Rhif yr elusen: 511899 

## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **DATGANIADAU ARIANNOL AM Y FLWYDDYN** 

## **YN Y DIWEDDU 31 MAWRTH 2021** 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **CYNNWYS** 

|Disgrifiad|Tudalen|
|---|---|
|Manylion yr ymddiriedolwyr a’r pwyllgor|2|
|Adroddiad yr ymddiriedolwyr|3|
|Adroddiad yr arolygwr annibynnol|6|
|Datganiad o weithgaredd ariannol|7|
|Mantolen|8|
|Nodiadau|9|



1 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2021** 

Mae’r ymddiriedolwyr yn cyflwyno’u hadroddiad ynghyd a datganiadau ariannol yr elusen ar gyfer y flwyddyn yn diweddu 31 Mawrth 2021. 

Gwybodaeth gyffredinol a manylion gweinyddiaeth yr elusen, yr ymddiriedolwyr oedd yn gweithredu rhwng 1 Ebrill 2020 a 31 Mawrth 2021 a’i ymgynghorwyr: - 

Enw Cofrestredig yr Elusen Y Gymdeithas Gerdd Dafod Rhif Cofrestru’r Elusen 511899 Cyfeiriad Cofrestredig Ucheldir, Tollborth y De, Aberystwyth, SY23 1RY **Y Pwyllgor Rheoli** Llywydd Anrhydeddus Dafydd Islwyn Cadeirydd Y Prifardd Aneirin Karadog Is-gadeirydd Y Prifardd Llion Elis Jones Trysorydd Ceri Davies Ysgrifennydd Rhys Dafis **Aelodau Eraill** Y Prifardd Emyr Lewis Y Prifardd Tudur Dylan Jones Gruffudd Antur Y Prifardd Mererid Hopwood Y Prifardd Osian Rhys Jones Mari George Llŷr Gwyn Lewis Y Prifardd Dafydd J Pritchard **Golygydd Llawrydd** Y Prifardd Twm Morys **Staff** Alaw Mai Edwards Ffion Medi Lewis-Hughes (wedi ymddeol 27 Awst 2020) Alaw Griffiths (penodwyd 19 Hydref 2020) **Arolygwyr Annibynnol** R A Roberts BSc, FCA Hill & Roberts Cyfrifwyr Siartredig 1 Tan y Castell Rhuthun Sir Ddinbych LL15 1DQ 

2 



## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2021** 

## **Strwythur a rheolaeth y cronfeydd elusennol** 

Mae Barddas (y “Gymdeithas”) yn fenter wedi ei sefydlu o dan gyfansoddiad ysgrifenedig ac yn cael ei gweinyddu gan bwyllgor rheoli. Mae pob aelod o’r Pwyllgor rheoli yn ymddiriedolwr/wraig yn yr elusen. Mae’r gymdeithas elusennol wedi ei chofrestru gyda’r Comisiwn Elusennau. 

Mae’r Pwyllgor Rheoli wedi ei ethol o blith aelodau’r Gymdeithas. Y Pwyllgor Rheoli sy’n gyfrifol am reoli Gwaith y Gymdeithas ar ran yr aelodau. Mae’r Pwyllgor Rheoli yn ethol swyddogion o’u plith. 

## **Nodau ac amcanion** 

Nod y Gymdeithas yw addysgu’r cyhoedd i werthfawrogi a deall barddoniaeth Gymraeg, yn enwedig y gelf o gynganeddu a hybu’r rhai sydd am farddoni. 

## **Darparu budd i’r cyhoedd** 

Wrth gynllunio ein gwaith am y flwyddyn, mae’r ymddiriedolwyr wedi ystyried canllawiau’r Comisiwn Elusennau ar fudd y cyhoedd. Mae’r gymdeithas yn gweithio i gyflawni ei hamcanion drwy gyhoeddi pedwar cylchgrawn y flwyddyn, chyhoeddi llyfrau a chynnal cyfarfodydd yn yr Eisteddfod Genedlaethol. Mae’r Gymdeithas yn sicrhau cymorthdaliadau er mwyn galluogi cyhoeddi’r cylchgrawn a’r llyfrau am bris fforddiadwy. 

## **Trefniant a Gweithgareddau** 

Yn ystod y flwyddyn, cyhoeddwyd y llyfrau canlynol gyda chymorth y Cyngor Llyfrau: - 

Dal i Fod.  Eiliad ac Einioes.  Fy Llyfr Englynion.  Dathlu’r Talwrn.  Llyfr Bach Nadolig.  Y Gynghanedd Heddiw.   Rhwng Teifi, Dyfi a’r Don. 

Gohiriwyd DNA tan 2021-22. 

Yn ogystal, cyhoeddwyd dau lyfr o raglen 2019-20, sef Llyfr Gwyrdd Ystwyth a Desg Lydan oedd wedi’u gohirio oherwydd effaith y pandemig; roedd yr argraffwyr ar gau. 

