## **CYMDEITHAS TŶ TAWE** ## **ADRODDIAD ARIANNOL** **31 Mawrth 2021** ## **CYMDEITHAS TŶ TAWE** ## **ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR AR GYFER Y FLWYDDYN A DDAETH I BEN 31 MAWRTH 2021** Mae'r ymddiriedolwyr yn cyflwyno eu hadroddiad gyda datganiadau ariannol yr elusen ar gyfer y flwyddyn a ddaeth i ben 31 Mawrth 2021. Mae'r ymddiriedolwyr wedi mabwysiadu darpariaethau Cyfrifo ac Adrodd gan Elusennau: Datganiad o Arferion a Argymhellir sy'n gymwys i elusennau sy'n paratoi eu cyfrifon yn unol â'r Safon Adrodd Ariannol sy'n gymwys yn y DU a Gweriniaeth Iwerddon (FRS 102) (effeithiol 1 Ionawr 2019). ## **AMCANION A GWEITHGAREDDAU Amcanion a nodau** Amcan Abertawe yr hyrwyddo’r Gymraeg yn Abertawe a’r ardal. Mae’r nodau’n cynnwys darparu canolfan Gymraeg, cynnal siop Gymraeg, darparu adnoddau i gymdeithasau Cymraeg gynnal gweithgareddau, cefnogi Menter Iaith Abertawe, cynnal gweithgareddau Cymraeg dosbarthiadau i siaradwyr Cymraeg, dysgwyr a phobl ifanc, ac i bawb yn yr ardal sy’n dymuno cryfhau eu cysylltiad â’r iaith. ## **CYFLAWNIAD A PHERFFORMIAD Gweithgareddau elusennol** Mae gweithgareddau elusennol yn ymwneud â hyrwyddo’r iaith Gymraeg a’i diwylliant yn ardal Abertawe. Er 1987 sefydlodd yr elusen Ganolfan Gymraeg yn Abertawe. Dysgodd miloedd y Gymraeg yn y Ganolfan. Denwyd cannoedd i wirfoddoli i gyflawni amcan a nodau’r elusen. Cynhaliodd gannoedd o weithgareddau, gan gynnwys sesiynau wythnosol dysgu anffurfiol i ddysgwyr a siaradwyr Cymraeg, gyda’r nod o ategu dysgu ffurfiol. Cynhaliodd degau o gymdeithasau Cymraeg eu gweithgareddau yn y Ganolfan, a darparwyd sesiynau cerddoriaeth ac adloniant cyson, gan hyrwyddo grwpiau a chantorion Cymraeg a diwylliant cerddorol Cymraeg. Lansiwyd dwsinau o lyfrau Cymraeg yn y Ganolfan. Trwy ddarparu siop Gymraeg, sydd hefyd yn bwynt galwad cyntaf i rai sydd am ymwneud â’r Gymraeg, rhoddwyd ffocws i’r Gymraeg yng nghanol y ddinas. Trwy gyfrwng Menter Iaith Abertawe, sy’n denant i Gymdeithas Ty Tawe, estynnwyd amcanion yr elusen i’r gymuned yn gyffredinol, gan gynnal clybiau ieuenctid, gweithgareddau i bobl ifanc, sesiynau meithrin a gweithgareddau eraill, gan gynnwys presenoldeb ar y cyfryngau digidol. Y flwyddyn 1 Ebrill 2020 – 31 Mawrth 2021 Bu’n flwyddyn eithriadol o heriol i Gymdeithas Tŷ Tawe. Yn fuan iawn yn ystod y flwyddyn cafwyd cyfnod y ‘clo mawr’, a gorfu i’r Ganolfan a’r siop gau, a hefyd y swyddfeydd. O dipyn i beth llwyddodd Menter Iaith Abertawe, sy’n is-bwyllgor i Gymdeithas Tŷ Tawe, ond yn gorff â hunaniaeth gyfreithiol ar wahân, i gynnal digwyddiadau trwy gyfrwng y