2020-12-31-accounts

Adroddiad yr Ymddiriedolwyr:
Amcanion a Gweithgareddau'r	elusen				2
Cyflawniadau a pherfformiad					4
Ado lyg i ad Aria n no I					9
Gwybodaeth Gyfreithiol a Gweinyddol					12
Strwythur, Llywodraethu a Rheoli					13
Cynlluniau'r Dyfodol					16
Adroddiad yr Archwilwyr Annibynnol					17
Datganiad o'r Gweithgareddau Ariannol					19
Mantolen					20
Datganiad o'r Llif Arian					21
Nodiadau i'r datganiadau ariannol					22
ATODZADAU
Nid yw'r wybodaeth a gynhwysir yn yr atodiadau		yn	rhan o'r datganiadau	anannol	archwiliedig:
Atodiad A —Cofnodion Cyfarfod Blynyddol			Llys yr Eisteddfod	2020	33
Atodiad B —Swyddogion y Llys a'r	Cyngor				37

				2020				2019	2019
			Cronfeydd	Cronfeydd	Cronfeydd		Cronfeydd	Cronfeydd	Cronfeydd
			Anghyfyngedig	Penodot	Gwaddol	Cyfanswm	Anghyfyngedi&	Penodol	Gwaddol	Cyfanswm
		lfodyn	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000	6 000
INCWM
Rhoddion a chymynroddion:
Rhoddion		2	296	189		485	1,034	106	-	1,140
Grantiau			1,419	—	—	1,419	1,151	-	-	1,151
Cymynroddion									218	218
			1,715	189		1,904	2,185	106	218	2,509
Gweithgareddau elusennol:
Gwyl yr Eisteddfod			478	351		829	3,875	(3)	-	3,873
Gweithgareddau masnachu		6	15			15	16			16
Incwm o fuddsoddiadau					15	15			21
Cyfanswm incwm			2r208	540	15	2r763	6r076	103	239	6r419
GWARIANT
Gweithgraeddau codi arian		8	15			15				12
Gweithgareddau elusennol:
Gwyl yr Eisteddfod		6	1,527			1,527	6,054	—	42	6,096
Cyfanswm gwarlant			1,542			1,542	6,066		42	6,108
Enillion ar fuddsoddiadau					20	20	41		33	74
Incwm/Gwariant Net			666	540	35	1,241	51	103	230	385
Enillion cydnabyddedig	eraill
(Lleihad)/Cynnydd actiwaraidd
ar y cynllun pensiwn		16	(320)			(320)	40			40
Symudiad net yn y cronfeydd			346	540	35	921	91	103	230	425
Cysoni'r Cronfeydd
Balansau ddygwyd ymlaen		1 Ionawr	641	370	1,379	2,390	550	267	1,148	1,965
Balansau gariwyd ymlaen	31 Rhagfyr		987	910	lr414	3r311	641	370	ir379	2r390

							2020	2019
						Nodyn	E 000	6 000
Asedau sefydlog
Asedau anniriaethol						10	2	12
Eiddo parhaol						10	432	480
Buddsoddiadau						11	1181	566
							1,615	1,058
Asedau cyfredol
Dyledwyr						12	941	1,289
Buddsoddiadau	tymor		byr			11	888	232
Banc							69	23
							1,898	1,544
Credydwyr: Symiau		sy'n dod yn
ddyledus o fewn	blwyddyn					13	(141)	(472)
Asedau cyfredol	net						1,756	~1072
Cyfanswm yr asedau
Ilai dyledion cyfredol							3,371	2,130
Cynllun pensiwn	a buddion			wedi'u	diffinio	16	(60)	260
Asedau net							3,311	2,390
Cronfeydd Cadw
Cronfeydd Gwaddol							1,414	1,379
Cronfeydd Cyffredinol							1,957	751
Cronfa Bensiwn						16	(60)	260
Cyfanswm Cronfeydd							3,311	2,390