Bu’r Gymdeithas yn brysur yn cyhoeddi’r cylchgrawn, yn ogystal â chynnal digwyddiadau rhithiol yn ystod y pandemig.  Gohiriwyd Eisteddfod Genedlaethol Tregaron 2020, yn ogystal â llawer o ddigwyddiadau eraill. 

3 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **Adolygiad ariannol** 

Mae’r gymdeithas wedi parhau i dderbyn grantiau o’r Cyngor Llyfrau Cymru. Derbyniwyd cyfanswm o £80,200 (2019-20: £68,244). 

## **Polisi cronfeydd** 

Mae’n rhan o bolisi’r elusen i gadw cronfeydd anghyfyngedig sef y cronfeydd rhydd, ar lefel sy’n hafal i tua 3 mis o dreuliau anghyfyngedig. Mae hyn yn caniatáu cronfa ddigonol i dalu costau rheoli, gweinyddu a chynnal yr elusen. Bu i’r cronfeydd anghyfyngedig gael eu cynnal ar y lefel yma gydol y flwyddyn. 

## **Polisi Buddsoddiad** 

Yr amcan buddsoddiad yw diogelu'r buddsoddiadau cyfredol yn erbyn chwyddiant ac i gael incwm rhesymol yn ôl. Nid oes gan yr elusen fuddsoddiadau penodol, ond mae’r ymddiriedolwyr yn sicrhau fod yr arian yn y banc yn cael ei ddiogelu. 

## **Rheolaeth Risg** 

Mae’r ymddiriedolwyr wedi gwneud arolwg risg ym meysydd strategaeth, busnes a gweithredol yr Elusen a gallant gadarnhau y byddai’r Elusen mewn sefyllfa i liniaru unrhyw risg. 

## **Cynlluniau ar gyfer y dyfodol** 

Mae’r gymdeithas yn parhau i weithio’n agos gyda Chyngor Llyfrau Cymru a bwriada’r elusen barhau i gyhoeddi llyfrau, cyhoeddi’r cylchgrawn, datblygu presenoldeb ar y we drwy’r wefan a chyfryngau cymdeithasol, Facebook, Instagram a Twitter.  Bwriedir hefyd barhau cynnal digwyddiadau yn yr Eisteddfod Genedlaethol ac ar draws Cymru, pan fydd cyfyngiadau COVID 19 wedi codi. 

## **Datganiad o gyfrifoldebau'r Ymddiriedolwyr** 

Mae'r ymddiriedolwyr yn gyfrifol am baratoi Adroddiad yr Ymddiriedolwyr a'r datganiadau ariannol yn unol â chyfraith berthnasol a Safonau Cyfrifeg y DU (Arferion Cyfrifyddu a Dderbynnir yn Gyffredinol yn y Deyrnas Unedig). 

4 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **Datganiad o gyfrifoldebau'r Ymddiriedolwyr (parhad)** 

Mae cyfraith sy’n berthnasol i elusennau yn gofyn bod yr ymddiriedolwyr yn paratoi datganiadau ariannol ar gyfer pob blwyddyn ariannol sy'n rhoi safbwynt cywir a theg ar faterion yr elusen fel y mae pethau ac o'r ffynonellau sy'n dod i mewn a defnydd y ffynonellau, gan gynnwys incwm a gwariant y cwmni elusennol dros y cyfnod hwnnw. Fel rhan o waith paratoi'r datganiadau ariannol, bydd gofyn i'r ymddiriedolwyr wneud y canlynol: 

- Dewis polisïau cyfrifyddu addas ac yna eu rhoi ar waith yn gyson 

- Dilyn dulliau ac egwyddorion Datganiad o Arferion Argymelledig yr Elusen 

- Beirniadu ac amcangyfrif yn rhesymol ac yn bwyllog 

- Paratoi'r datganiadau ariannol yn seiliedig ar fusnes sydd ar fynd oni bai ei bod yn anaddas cymryd y bydd y cwmni elusennol yn parhau mewn busnes 

Mae'r ymddiriedolwyr yn gyfrifol am gadw cofnodion ariannol digonol sy'n datgelu, gyda chywirdeb rhesymol ar unrhyw adeg, beth ydy sefyllfa ariannol yr elusen ac yn eu galluogi nhw i sicrhau fod y datganiadau ariannol yn cydymffurfio gyda Deddf Elusennau 2011, Rheoliadau Elusennau (Cyfrifon ac Adroddiadau) perthnasol, a chyfansoddiad yr elusen. Maen nhw hefyd yn gyfrifol am ddiogelu asedau'r elusen ac felly hefyd dros gymryd camau rhesymol er mwyn rhwystro a datgelu unrhyw dwyll neu anghysondeb arall. 

