymunedol				39	39
Y Sefydliad Cenedlaethol - Datblygu	Cerddoriaeth				27	27
Cronfa Treftadaeth y Loteri - Proseict	Cymunedol				10	10
Cymdeithas y Cymmrodorion - Pererindod					10	10
Ymddiriedolaeth Elusennol Colwinston	- Opera		newydd		10	10
Sefydliad Cymunedol Cymru					5	5
LGBT+ Futures Mas ar y Maes					5	5
Llywodraeth Cymru - Prosiect Clwstwr					4	3
Ymddiriedolaeth Nineveh - Gwyddoniaeth					3	3
Ty Cerdd - Prosiect Ysbrydoli					2	2
Llywodraeth Cymru -Cymorth oherwydd		gohirio 2020					500
Cyngor Celfyddydau Cymru - Gweithgareddau			AmGen				75
Cyfanswm y grantiau				181	1,128	1,308	~1419

								Cronfeydd	Cronfeydd
	Gwyl yr Eisteddfod:							Anghyfyngedig I 000	Penodoi I000	2021 I 000	2020 E 000
	Incwm o'r	Wyl						382	37	419	134
	Incwm o'r	Maes						31		34	101
	Awdurdodau	a chynghorau			Lleol			357		357	352
	Cynlluniau	nawdd						20		20	20
	Maes Carafanau									3	222
	Cyfanswm							790	43	833	829
	Cronfeydd	penodoh
	Incwm a dderbyniwyd			yn	ystod	y flwyddyn		ar gyfer Eisteddfodau'r	dyfodol:
	Eisteddfod	Genedlaethol			Ceredigion		2022			43	351
	Symudiad	net								43	351
6.	Gweithgareddau		masnachu

					2021 I 000	2020 E 000
	Cynllun	loteri			14	15
7.	Incwm	o fuddsoddiadau
			Cronfeydd	Cronfeydd
			Anghyfyngedig 1000	Gwaddol I000	2021 E 000	2020 I000
	Llog y	buddsoddiadau		18	18	15

Asedau anniriaethol
	Gwefan	Cyfanswm
	E 000	E 000
Cost
1 Ionawr 202	46	46
Ychwanegiadau	56	56
31 Rhagfyr 2021	102	102
Amofteiddiad
1 Ionawr 2020	44	44
Cost am y flwyddyn	14	14
31 Rhagfyr 2021	58	58
Gwerth net yr asedau
31Rhagfyr 2021	44	44
31 Rhagfyr 2020	2	2
Asedau parhaol
	Adeiladau	Adeiladau	Peiriannau/	Oodrefn	pod refn	Eiddo
	Parhaol	Eraill	Offer Maes	Llwyfan	Swyddfa	i'r Orsedd	Cyfanswm
	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000
Cost
1 Ionawr 2021	570	86	861	19	159	33	1,728
Ychwanegiadau					3		3
Gwarediadau		(30)			(33)		(63)
31 Rhagfyr 2021	570	56	861	19	129	33	1,668
Dibrisiad
1 Ionawr 2021	271	47	818	19	135	6	1,296
Cost am y flwyddyn	11	15	6		12	1	45
Gwarediadau		(30)			(33)		(63)
31 Rhagfyr 2021	282	32	824	19	114	7	1,278
Gwerth net yr eiddo
31Rhagfyr 2021	288	24	37		15	26	390
31 Rhagfyr 2020	299	39	43	-	24	27	432

							Gwerth	y Farchnad
					Cronfeydd	Cronfeydd	2021	2020	Y Gost	Llog
					Anghyfyngedig I 000	Gwaddol I 000	Cyfanswm I000	Cyfanswm L 000	2021 I000	2021 I000
COIF Cyfrif Cadw
(Charities Official Investment				Fund)	242	230	472	372	472
Llog Sefydlog						276	276	193	273	4
Cyfranddaliadau						835	835	539	717	12
Nwyddau						24	24		23
Eiddo						51	51	26	44
Buddsoddiadau	eraill					53	53	29	51	2
Arian ar gyfer	dibenion	buddsoddi				38	38	22	39
Cyfanswm Buddsoddiadau			parhaol		242	1,507	1,749	1,181	1,619	18
Buddsoddiadau	Tymor	Byr			1,677		1,677	888	1,677
Cyfanswm Buddsoddiadau					1,919	1 507	3 426	2,069	3,296	18