					2020	2019
					E 000	E 000
Llif arian o Weithgareddau Gweithredol					1,279	(397)
Llif arian o Weithgareddau buddsoddi
Enillion ar fuddsoddiadau					15	21
Taliadau am eiddo parhaof						(67)
Derbyniadau trwy werthu	buddsoddiadau				100	401
Taliadau am fuddsoddiadau	newydd				(300)	(196)
Mewnlif/(allanlif) net ariannol o weithgareddau				buddsoddi	1,095	238
Arian a chyfwerthoedd	arian ar 1	Ionawr			256	494
Arian a chyfwerthoedd	arian ar 31Rhagfyr				1,351	256
Cysoniad y llif arian a'r	symudiad	mewn	gweithgareddau		gweithredol
					2020	2019
					6 000	6 000
Incwm net					1,241	385
Dibrisiad asedau diriaethol					47	45
Amorteiddiad asedau anniriaethol					9	9
(Enillion) ar fuddsoddiadau					(20)	(74)
Llog a dderbynnir					(15)	(21)
Lleihad / (Cynnydd) mewn	dyledwyr	cyfredol			348	(819)
(Lleihad) / Cynnydd mewn	credydwyr	cyfredol			(331)	78
Mewnlif net ariannol o weithgareddau		gweithredol			1,279	~3977
Dadansoddiad o arian a	chyfwerthoedd		arian
					2020 6 000	2019 I000
Buddsoddiadau eiddo parhaol —COIF		ac arian		buddsoddi	394	1
Buddsoddiadau tymor byr	—Cyfrif banc				888	232
Banc					69	23
Cyfanswm arian a chyfwerthoedd		arian			1,351	256

Rhoddion
						Cronfeydd		Cronfeydd
						Anghyfyngedig E 000		Penodol s 000		2020 E 000	2019 I000
Y Cronfeydd Lleol a Chyffredinol								172		181	507
Ymddiriedolaeth Edwin		Griffiths,	UDA				200			200	193
Rhoddion	trwy ewyllys						45			45	373
Rhoddion	gan gwmn'lau	a sefydliadau			eraill		30		17	47	18
Cronfeydd	Gwobrau										42
Tanysgrifiadau aelodaeth
Rhoddion	eraill
							296	189		485	1,140
Cronfeydd	penodoh
Incwm a dderbyniwyd		yn y gorffennol			ar gyfer yr Eisteddfod		gyfredol:			E	E
Eisteddfod	Genedlaethol	Sir Conwy		2019							(240)
Incwm a dderbyniwyd		yn ystod y flwyddyn				ar gyfer Eisteddfodau'r		dyfodol:
Eisteddfod	Genedlaethol	Ceredigion		2022						94	345
Eisteddfod	Genedlaethol	Llyn ac	Eifionydd			2023				95	1
Symudiad	net									189	106

										2020	2019
										I 000	E 000
l lywodraeth	Cymru		Grant	Hybu a Hwyluso	defnydd		y Gymraeg			603	603
Llywodraeth	Cymru		Cymorth oherwydd gohirio			Eisteddfod			2020	500
Llywodraeth	Cymru		Cronfa	Adferiad Diwylliannol		Cymru				150
Llywodraeth	y DU		Cynllun	Cadw Swyddi						91
Cyngor Celfyddydau		Cymru	Gweithgareddau artistig		Eisteddfod			AmGen		75	75
Llywodraeth	Cymru		Prosiectau arbennig								243
Llywodraeth	Cymru		Uned Digwyddiadau Mawr			(YTylwyth)					120
Llywodraeth	Cymru		Croeso	Cymru —Prosiect Agora							110
Cyfanswm	y grantiau									1,419	1,151