## **Datganiad** 

Mae adroddiad yr ymddiriedolwyr wedi ei gymeradwyo gan yr ymddiriedolwyr. 

Arwyddwyd 

Rhys Dafis – Ysgrifennydd 

Dyddiad  25 Ionawr 2022 

5 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **ADRODDIAD YR AROLYGWR ANNIBYNNOL I YMDDIRIEDOLWYR BARDDAS** 

Dyma fy adroddiad ar gyfrifon Barddas am y flwyddyn yn diweddu 31ain Mawrth 2021 fel ag y gwelir ar dudalennau 8 hyd 15. 

## **Cyfrifoldebau'r Pwyllgor Rheoli a’r Arolygwyr** 

Mae ymddiriedolwyr yr elusen yn gyfrifol am baratoi'r cyfrifon. Mae ymddiriedolwyr yr elusen yn ystyried nad oes angen archwiliad o dan Adran 144(2) o ddeddf Elusennau 2011 (y Ddeddf 2011) ac mai arolwg annibynnol sydd ei angen. 

Fy nghyfrifoldeb i yw: 

- arolygu’r cyfrifon o dan adran 145 o’r Ddeddf 2011; 

- dilyn cyfarwyddiadau a roddwyd yn y Cyfeiriadau Cyffredinol a ddatganwyd gan Gomisiynwyr Elusen o dan adran 145 (5)(b) o’r Ddeddf 2011; a 

- datgan os oes unrhyw fater arbennig wedi dod i’m sylw. 

## **Sail Datganiad yr Arolygwr** 

Gwnaed yr arolwg yn ôl y Cyfarwyddiadau Cyffredinol roddir gan y Comisiynwyr Elusen. Mae’r arolwg yn cynnwys adolygu’r cofnodion ariannol sy’n cael eu cadw gan yr elusen a chysoni’r cofnodion hynny â’r cyfrifon a gyflwynir. Mae hefyd yn cynnwys ystyriaeth o unrhyw eitemau anarferol neu ddatguddiadau yn y cyfrifon a cheisio eglurhad oddi wrthych chi fel ymddiriedolwyr ynglŷn â’r materion hynny. Nid yw’r drefn a ddilynir yn rhoi'r holl dystiolaeth a fyddai ei angen i wneuthur archwiliad, ac mewn canlyniad, nid wyf yn bwriadu mynegi barn archwiliol ar yr hyn sy’n cael ei weld yn y cyfrifon. 

## **Datganiad yr Arolygwr Annibynnol** 

Mewn canlyniad i’n harolwg, nid oes unrhyw fater sylweddol wedi dod i’m sylw : 

1. a fyddai yn rhoi achos rhesymol i mi gredu nad yw’r gofynion 

   - a) i gadw cofnodion cyfrifon yn ôl adran 130 o’r Ddeddf 2011 ; ac 

   - b) i baratoi cyfrifon sy’n cyfateb â’r cofnodion cyfrifon ac yn ateb gofynion Cyfrifo o’r Ddeddf 2011 wedi cael eu cyflawni, neu 

2. sydd yn fy nhyb i, angen tynnu sylw atynt, er mwyn sicrhau dealltwriaeth gywir o’r cyfrifon. 

Arwyddwyd ................................. 

R A Roberts BSc FCA Hill & Roberts Cyfrifwyr Siartredig 1 Tan y Castell Rhuthun 

Sir Ddinbych LL15 1DQ 

Dyddiad 26 Ionawr 2022 

6 



## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **DATGANIAD O WEITHGAREDDAU ARIANNOL AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2021** 

|Nodyn<br>**Adnoddau a dderbyniwyd**<br>Rhoddion a chymynroddion<br>3<br>Gweithgaredd elusennol<br>4<br>Buddsoddiadau<br>5<br>**Adnoddau a dreuliwyd**<br>Gweithgareddau elusennol<br>6<br>**Cyfanswm gwariant**<br>Incwm/ (Gwariant) Net<br>Symudiadau net rhwng cronfeydd<br>Adnoddau a dderbyniwyd net<br>Cyfanswm cronfeydd 1 Ebrill 2020<br>**Cyfanswm cronfeydd 31 Mawrth**<br>**2021**|2021<br>2021<br>**2021**<br>2020<br>Cronfa heb<br>gyfyngiad<br>Cronfa<br>wedi ei<br>gyfyngu<br>**Cyfanswm**<br>**cronfeydd**<br>Cyfansw<br>m<br>cronfeyd<br>d<br>£<br>£<br>**£**<br>£<br>93,967<br>-<br>**93,967**<br>81,109<br>22,108<br>-<br>**22,108**<br>19,310<br>31<br>-<br>**31**<br>160|
|---|---|
||116,106<br>-<br>**116,106**<br>100,579|
||117,069<br>85<br>**117,154**<br>105,016|
||117,069<br>85<br>**117,154**<br>105,016|
||(963)<br>(85)<br>**(1,048)**<br>(4,437)<br>-<br>-<br>**-**<br>-|
||(963)<br>(85)<br>**(1,048)**<br>(4,437)|
||77,120<br>14,008<br>**91,128**<br>95,565|
||**76,157**<br>**13,923**<br>**90,080**<br>91,128|