we i blant, dysgwyr, a chymdeithas canu werin. Erbyn mis Gorffennaf agorwyd y siop, yn gyntaf gan wirfoddolwyr, ond yn ystod y flwyddyn collodd y siop, yn sgil y clo mawr, a chlo pellach yn yr hydref, ac yna ail glo mawr o ddiwedd Rhagfyr hyd at fis Ebrill 2021, tua 7 mis o fasnach. Llwyddodd y siop i weithredu trwy ddarparu deunyddiau i ysgolion a llyfrgelloedd, a darparu gwasanaeth clicio a chasglu. Llwyddodd y siop siarad fore Sadwrn i gyfarfod pan ddaeth hyn yn bosibl am ryw ddeufis. Pan ddaeth hi’n bosibl i gapeli gyfarfod, gwnaeth defnydd o Dy Tawe gan Gapel Gomer. Fel arall, doedd dim modd i’r Ganolfan weithredu. Yn ôl asesiad risg a luniwyd gan yr ymddiriedolwyr, byddai lle i 8 yn y lolfa a 12 yn y neuadd, oni bai bod parau’n bresennol. Roedd hyn yn nifer rhy fach i gynnal y gweithgareddau arferol. Collwyd cyllid sylweddol wrth i Academi Hywel Teifi beidio â chynnal dosbarthiadau yn y Ganolfan. Derbyniwyd tua £9,000 ganddynt am y flwyddyn flaenorol. I wneud peth iawn am y colledion ariannol trefnwyd Cylch Cefnogwyr Tŷ Tawe i ddenu incwm misol. Dechreuwyd ar hyn erbyn diwedd y flwyddyn ariannol, a disgwylir incwm o £5,000 y flwyddyn a rhagor os ceir rhagor o gefnogwyr. Caiff cefnogwyr aelodaeth o Dŷ Tawe a thocynnau gwario yn y siop. Trwy’r Llywodraeth, derbyniodd Tŷ Tawe £16,000 ar gyfer cynnal y siop, a bu hyn yn arbennig o werthfawr. Yn ychwanegol at hyn, derbyniwyd benthyciad o £32,082 o arian Llywodraeth trwy fanc HSBC yn arian wrth gefn. Edrychwn ymlaen at flwyddyn lai heriol yn awr. ## **CYMDEITHAS TŶ TAWE** ## **ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR AR GYFER Y FLWYDDYN A DDAETH I BEN 31 MAWRTH 2021** ## **ADOLYGIAD ARIANNOL** ## **Polisi cronfeydd wrth gefn** Cynhaliwyd cronfeydd wrth gefn o £67,366 yn y banc ar ddiwedd y flwyddyn (sy’n cynnwys benthyciad o £32,082 gan HSBC i ddiogelu’r Gymdeithas yn sgil Covid) ac mae pob un ohonynt yn gronfeydd anghyfyngedig. Cofnododd yr elusen colled o £3,395. Mae'r Ymddiriedolwyr wedi adolygu'r sefyllfa ariannol ac maent yn fodlon bod yr elusen yn gallu parhau i weithredu hyd y gellir rhagweld ac am o leiaf y deuddeg mis nesaf. ## **STRWYTHUR, LLYWODRAETHU A RHEOLI Dogfen lywodraethol** Rheolir yr elusen gan ei dogfen lywodraethol, gweithred o ymddiriedaeth ac mae'n elusen anghorfforedig. ## **Rheoli risg** Mae'r ymddiriedolwyr yn deall y gofynion i fonitro'r risgiau sy'n wynebu'r elusen. Cynhelir asesiadau risg gan bwyllgor yr elusen. ## **MANYLION CYFEIRIO A GWEINYDDOL Rhif Elusen Gofrestredig** 514082 ## **Prif gyfeiriad** 9 Christina St., Abertawe, SA1 4EW ## **Ymddiriedolwyr** Syr