					Cyfanswm
					E000
Gwerth	y Farchnad	- 31 Rhagfyr	2020		1,181
Gwerthu	buddsoddiadau (Gwerth		y farchnad)		(129)
Prynu buddsoddiadau		newydd (Cost)			506
Trosglwyddiad arian		i'r Cyfrif Cadw COIF			100
Trosglwyddiad arian		o ddyledwyr	ar gyfer dibenion	buddsoddi	16
Enillion	ar fuddsoddiadau				75
Gwerth	y Farchnad -31 Rhagfyr 2021				1,749

				2021	2020
				E 000	6 000
Dyledwyr	-	Masnachol		162	126
Dyledwyr	-	Grantiau		150	309
Dyledwyr	-	Eraill		2	404
Ad-daliad	Treth lncwm		a TAW	100	90
Rhagdaliadau		ac incwm	cronedig	20	12
				434	941

			2021	2020
			E 000	E 000
Credydwyr	Masnachol		116	84
Credydwyr	eraill		19	25
Croniadau			8	21
Tanysgrifiadau		am Oes	9	11
			152	141

		Cronfeydd	Cronfeydd	Cronfeydd
		Anghyfyngedig	Cyfyngedig	Gwaddol	2021	2020
		E 000	E 000	E 000	E 000	E 000
Eiddo	anniriaethol	44			44	2
Eiddo	Parhaol	390			390	432
Buddsoddiadau		242		1,507	1,749	1,180
Asedau	cyfredol	1,974	235		2,209	1,898
Credydwyr cyfredol		(152)			(152)	(141)
Cynllun	pensiwn	950			950	(60)
		3,448	235	1,507	5,190	3,311

			2021	2020
y	cytundeb yn dod i ben:		E 000	E 000
	Mewn	llai na blwyddyn	4	6
	Rhwng	blwyddyn a dwy flynedd
	Rhwng	dwy a phum mlynedd

		01/01/21	Derbyniwyd	Gwariwyd	Ara II	31/12/21
		8	8	E		8
Llywodraeth Cymru			1,013	813		200
Cronfa Treftadaeth	y Loteri		38	11		27
Y Sefydliad Cenedlaethol			27	27
Ymddiriedolaeth Colwinston			10	8
Y Cymmrodorion			10	10
Cronfa Treftadaeth	y Loteri		10	10
Sefydliad Cymunedol	Cymru		5
LGBT+Futures			5
Llywodraeth - Prosiect Clwstwr			4
Ymddiriedolaeth Nineveh			3
Ty cerdd			2
			1,127	892		235

a ddiwed	darwyd	i 31 R	hagfyr 202	1 g	an a	ctiwari annibynnol.
							2021	2020	2019
Cyfradd	gostyngiad						2.0%	1.4%	2.0%
Chwyddiant Mynegai Pris Defnyddwyr					(CPI)		2.7%	2.1%	2.2%
Cyfradd	cynnydd	mewn	tal pensiynau				2.7%	2.1%	2.2%
Cyfradd	cynnydd	mewn	pensiynau	wedi'u		gohirio	2.7%	2.1%	2 2%
Cyfradd	cynnydd	mewn	cyflogau				3.7%	3.1%	3.2%

sydd yn 65 ar 31	Ragfyr i fyw	am:
								2021	2020
Gwrywaidd	Aelod	sydd	yn	65	ar	31	Ragfyr	22.3	22.2
	Aelod	sydd	yn	45	ar	31	Ragfyr	23.3	23.2
Benywaidd	Aelod	sydd	yn	65	ar	31	Ragfyr	24.7	24.6
	Aelod	sydd	yn	45	ar	31	Ragfyr	26.1	26.0