7 



## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **MANTOLEN AR 31 MAWRTH 2021** 

|**Nodyn**<br>**ASEDAU PARHAOL**<br>Asedau cyffyrddadwy<br>16<br>**ASEDAU CYFREDOL**<br>Stoc<br>17<br>Dyledwyr a Rhagdaliadau<br>18<br>Arian yn y banc<br>**CREDYDWYR**<br>Yn daladwy o fewn y<br>flwyddyn<br>19<br>**CRONFEYDD**<br>Heb eu cyfyngu<br>20<br>Wedi eu cyfyngu<br>20|**2021**<br>**£**<br>**£**<br>**-**<br>**11,765**<br>**10,270**<br>**72,951**<br>**94,986**<br>**4,906**<br>**90,080**<br>**90,080**<br>**76,157**<br>**13,923**<br>**90,080**|**2021**<br>**£**<br>**£**<br>**-**<br>**11,765**<br>**10,270**<br>**72,951**<br>**94,986**<br>**4,906**<br>**90,080**<br>**90,080**<br>**76,157**<br>**13,923**<br>**90,080**|**2020**<br>**£**<br>**£**<br>-<br>12,474<br>10,991<br>75,819<br>99,284<br>8,156<br>91,128<br>91,128<br>77,120<br>14,008<br>91,128|**2020**<br>**£**<br>**£**<br>-<br>12,474<br>10,991<br>75,819<br>99,284<br>8,156<br>91,128<br>91,128<br>77,120<br>14,008<br>91,128|
|---|---|---|---|---|
||**94,986**||99,284||
||**4,906**||8,156||
||||||
|||**90,080**||91,128|
|||**76,157**<br>**13,923**||77,120<br>14,008|
|||**90,080**||91,128|



Wedi ei gymeradwyo gan yr ymddiriedolwyr ar 25 Ionawr 2022 

Y Prifardd Aneirin Karadog _(Cadeirydd)_ 

8 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **NODIADAU AR Y CYFRIFON AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2021** 

## **1. GWYBODAETH GYFFREDINOL** 

Mae’r Gymdeithas Gerdd Dafod yn elusen gofrestredig wedi ei sefydlu o dan gyfansoddiad ysgrifenedig. Mae’r elusen wedi ei chofrestru yng Nghymru a chyfeiriad cyswllt yw Noddfa, Tregaron, Ceredigion, SY25 6ND. 

## **2. POLISÏAU CYFRIFO** 

## **Y Sail Gyfrifyddol** 

Y mae datganiadau ariannol yr elusen wedi eu paratoi ar sail confensiwn cost hanesyddol ac yn unol ag FRS 102 “The Financial Reporting Standard applicable in the UK and the Republic of Ireland” y “Charities SORP (FRS 102) a Deddf Elusennau 2011. 

Mae’r datganiadau ariannol wedi’u paratoi yn unol â’r confensiwn costau hanesyddol, wedi ei ddiwygio  ar gyfer ail brisio rhai asedau a dyledion ac eiddo buddsoddiad sydd wedi eu mesur yn ôl gwerth teg. Caiff y datganiad ariannol eu cyflwyno mewn punnoedd Prydeinig (£), arian gweithredu’r elusen a’i dalgrynnu at y bunt agosaf. 

## **Busnes hyfyw** 

Nid oes unrhyw ansicrwydd ynglŷn â gallu’r elusen i barhau mewn busnes. 

## **Asedau sefydlog cyffyrddadwy** 

Mae asedau sefydlog yn cael eu cofnodi yn wreiddiol yn ôl eu cost ac yna’n cael eu datgan yn ôl eu cost llai dibrisiant ac unrhyw golledion amhariad. Mae unrhyw asedau sefydlog sydd yn cael eu datgan ar ail brisiad yn cael eu cofnodi yn ôl eu gwerth teg ar ddyddiad yr ail brisiad, llai unrhyw ddibrisio a cholledion amhariad pellach. Bydd cynnydd yng ngwerth ased yn sgil ail brisio yn cael ei gydnabod gydag elw a cholledion cydnabyddedig eraill heblaw ei fod yn gwyrdroi unrhyw elw cydnabyddedig a wnaed mewn blynyddoedd cynt. 

## **Dibrisiant** 

Mae’r dibrisiant ar yr asedau sefydlog cyffyrddadwy yn cael ei gyfrif fel bo cost yr asedau, llai eu gwerth gweddilliol, yn cael ei ddileu dros gyfnod bywyd economaidd arferol yr asedau. Y gyfradd a ddefnyddiwyd yw 25% ar ddull mantol yn gostwng. 