	yn ystod 2020, der	b	yniwyd		y cyfansy	miau	canlynol:
										Cronfeydd
										Gwaddol		2020	2019
										f 000	f 000		f 000
	Gwobr Goffa Edwin		Williams										218
													218
5.	Gweithgareddau	elusennol:
							Cronfeydd			Cronfeydd
	Gwyl yr Eisteddfod:						Anghyfyngedig f 000			Penodoi f 000	2020 f 000		2019 f 000
	Incwm o'r Wyl							90		44		134	2,028
	Incwm o'r Maes							30		71		101	912
	Awdurdodau a chynghorau				Lleol			351				352	345
	Cynlluniau nawdd									13		20	395
	Maes Carafanau									222		222	193
	Cyfanswm							478		351		838	3833
	Cronfeydd penodoh
	Incwm a dderbyniwyd		yn	y	gorffennol	ar gyfer yr Eisteddfod			gyfredol:			f	f
	Eisteddfod Genedlaethol			Ceredigion		2022							(3)
	Incwm a dderbyniwyd		yn	ystod y flwyddyn			ar gyfer	Eisteddfodau'r		dyfodol:
	Eisteddfod Genedlaethol Symudiad net			Ceredigion		2022						351 331	~3
6.	Gweithgareddau	masnachu
											2020 f 000		2019 f 000
	Cynllun loteri											15	16
7.	Incwm ofuddsoddiadau
							Cronfeydd			Cronfeydd
							Anghyfyngedig f 000			Gwaddol f 000	2020 f 000		2019 f 000
	Llog y buddsoddiadau									15		15	21

8.	Gwariant
								Costa u		Costa u		Costa u			2020	2019
								Staff f 000		Uniongyrchol f 000		Cynnal f 000		f 000		f 000
	Gweithgareddau			codi arian
	Cynllun loteri														11	12
	Ffi broceriaid	buddsoddiadau													4
	Cyfanswm									15					15	12
	Gweithgareddau			elusennol
	Gwyl yr Eisteddfod							653		607		267		1,527		6,096
	Cyfanswm							653		622		267		~1542		6,108
	Mae'r gwariant yn cynnwys tal i'r archwiliwyr am wasanaethau archwilio cyfrifon 2020 of8,300 (2019:f12,750) a f14,200 (2019 —f4,995)ar gyfer gwasanaethau arbenigol treth ar werth.
9.	Costau staff
															2020	2019
															f 000	f 000
	Cyflogau gros														484	550
	Cyfraniadau Yswiriant Cenedlaethol						y cyflogwr								45	53
	Cost pensiwn y	cyflogwr													124	135
															653	738
	Yn ystod y flwyddyn			cyflogwyd,		ar gyfartaledd			misol,	14 o swyddogion			cyflogedig		llawn	amser
	(2019 — 17)yn	y	meysydd		canlynol:
															2020	2019
	Gweithgareddau'r		elusen												12	15
	Gweinyddiaeth	a	rheoli												2	2

	Gwefan	Cyfanswm
	E 000	E 000
Cost
1 Ionawr 2019	46	46
Ychwanegiadau
31 Rhagfyr 2019	46	46
Amorteiddiad
1 Ionawr 2019	34	34
Cost am y flwyddyn	10	10
31 Rhagfyr 2019	44	44
Gwerth net yr asedau
31Rhagfyr 2020	2	2
31 Rhagfyr 2019	12	12
Asedau parhaol
	Adeiladau	Adeiladau	Peinannau/	Dodrefn	Dodrefn	Eiddo
	Parhaol	Eraill	Offer Maes	Llwyfan	Swyddfa	i'r Orsedd	Cyfanswm
	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000	E 000
Cost
1 Ionawr 2020	570	142	861	19	160	73	1,825
Ychwanegiadau
Gwarediadau		(56)			(1)	(40)	(97)
31 Rhagfyr 2020	570	86	861	19	159	33	1,728
Dibrisiad
1 Ionawr 2020	254	95	810	19	123	45	1,344
Cost am y flwyddyn	17	8	8		13	1	47
Gwarediadau		(56)			(1)	(40)	(97)
31 Rhagfyr 2020	271	47	818	19	135	6	1,294
Gwerth net yr eiddo
31Rhagfyr 2020	299	39	43	—	24	22	432
31 Rhagfyr 2019	316	47	51		38	28	480