									Canran		Canran
									asedau ar	Gwerth	asedau ar	Gwerth
									2021	2021	2020	2020
									(%)	(Em)	(%)	(Em)
Buddsoddiadau		ecwiti							67.3	5.07	63.8	4.22
Eiddo									6.7	0.51	7.1	0.47
Bondiau'r llywodraeth									9.5	0.72	11.3	0.75
Bondiau corfforaethol									14.5	l.09	16.5	l.09
Arian									2.0	0.15	1.3	0.09
Arall									0.00	0.00	0.00	0.00
Cyfanswm									100.00	7.54	100.00	6.19
Sefyllfa y	gronfa		ar	gyfer Eisteddfod				Genedlaethol	Cymru:
										2021	2020
										Em	Em
Canran o'r	asedau									7.54	6.55
Amcangyfrif	o'r	rhwymedigaethau								6.59	6.61
(Rhywedigaeth)/Ased				a gydnabyddir			ar y fantolen			0.95	(0.06)
Mae'r symiau		a	gydnabuwyd			yn y cyfrif elw a cholled fel y				canlynol:
										2021	2020
										Em	Em
Cost gwasanaeth			presennol							0.17	0.20
Cost gwasanaeth			y gorffennol							0.00	0.00
Llog ar rwymedigaethau'r					cynllun	pensiwn				0.00	0.00
Cyfanswm	cost	gweithredu								0.20	0.20

AR GYFER Y FLWYDDYN YN D	IWEDDU 31 R	IWEDDU 31 R	IWEDDU 31 R	HAGFY	HAGFY	R 2021
Newidiadau i werth presennol	oblygiadau'r			budd		diffiniedig	yn ystod y flwyddyn:
							2021	2020	2019
							Em	Em	Em
Oblygiadau agoriadol y budd diffiniedig							6.61	5.93	5.21
Cost gwasanaeth presennol							0.17	0.20	0.14
Llog ar rwymedigaethau'r cynllun	pensiwn						0.09	0.12	0.14
Cyfraniadau gan aelodau'r cynllun							0.03	0.04	0.04
Cynnydd actiwaraidd ar rwymedigaethau							(0.10)	0.42	0.47
Buddion a dalwyd							(0.15)	(0.10) (0.12)
Cost cwtogi							~(0.06	0.00	0.00
Oblygiadau terfynol y budd diffiniedig							6.59	6.61	5.93
Newidiadau i werth farchnad	asedau'r	cynllun			yn	ystod y flwyddyn:
							2021	2020	2019
							Em	Em	Em
Gwerth farchnad asedau'r cynllun	ar ddechrau'r			cyfnod			6.55	6.19	5.43
Enillion disgwyliedig asedau'r cynllun							0.09	0.12	0.15
Cynnydd actiwaraidd ar asedau							0.91	0.18	0.55
Cyfraniadau'r cyflogwr							0.11	0.12	0.14
Cyfraniadau'r cyflogedig							0.03	0.04	0.04
Buddion a dalwyd							~(0.15	~0.10) ~(0.12
Gwerth farchnad asedau'r cynllun	ar ddiwedd		y	cyfnod			7.54	6.55	6.19
Gwir enillion asedau'r cynllun:
							2021	2020	2019
							Em	Em	Em
Enillion disgwyliedig asedau'r cynllun							0.09	0.12	0.15
Cynnydd actiwaraidd ar asedau							0.91	0.18	0.55
Gwir enillion ar asedau'r cynllun							1.00	0.30	0.70
Dadansoddiad hanesyddol gwerthoedd		asedau,			rhywmedigaethau'r			cynllun,	cyfanswm
y diffyg a phrofiad enillion a cholledion:
						2021	2020	2019	2018	2017
						Em	Em	Em	Em	Em
Gwerth farchnad asedau'r cynllun						7.54	6.55	6.19	5.43	5.83
Rhywmedigaethau'r cynllun						6.59	6.61	5.93	5.21	5.43
Gweddill/(Diffyg) yn y cynllun						0.95	0.06)	0.26	0.22	0.40