## **Amhariad asedau sefydlog** 

Fe wneir adolygiad yn flynyddol os oes amhariad wedi digwydd i werth asedau sefydlog, ac os oes amhariad yn bodoli yna ail brisir yr ased yn unol â’r gwerth y gellir disgwyl amdano. Lle mae’r gwerth yn y llyfrau yn fwy na’r gwerth y gellir ei ddisgwyl, yna mae’r ased yn cael ei amharu. 

## **Stoc** 

Y mae stoc wedi ei brisio ar yr isaf o gost a phris gwerthu, ar ôl cymryd i ystyriaeth oed a chyflwr y stoc. Y mae natur llyfrau’r Gymdeithas yn arbennig ac felly nid yw’r rhai sydd yn flwydd oed neu hyn yn cael eu prisio. 

9 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **Cronfeydd anghyfyngedig** 

Cronfeydd heb eu cyfyngu yw rhoddion sy’n cael eu derbyn ac adnoddau eraill a dderbynnir, neu a grëir o dan nod yr elusennau, heb bwrpas penodedig ac maent ar gael fel Cronfeydd Cyffredinol. 

## **Cronfeydd cyfyngedig** 

Mae’n rhaid i gronfeydd wedi eu cyfyngu cael eu defnyddio i bwrpas penodedig yn ôl dymuniad y rhoddwr. Mae gwariant sydd yn ateb y gofynion yma yn cael ei ddangos yn erbyn y gronfa. 

## **Adnoddau a Dderbynnir** 

Mae’r holl adnoddau a dderbynnir ar gyfer cynhyrchu llyfrau a’r cylchgrawn yn cael eu dangos yn y datganiad o weithgareddau ariannol pan mae’r hawl cyfreithiol gan yr elusen i’r incwm a gellir adnabod y swm gyda sicrwydd rhesymol. Mae unrhyw grantiau cyfalaf yn cael eu hadnabod yn y flwyddyn y maent yn cael eu derbyn yn y datganiad o weithgareddau ariannol. 

## **Grantiau** 

Mae grantiau a dderbynnir ar gyfer cynhyrchu llyfrau a’r cylchgrawn yn cael eu dangos yn y datganiad o weithgareddau ariannol yn y cyfnod y maent yn cael eu derbyn. 

## **Adnoddau a dreuliwyd** 

Cyfrifir yr holl gostau ar raddfa croniad ac fe’u cyfrifir o dan benawdau sy’n cyfrannu’r holl gostau sy’n berthnasol i’r categori. Mae costau codi arian yn cynnwys treuliau ynglŷn â chwilio am gyfraniadau gwirfoddol yn unig, ac nid ydynt yn cynnwys costau gwybodaeth daenedig sy’n cefnogi’r gweithgareddau elusennol. Costau cynhaliaeth yw’r rhai hynny sy’n digwydd yn uniongyrchol i gadarnhau’r gwariant ar amcanion yr elusen. Costau gweinyddol yw’r rhai sydd ynglŷn â gweinyddiaeth yr elusen a’r angen i gydymffurfio ag anghenion cyfansoddiadol a statudol. 

## **Treth** 

Ni wnaed darpariaeth treth gorfforaeth na threthiant a ohiriwyd gan fod yr elusen yn un gofrestredig ac felly yn cael eu heithrio ar ei weithgareddau elusennol. 

## **Offerynnau ariannol** 

Mae ased ariannol neu rwymedigaeth ariannol yn cael ei gydnabod pan fod hawl gan yr elusen i ddarpariaethau cytundebol yr offeryn. Hawliwyd offerynnau ariannol sylfaenol am bris y trafodyn. Ond os yw’r trefniad yn drafodyn ariannu, rhaid cydnabod gwerth presennol taliadau dyfodol yr offeryn ariannol wedi disgowntio ar gyfradd y farchnad. Ar ddiwedd pob blwyddyn, cynhaliwyd adolygiad o amhariad yn yr asedau ariannol. Os oes tystiolaeth wrthrychol o amhariad, rhaid cydnabod y golled ar unwaith yn y cyfrif incwm a cholledion. Os oes gwrthdroad o amhariad, rhaid cydnabod y gwrthdroad yn y datganiad o weithgareddau ariannol ar unwaith. Ni cheir cynyddu gwerth yr ased ariannol i ffigwr fwy na’r ffigwr gwreiddiol cyn yr amhariad. 