Roderick Evans Heini Gruffudd Geraint James ## **CYMDEITHAS TŶ TAWE** ## **ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR AR GYFER Y FLWYDDYN A DDAETH I BEN 31 MAWRTH 2021** ## **MANYLION CYFEIRIO A GWEINYDDOL Bancwyr** HSBC, 1 Portland Street, Abertawe, SA1 3DF Cymeradwywyd drwy orchymyn bwrdd yr ymddiriedolwyr ar ............................................. a'u llofnodi ar ei ran gan: .............................................................. Heini Gruffudd - Ymddiriedolwr **CYMDEITHAS TY TAWE CYFRIF INCWM A THREULIAU** ## **AM Y FLWYDDYN HYD AT 31 MAWRTH 2021** |**Cronfa**
**Rydd**
**Cyfyngedig**
**2021**
**2021**
**£**
**£**
**GWEITHREDOL**
Grantiau Gweithredol
(gweler nodyn 1)
16,000
-
Llogi ystafelloedd
18,77
0
Ff Rheoli (Menter Iaith
Abertawe)
(10,000)
Yswiriant
(1,13
4)
Trydan a Nwy
(2,59
2)
Trethi Dwr a Lleol
(2,70
2)
Atgyweiriadau
(1,143)
Hyforddiant
Deunyddiau Swyddfa/Cyfeithu
Amrywiol/Gweinyddol/Glanhau
-
(1,66
3)
Elw/(Colled) gweithredol
**CYLLID**
Rhoddion/Aelodaeth
3,4
17
Llog banc a dderbyniwyd
29
Costau Banc a Dibrisiant
(1,712)
Elw/(Colled) ar ôl cyllid
**ACHLYSUROL**
Colled Gweithgareddau Siop
Cyfraniad i Fenter Iaith
Abertawe
(665)
(20,000)
Colled am y fwyddyn
(3,395)
-|**Cronfa**
**Rydd**
**Cyfyngedig**
**2021**
**2021**
**£**
**£**
**GWEITHREDOL**
Grantiau Gweithredol
(gweler nodyn 1)
16,000
-
Llogi ystafelloedd
18,77
0
Ff Rheoli (Menter Iaith
Abertawe)
(10,000)
Yswiriant
(1,13
4)
Trydan a Nwy
(2,59
2)
Trethi Dwr a Lleol
(2,70
2)
Atgyweiriadau
(1,143)
Hyforddiant
Deunyddiau Swyddfa/Cyfeithu
Amrywiol/Gweinyddol/Glanhau
-
(1,66
3)
Elw/(Colled) gweithredol
**CYLLID**
Rhoddion/Aelodaeth
3,4
17
Llog banc a dderbyniwyd
29
Costau Banc a Dibrisiant
(1,712)
Elw/(Colled) ar ôl cyllid
**ACHLYSUROL**
Colled Gweithgareddau Siop
Cyfraniad i Fenter Iaith
Abertawe
(665)
(20,000)
Colled am y fwyddyn
(3,395)
-|**Cronfa**
**Rydd**
**Cyfyngedig**
**2021**
**2021**
**£**
**£**
**GWEITHREDOL**
Grantiau Gweithredol
(gweler nodyn 1)
16,000
-
Llogi ystafelloedd
18,77
0
Ff Rheoli (Menter Iaith
Abertawe)
(10,000)
Yswiriant
(1,13
4)
Trydan a Nwy
(2,59
2)
Trethi Dwr a Lleol
(2,70
2)
Atgyweiriadau
(1,143)
Hyforddiant
Deunyddiau Swyddfa/Cyfeithu
Amrywiol/Gweinyddol/Glanhau
-
(1,66
3)
Elw/(Colled) gweithredol
**CYLLID**
Rhoddion/Aelodaeth
3,4
17
Llog banc a dderbyniwyd
29
Costau Banc a Dibrisiant
(1,712)
Elw/(Colled) ar ôl cyllid
**ACHLYSUROL**
Colled Gweithgareddau Siop
Cyfraniad i Fenter Iaith
Abertawe
(665)
(20,000)
Colled am y fwyddyn
(3,395)
-|**Cyfanswm**
**2021**
**2021**
**£**
16,00
0
18,770
10,000
1,134
2,5
92
2,7
02