							Gwerth	y Farchnad
					Cronfeydd	Cronfeydd	2020	2019	Y Gost	Llog
					Anghyfyngedig I 000	Gwaddol I 000	Cyfanswm I000	Cyfanswm E 000	2020 f 000	2020 E 000
COIF Cyfrif Cadw
(Charities Official Investment				Fund)	253	119	372	1	372
Llog Sefydlog						193	193	152	188	3
Cyfranddaliadau						539	539	372	494	11
Eiddo						26	26	26	27
Buddsoddiadau	eraill					29	29	15	28	1
Arian ar gyfer	dibenion	buddsoddi				22	22		22
Cyfanswm Buddsoddiadau			parhaol		253	928	1,181	566	1,130	15
Buddsoddiadau	Tymor	Byr			888		BBB	232	888
Cyfanswm Buddsoddiadau					1,141	928	2,069	798	2,018	15

					Cyfanswm
					f 000
Gwerth	y Farchnad	- 31 Rhagfyr	2019		566
Gwerthu	buddsoddiadau (Gwerth		y farchnad)		(100)
Prynu buddsoddiadau		newydd (Cost)			302
Trosglwyddiad arian		i'r Cyfrif Cadw COIF			371
Trosglwyddiad arian		o ddyledwyr	ar gyfer dibenion	buddsoddi	22
Enillion	ar fuddsoddiadau				20
Gwerth	y Farchnad - 31Rhagfyr 2020				1,181

				2020	2019
				6 000	E 000
Dyledwyr	-	Masnachol		126	155
Dyledwyr	-	Grantiau		309	151
Dyiedwyr	—Eraill			404	576
Ad-daliad	Treth Incwm		a TAW	90	388
Rhagdaliadau		ac incwm	cronedig	12	19
				941	~1289

.Credydw	yr:	Dyledus mewn llai na blw	yddyn
			2020	2019
			E 000	E 000
Credydwyr	Masnachol		84	418
Credydwyr	eraill		25	28
Croniadau			21	13
Tanysgrifiadau		am Des	11	13
			141	472

		Cronfeydd	Cronfeydd
		Anghyfyngedig E 000	Gwaddol E 000	2020 E 000	2019 f 000
Eiddo	anniriaethol	2		2	12
Eiddo	Parhaol	432		432	480
Buddsoddiadau		252	928	1,180	566
Asedau	cyfredol	1,412	486	1,898	1,544
Credydwyr cyfredoi		(141)		(141)	(472)
Cynllun	pensiwn	(60)		(60)	260
		1,897	1,414	3 311	2,390

					2020	2019
Ycytundeb		yn dod	i ben:		E 000	E 000
Mewn	llai	na blwyddyn			6	16
Rhwng	blwyddyn		a	dwy flynedd		6
Rhwng	dwy a phum			mlynedd		5
					6	27

Mae'r wybodaeth	Mae'r wybodaeth	ganlynol	ganlynol	yn seiliedig ar werth actiwaraidd	yn seiliedig ar werth actiwaraidd	yn seiliedig ar werth actiwaraidd	yn seiliedig ar werth actiwaraidd	llawn	llawn	y gronfa ar 31 Mawrth	y gronfa ar 31 Mawrth	2019
a ddiweddarwyd		i 31 Rhagfyr 2020			gan actiwari		annibynnol.
										2020	2019	2018
Cyfradd	gostyngiad									1.4%	2.0%	2.8%
Chwyddiant Mynegai Pris				Defnyddwyr		(CPI)				2.1%	2.2%	2.2%
Cyfradd	cynnydd	mewn	tal pensiynau							2.1%	2.2%	2 2%
Cyfradd	cynnydd	mewn	pensiynau		wedi'u gohirio					2.1%	2.2%	2 2%
Cyfradd	cynnydd	mewn	cyflogau							3.1%	3.2%	3.2%
Ar sail y	rhagdybiaethau			a ddefnyddiwyd ar gyfer disgwyliadau					einioes, disgwylir i bensiynwr
sydd yn	65 ar 31	Ragfyr		i fyw am:
										2020	2019
Gwrywaidd				Aelod sydd		yn 65 ar 31	Ragfyr			22.2	22.1
				Aelod sydd		yn 45 ar 31	Ragfyr			23.2	22.7
Benywaidd				Aelod sydd		yn 65 ar 31	Ragfyr			24.6	24.5
				Aelod sydd		yn 45 ar 31	Ragfyr			26.0	25.6
Cyfradd	adennill	a ddisgwyliad ar 31/12/2020:

									Canran		Canran
									asedau ar	Gwerth	asedau ar	Gwerth
									2020	2020	2019	2019
									(%)	(Em)	(%)	(Em)
Buddsoddiadau		ecwiti							63.8	4.22	65.7	4.06
Eiddo									7.1	0.47	7.2	0.45
Bondia u'r llywodraeth									11.3	0.75	10.3	0.64
Bondiau corlforaethol									16.5	1.09	15.9	0.98
Arian									1.3	0.09	0.8	0.05
Ara I I									0.0	0.0	0.1	0.01
Cyfanswm									100	6.19	100	6.19
Sefyllfa y	gronfa		ar	gyfer Eisteddfod				Genedlaethol	Cymru:
										2020	2019
										Em	Em
Canran o'r	asedau									6.55	6.19
Amcangyfrif	o'r	rhwymedigaethau								6.61	5.93
(Rhywedigaeth)/Ased				a gydnabyddir			ar y fantolen			0.06	0.26
Mae'r symiau		a	gydnabuwyd			yn y cyfrif elw a cholled fel y				canlynol:
										2020	2019
										fm	Em
Cost gwasanaeth			presennol							0.20	0.14
Cost gwasanaeth y gorffennol Llog ar rwymedigaethau'r cynllun						pensiwn				0.00 0.00	0.05 ~0.01
Cyfanswm	cost	gweithredu								0.20	0.18

Newidiadau i werth presennol	oblygiadau'r	oblygiadau'r	oblygiadau'r	oblygiadau'r	budd diffiniedig	budd diffiniedig	yn ystod y flwyddyn:	yn ystod y flwyddyn:	yn ystod y flwyddyn:
							2020	2019	2018
							Em	Em	Em
Oblygiadau agoriadol y budd diffiniedig							5.93	5.21	5.43
Cost gwasanaeth presennol							0.20	0.14	0.15
Llog ar rwymedigaethau'r cynllun	pensiwn						0.12	0.14	0.13
Cyfraniadau gan aelodau'r cynllun							0.04	0.04	0.04
Cynnydd actiwaraidd ar rwymedigaethau							0.42	0.47	(0.22)
Buddion a dalwyd							~0.10	~0.12	~0.32
Oblygiadau terfynol y budd diffiniedig							6.61	5.93	5.21
Newidiadau i werth farchnad	asedau'r		cynllun			yn ystod y flwyddyn:
							2020	2019	2018
							Em	Em	Em
Gwerth farchnad asedau'r cynllun	ar	ddechrau'r			cyfnod		6.19	5.43	5.83
Enillion disgwyliedig asedau'r cynllun							0.12	0.15	0.14
Cynnydd actiwaraidd ar asedau							0.18	0.55	(0.40)
Cyfraniadau'r cyflogwr							0.12	0.14	0.14
Cyfraniadau'r cyflogedig							0.04	0.04	0.04
Buddion a dalwyd							~0.10 ~0.12		~0.32
Gwerth farchnad asedau'r cynllun	ar	ddiwedd		y	cyfnod		6.55	6.19	5 43
Gwir enillion asedau'r cynllun:
							2020	2019	2018
							Em	Em	Em
Enillion disgwyliedig asedau'r cynllun							0.12	0.15	0.14
Cynnydd (Coiled) actiwaraidd ar	asedau						0.18	0.55	~0.40
Gwir (colledion)/enillion ar asedau'r		cynllun					0.30	0.70	0.26

Gwir (colledion)/e	nillion ar as	nillion ar as	edau'r cynllun	0.30	0.30	0.70	0.26	0.26
Dadansoddiad	hanesyddol		gwerthoedd	asedau, rhywmedigaethau'r		cynllun,	cyfanswm
y diffyg a phrofiad		enillion	a cholledion:
				2020	2019	2018	2017	2016
				Em	Em	Em	Em	Em
Gwerth farchnad	asedau'r cynllun			6.55	6.19	5 43	5.83	5.26
Rhywmedigaethau'r		cynllun		6.61	5.93	5.21	5.43	5.87
Gweddill/(Diffyg)	yn	y cynllun		~0.06)	0.26	0.22	0.40	0.61