10 



## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **3. RHODDION A CHYMYNRODDION** 

|Grantiau<br>Tanysgrifiadau<br>Rhoddion<br>Lwfans Cyflogaeth|**2021**<br>**2021**<br>2020<br>2020<br>**Anghyfyngedig**<br>**Cyfanswm**<br>Anghyfyngedig<br>Cyfanswm<br>**£**<br>**£**<br>£<br>£<br>80,200<br>**80,200**<br>68,244<br>**68,244**<br>11,543<br>**11,543**<br>12,115<br>**12,115**<br>-<br>**-**<br>750<br>**750**<br>2,224<br>**2,224**<br>-<br>**-**|
|---|---|
||93,967<br>**93,967**<br>81,109<br>**81,109**|



Derbyniwyd £2,104 o lwfans cyflogaeth yn ystod 2019-20.  Dangoswyd y lwfans yma fel gostyngiad i gostau cyflogaeth yn y flwyddyn.  Yn ôl arferiad newydd, bydd lwfans cyflogaeth yn cael ei ddangos fel incwm o 1 Ebrill 2020 ymlaen. 

|**Cyngor Llyfrau Cymru**<br>Grant Cylchgrawn am y flwyddyn<br>Grant Llyfrau am y flwyddyn<br>Grant swydd am y flwyddyn<br>Grant awduron am y flwyddyn<br>Grantiau eraill am y flwyddyn<br>Grant gweledol|**2021**<br>**£**<br>**20,000**<br>**27,000**<br>**15,180**<br>**17,750**<br>**270**<br>**-**<br>**80,200**|2020<br>£<br>20,000<br>24,000<br>12,144<br>11,100<br>1,000<br>-|
|---|---|---|
|||68,244|



## **4. INCWM GWEITHGAREDDAU ELUSENNOL** 

||**2021**|**2021**|2020|2020|
|---|---|---|---|---|
||**Anghyfyngedig**|**Cyfanswm**|Anghyfyngedig|Cyfanswm|
||**£**|**£**|£|£|
|Gwerthiant llyfrau a|||||
|chylchgronau|**22,108**|**22,108**|17,257|17,257|
|Eisteddfod|**-**|**-**|1,150|1,150|
|Hawlfraint|**-**|**-**|345|345|
|Gŵyl Gerallt<br>|**-**|**-**|483|483|
|Incwm arall|**-**|**-**|75|75|
||**22,108**|**22,108**|19,310|19,310|
|**.**<br>**INCWM BUDDSODDIAD**|||||
||**2021**|**2021**|2020|2020|
||**Anghyfyngedig**|**Cyfanswm**|Anghyfyngedig|Cyfanswm|
||**£**|**£**|£|£|
|Llog a dderbyniwyd|**26**|**26**|127|127|
|Gwobr teyrngarwch banc|**5**|**5**|33|33|
||**31**|**31**|160|160|



## **5. INCWM BUDDSODDIAD** 

11 



## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **6. GWARIANT AR WEITHGAREDDAU ELUSENNOL** 

|2021<br>Anghyfyngedig<br>£<br>Cynhyrchu cylchgrawn<br>26,149<br>Cynhyrchu llyfrau<br>82,845<br>Gwariant elusennol eraill<br>700<br>Gweinyddiaeth a rheolaeth<br>7,375<br>117,069<br>2020<br>Anghyfyngedig<br>£<br>Cynhyrchu cylchgrawn<br>26,450<br>Cynhyrchu llyfrau<br>68,105<br>Gwariant elusennol eraill<br>2,932<br>Gweinyddiaeth a rheolaeth<br>7,282<br>104,769<br>**7.**<br>**COSTAU CYNHYRCHU’R CYLCHGRAWN**<br>Golygyddion Llawrydd<br>Cynhyrchu a dosbarthu Barddas<br>Cyfranwyr Barddas<br>Elfen o gyflog a phensiwn<br>Hysbysebu<br>**8.**<br>**COSTAU CYNHYRCHU LLYFRAU**<br>Stoc ar 1 Ebrill 2020<br>Cynhyrchu llyfrau yn y cyfnod<br>Stoc ar 31 Mawrth 2021<br>Cyflog golygydd a chyfran o gyflogau gweinyddwr<br>Golygydd Llawrydd<br>Hawlfraint i gyfranwyr ac awduron<br>Awduron Cynllun A a B<br>Cyfranwyr eraill<br>Lansio<br>Hysbysebu, cyhoeddusrwydd a gwobrau|2021<br>Anghyfyngedig<br>£<br>26,149<br>82,845<br>700<br>7,375|2021<br>Cyfyngedig<br>£<br>-<br>-<br>85<br>-|**2021**<br>**Cyfanswm**<br>**£**<br>**26,149**<br>**82,845**<br>**785**<br>**7,375**<br>**117,154**<br>2020<br>Cyfanswm<br>£<br>26,450<br>68,105<br>3,179<br>7,282<br>105,016<br>2020<br>£<br>8,528<br>10,995<br>2,600<br>4,327<br>-|
|---|---|---|---|
||117,069|85||
||2020<br>Anghyfyngedig<br>£<br>26,450<br>68,105<br>2,932<br>7,282|2020<br>Cyfyngedig<br>£<br>-<br>-<br>247<br>-||
||104,769|247||
|||**2021**<br>**£**<br>**9,160**<br>**7,772**<br>**4,982**<br>**4,051**<br>**184**<br>**26,149**<br>**2021**<br>**£**<br>**12,474**<br>**36,666**<br>**(11,765)**<br>**37,375**<br>**28,608**<br>**912**<br>**3,538**<br>**8,330**<br>**3,480**<br>**83**<br>**519**<br>**82,845**||
||||26,450|
||||2020<br>£<br>15,858<br>22,137<br>(12,474)|
||||25,521<br>25,472<br>1,570<br>3,012<br>6,200<br>1,900<br>2,331<br>2,099|
||||68,105|