1,143
-
1,66
3
(19,234)
15,53
6
3,4
17
2
9
3,44
6
(1,712)
17,27
0
(665)
(20,0
00)
(3,395)|**Cyfanswm**
**2021**
**2021**
**£**
16,00
0
18,770
10,000
1,134
2,5
92
2,7
02
1,143
-
1,66
3
(19,234)
15,53
6
3,4
17
2
9
3,44
6
(1,712)
17,27
0
(665)
(20,0
00)
(3,395)|2020
**£**
10,000
3,24
1
4,66
1
2,91
3
2,21
3
240
4,528|2020
**£**
-
26,70
5
(27,796)| |---|---|---|---|---|---|---| ||||3,4
17
2
9||41
8
1
06|| |||||15,53
6
3,44
6
(1,712)||(1,09
1)
52
4
(1,712)| |||||||| |||||17,27
0
(665)
(20,0
00)||(2,27
9)
(3,92
0)
-| ||(3,395)|-||(3,395)||(6,199)| Tudalen I ## **CYMDEITHAS TY TAWE MANTOLEN AR 31 MAWRTH 2021** |**Nodiadau**
**Asedion Parhaol**
Adeilad
2
Ofer
**Asedion Cyfredol**
Stoc
Dyledwyr
3
Arian yn y Banc
**Credydwyr Cyfredol**
Credydwyr gweithredol eraill
**Credydwyr Hir Dymor**

4
**Cronfa Gyfyngedig**
**Cronfa Rydd**
1.4.20
Ail-ddatganiad (nodyn 5)
(Colled)/Elw am y fwyddyn
31.3.21|**£**
18,148
28
102,
444|**2021**
**£**
457,115
2,612|**£**
17,500
3,000
67,302|**2020**
**£**
457,115
4,323| |---|---|---|---|---| |||459,727
118,120||461,438
87,722| ||120,620||87,802|| ||2,500||80|| ||-||-|| ||-
549,160
(3,3
95)||-
555,359
(6,1
99)|| |||577,847
(32,082)||549,160
-| |||545,765||549,160| |||||| ||545,
765||549,1
60|| Trafodwyd a derbyniwyd y cyfrifon ar dudalennau 1 i 3 yng Nghyfarfod y Gymdeithas Dyddiad ______________________ 2021 Cadeirydd yr Ymddiriedolwyr: H Gruffudd **----- Start of picture text -----**
Tudalen 2
NODIADAU
1. Grantiau Gweithredol 2021
2020
£ £
Cyfyngedig
-
-
- -
Rhydd
Cyngor Dinas a Sir Abertawe (Adfer- Cofid 19) 16,000
-
16,000
-
**----- End of picture text -----**
## **2. Adeilad** Cost wreiddiol yr adeilad yn 1987 oedd £43,000. O ganlyniad i werthusiad Gorffennaf 2005 gan Foote and Halfpenny o Walter Road, Abertawe, fe wnaeth Ymddiriedolwyr addasu gwerth adeilad Ty Tawe, 9 Stryd Christina i £200,000. Yn y blynyddoedd a ddilynodd, fe wnaethpwyd £257,115 o welliannau, felly, mae gwerth yr adeilad yn cael ei adlewyrchu gan gyfanswm y ffigyrau yma, sef **£457,115** . **----- Start of picture text -----**
3. Dyledwyr
2021 2020
£
£
Coleg y Brifysgol Abertawe - llogi ystafelloedd -
3,000
Tollau Ei Mawrhydi (TAW) 28
-
28
3,000
4. Credydwyr Hir Dymor
2021 2020
£
£
Benthyciad Covid HSBC - 32,,082
-
Cafwyd yr arian yma ar yr wythfed o Hydref 2020.
Mae’r benthyciad yn ddi-log am y flwyddyn gyntaf,
ac wedyn yn codi llog ar raddfa fasnachol.
**----- End of picture text -----**
**5. Addasiad Ôl-flwyddyn 2020** £ Mantolen Gwreiddiol 2020 577,674 Gosod Cyfrifon Menter Iaith Abertawe ar wahân (28,514) Mantolen ddiwygiedig 2020 549,160 Tudalen 3