12 



## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## 9. **GWARIANT ELUSENNOL ARALL** 

|Eisteddfod genedlaethol<br>Nawdd Llenyddiaeth Cymru (Cronfa Gerallt)<br>Gwyl Gerallt<br>Tlws Pat Neill<br>10.<br>**GWEINYDDU A RHEOLAETH**<br>Elfen o gyflogau<br>Cyfrifo<br>Post a chostau swyddfa<br>Teithio a chynhaliaeth<br>Rhent a storio<br>Costau banc<br>Dibrisiant<br>Manion<br>Hysbysebu|**2021**<br>**£**<br>**300**<br>**400**<br>**-**<br>**85**<br>**785**<br>**2021**<br>**£**<br>**4,051**<br>**840**<br>**844**<br>**252**<br>**624**<br>**86**<br>**-**<br>**494**<br>**184**<br>**7,375**|2020<br>£<br>624<br>400<br>1,908<br>247|
|---|---|---|
|||3,179|
|||2020<br>£<br>4,327<br>408<br>333<br>1,212<br>694<br>183<br>124<br>1<br>-|
|||7,282|



## **11. GWARIANT ELUSENNOL YN ÔL GWEITHGAREDDAU** 

|Cynhyrchu llyfrau<br>Cynhyrchu cylchgrawn<br>Gwariant elusennol arall<br>Llywodraethu|Gweithgareddau<br>Uniongyrchol<br>Costau<br>cefnogi<br>**Cyfanswm**<br>**2021**<br>Cyfanswm<br>2020<br>£<br>£<br>**£**<br>£<br>82,845<br>5,203<br>**88,048**<br>73,005<br>26,149<br>1,642<br>**27,791**<br>28,354<br>785<br>50<br>**835**<br>3,407<br>-<br>480<br>**480**<br>250|
|---|---|
||109,779<br>7,375<br>**117,154**<br>105,016|



## **12. DADANSODDIAD O GOSTAU CEFNOGI** 

|Costau staff<br>Costau eiddo<br>Costau swyddfa<br>gyffredinol<br>Costau llywodraethu|Cynhyrchu<br>llyfrau<br>Cynhyrchu<br>cylchgrawn<br>Gwariant<br>Elusennol<br>Arall<br>**Cyfanswm**<br>**2021**<br>Cyfanswm<br>2020<br>£<br>£<br>£<br>**£**<br>£<br>3,057<br>965<br>29<br>**4,051**<br>4,327<br>-<br>-<br>-<br>**-**<br>124<br>2,146<br>677<br>21<br>**2,844**<br>2,581<br>363<br>114<br>3**480**<br>250|
|---|---|
||5,566<br>1,756<br>53<br>**7,375**<br>7,282|



13 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

|**13.**<br>**ADNODDAU A DDERBYNIWYD/ DREULIWYD NET**<br>**2021**<br>2020<br>**£**<br>£<br>Y mae wedi ei ddatgan ar ôl tynnu: -<br>Dibrisiant<br>**-**<br>124<br>**14.**<br>**FFIOEDD YR AROLYGWR ANNIBYNNOL**<br>**2021**<br>2020<br>**£**<br>£<br>Adroddiad ar y cyfrifon<br>**480**<br>120<br>Gwasanaethau cyflogau<br>**360**<br>288<br>**840**<br>408<br>**15.**<br>**CYFLOGAU**<br>**2021**<br>2020<br>**£**<br>£<br>Cyflogau<br>**32,871**<br>32,501<br>Nawdd cymdeithasol<br>**2,224**<br>-<br>Pensiwn Cyflogwr<br>**1,615**<br>1,625<br>**36,710**<br>34,126<br>Ni enillodd unrhyw weithiwr £60,000 neu fwy (2020 – dim).<br>Cyfartaledd nifer y gweithwyr am y flwyddyn oedd 2 (2020 – 2).<br>**16.**<br>**Asedau parhaol cyffyrddadwy**<br>Offer swyddfa<br>**Cost**<br>£<br>Ar y 1af o Ebrill 2020 a 31 o Fawrth 2021<br>5,082<br>**Dibrisiant**<br>Ar y 1af o Ebrill 2020<br>5,082<br>Dibrisiant<br>-<br>Ar y 31 o Fawrth 2021<br>5,082<br>**Gwir werth llyfr ar y 31 o Fawrth 2021**<br>**-**<br>Gwir werth llyfr ar y 31 o Fawrth 2020<br>-<br>**17.**<br>**STOC**<br>**2021**<br>2020<br>**£**<br>£<br>Llyfrau<br>**11,765**<br>12,474|**2021**<br>**£**<br>**-**<br>**2021**<br>**£**<br>**480**<br>**360**|**2021**<br>**£**<br>**-**<br>**2021**<br>**£**<br>**480**<br>**360**|2020<br>£<br>124<br>2020<br>£<br>120<br>288|
|---|---|---|---|
||**840**||408|
||||2020<br>£<br>32,501<br>-<br>1,625|
||||34,126|
|||5,082<br>-||
|||5,082||
|||**-**||
|||-||
|||2020<br>£<br>12,474||



14 



## **BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

|**18.**|**DYLEDWYR**||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
||||||**2021**|2020|
||||||**£**|£|
||Dyledwyr gweithredol||||**9,002**|2,741|
||Dyledwyr eraill||||**138**|-|
||Rhagdaliadau||||**1,130**|8,250|
|||||**10,270**||10,991|
|**19.**|**CREDYDWYR**||||||
||||||**2021**|2020|
||Yn daladwy o fewn y flwyddyn||||**£**|£|
||Credydwyr gweithredol||||**3,692**|6,767|
||Credydwyr eraill a|nawdd cymdeithasol|||**134**|837|
||Croniadau ac incwm gohiriedig||||**1,080**|552|
||||||**4,906**|8,156|
|**20.**|**SYMUDIAD YN Y CRONFEYDD**||||||
|||1 Ebrill 2020|Adnoddau|Adnoddau|Trosglwyddo|<br>31 Mawrth|
||||Mewn|Allan||2021|
|||£|<br>£|£|<br>£|<br>£|
|Cronfeydd wedi’u|||||||
|cyfyngu|||||||
|Ewyllys Pat Neil||14,008|<br>-|(85)|-|<br>13,923|
|||14,008|<br>-|(85)|<br>-|<br>13,923|
|Cronfeydd heb eu|||||||
|cyfyngu|||||||
|Cronfa|Gyffredinol|77,120|<br>116,106|(117,069)|-|<br>76,157|
|||77,120|<br>116,106|(117,069)|<br>-|<br>76,157|
|||91,128|<br>116,106|(117,154)|-|<br>90,080|
|**21.**|**Dadansoddiad o asedau net rhwng cronfeydd**||||||
|||**Asedau sefydlog**||**Asedau cyfredol net**||**Cyfanswm**|
||||**cyffyrddadwy**||||
||||**£**||**£**|**£**|
|Cronfeydd heb eu cyfyngu|||-||76,157|76,157|
|Cronfeydd wedi’u cyfyngu|||-||13,923|13,923|
|**Cyfanswm**|||**-**||**90,080**|**90,080**|



15 



**BARDDAS** 

## **Y GYMDEITHAS GERDD DAFOD** 

## **22. Trafodion rhwng person cysylltiedig** 

Nid oes unrhyw aelod o’r Pwyllgor Rheoli, nag unrhyw berson sydd yn gysylltiedig â’r Pwyllgor wedi derbyn, neu i dderbyn, unrhyw gydnabyddiaeth am y flwyddyn yn uniongyrchol neu anuniongyrchol o gronfa’r elusen, heblaw fel y dangosir isod: - 

1. Fe werthwyd llyfrau yn uniongyrchol gan awduron sydd hefyd yn ymddiriedolwyr yr elusen. Mae’r elusen yn derbyn 65% o bris gwerthu’r llyfrau yma, sef ar yr un sail a siopau annibynnol. 

2. Mae awduron y llyfrau yn derbyn, o ran arferiad, 12 cyfrol o’r argraffiad Cyntaf am ddim, a hefyd mae pob aelod o’r Pwyllgor rheoli yn derbyn un llyfr am ddim o bob llyfr a argraffwyd yn y flwyddyn. 

3. Talwyd yr ymddiriedolwyr isod yn y flwyddyn, drwy gytundeb, am wasanaeth golygu arbenigedd i’r Elusen. 

|rbenigedd i’r Elusen.||
|---|---|
||£|
|Mererid Hopwood (Fy Llyfr Englynion)|600|
|Aneirin Karadog (Y Gynghanedd Heddiw)|450|
||______|
||£1,050|
||______|



4. Talwyd saith ymddiriedolwr am gyfraniad i’r cylchgrawn, neu at lyfr, ar yr un telerau ar gael i aelodau a’r cyhoedd am gyfanswm o £680. 

16 

