Adroddiad Blynyddol MANT ELL GW YNE D D 2021 - 2022
www.mantellgwynedd.com
_Twitter: @MantellGwynedd_
**SWYDDFA GOFRESTREDIG** 25 Y Bont Bridd Caernarfon Gwynedd LL55 1AB Ffôn: 01286 672 626
**ymholiadau@mantellgwynedd.com**
**SWYDDFA ARDAL** Yr Hen Orsaf Heddlu Y Lawnt Dolgellau Gwynedd LL40 1SB Ffôn: 01341 422575 **dolgellau@mantellgwynedd.com**
Elusen Gofrestredig: 1068851 | Cwmni Cyfyngedig Trwy Warant: 3420271 | Cofrestrwyd yng Nghymru
**----- Start of picture text -----**
Cynnwys
Neges gan y Cadeirydd 4
........................................................................................................................
Gweithgareddau 5
........................................................................................................................
Canolfan Gwirfoddoli Gwynedd 6 - 9
........................................................................................................................
Iechyd a Llesiant 10
........................................................................................................................
Gwasnaeth Cyflogres Mantell Gwynedd / Cymru Garedig 11
........................................................................................................................
Presgripsiwn Cymdeithasol 12 - 13
........................................................................................................................
Social Value Cymru 14 - 15
........................................................................................................................
Maes Ni 16 - 17
........................................................................................................................
Grantiau 18 - 21
........................................................................................................................
Cynlluniau’r Dyfodol 22
........................................................................................................................
Crynodeb Ariannol 2020 – 2021 23
........................................................................................................................
Strwythur, Llywodraethu a Rheoli 24
**----- End of picture text -----**
## _LLUN CLAWR:_
_Kelsie Lavender a Grês Hughes yn mwynhau Hufen Iâ yn ystod Ffair Haf Ysgol Llangybi. Bu Cyfeillion Cybi yn llwyddiannus yn eu cais am grant o Gronfa Covid-19 Mantell Gwynedd er mwyn datblygu lle chwarae a gardd tu allan i’r ysgol._
## Neges gan y Cadeirydd...
Anrhydedd unwaith eto yw cyflwyno Adroddiad Blynyddol Mantell Gwynedd ar gyfer 21-22.
‘Rwy’n falch o ddweud ei bod wedi bod yn flwyddyn arbennig arall!
Yn dilyn Covid-19 mae wedi bod yn gyfnod pwysig i’r sector fedru cynllunio mewn amgylchiadau tra gwahanol. Mae’r arfer o gyfarfodydd rhithiol, ymateb yn sydyn i alwadau am gymorth, a gweithio mewn partneriaeth heb yr holl fiwrocratiaeth, wedi rhoi y sector mewn lle gwahanol iawn. Mae hefyd wedi bod yn gyfle i sectorau eraill fedru gweld gwir botensial mudiadau a chymunedau.
Fel y gwelwch o gynnwys yr Adroddiad Blynyddol mae prosiectau Mantell Gwynedd i gyd wedi ffynnu dros y flwyddyn.
Mae Canolfan Gwirfoddoli Gwynedd yn parhau i ddarparu cefnogaeth allweddol i fudiadau ac i unigolion ac mae rhai o’r straeon a welwch gan wifroddolwyr yn codi calon go iawn. Mae prosiect Presgripsiwn Cymdeithasol Arfon hefyd yn dangos pa mor bwysig yw medru darparu cefnogaeth addas ac amserol i unigolion a gwych gweld fod dros 1,300 o unigolion bellach wedi cael cefnogaeth o’r prosiect pwysig yma. Mae’n braf gweld yr holl gynnydd sydd wedi ei wneud gyda phrosiect MaesNi ac ardal a chymuned arbennig Maesgeirchen yn ffynnu gyda buddsoddiad cynllun Ymddiriedolaeth Adeiladau Cymunedau.
Mae gwaith Social Value Cymru yn amlwg iawn yn mynd o nerth i nerth ac mae’n galonogol gweld ymroddiad Llywodraeth Cymru i faes gwerth cymdeithasol. Ym 2015 cafwyd Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 gyda’r saith nod llesiant, ac ar hyn o bryd mae Bil Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus
(Cymru) yn rhoi cyfrifoldeb newydd ar gyrff cyhoeddus penodol i gyflawni dyletswyddau rheoli contractau er mwyn sicrhau fod sylw yn cael ei roi i ganlyniadau cymdeithasol trwy gadwyni cyflenwi. Mae hwn yn ddatblygiad allweddol i waith Social Value Cymru.
Mae’n galonogol gweld yr holl waith arbennig sydd wedi ei wneud yn y maes dyrannu grantiau hefyd. Fel y gwelwch mae na nifer fawr o fudiadau wedi cael budd o’r amrywiol gronfeydd ond yr hyn sydd yn allweddol bwysig yw fod Mantell Gwynedd wedi mynd ati i fesur gwerth cymdeithasol rhai o’r cronfeydd hyn. Mae hi mor bwysig ein bod yn deall gwerth pob buddsoddiad.
Mae fy niolch yn fawr i holl staff Mantell Gwynedd – criw bach ond criw ymroddgar a gweithgar sydd yn gwneud gwahaniaeth mawr. Mae fy niolch yn fawr i’r Bwrdd Rheoli hefyd sydd yn cefnogi ac annog staff y cwmni. Diolch arbennig i holl ariannwyr a chefnogwyr Mantell Gwynedd a’r diolch mwyaf i’r trydydd sector yng Ngwynedd sydd yn gwneud gwahaniaeth enfawr i fywydau a chymunedau Gwynedd pob dydd.
**----- Start of picture text -----**
Gwen Griffith
**----- End of picture text -----**
Yn ddiffuant,
**Gwen Griffith (Cadeirydd y Bwrdd Rheoli)**
## Gweithgareddau
## **Mae’r gweithgareddau yn cynnwys y canlynol:**
## **Beth mae mantell yn ei wneud?**
- Hyrwyddo, datblygu a chefnogi cyfleoedd gwirfoddoli
Cefnogi grwpiau gwirfoddol a chymunedol, annog unigolion i wirfoddoli a bod yn llais cryf i’r trydydd sector yng Ngwynedd yw nod Mantell Gwynedd.
- Cynrychioli’r trydydd sector a chydweithio ar bartneriaethau strategol
- Rhoi cymorth i bobl a mudiadau i ymgysylltu’n fwy effeithiol gyda chyrff cyhoeddus
Mae Mantell Gwynedd yn gwmni elusennol cofrestredig gydag aelodaeth leol sydd hefyd yn rhan o rwydwaith CTSC (Cefnogi Trydydd Sector Cymru) sef 19 o Gynghorau Gwirfoddol Sirol a CGGC (Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru) sy’n gweithredu trwy Gymru. Daw’r arian craidd i redeg y cwmni oddi wrth Lywodraeth Cymru trwy law CGGC. Mae Mantell Gwynedd yn ymgymryd â gwaith a gweithgareddau ychwanegol i hyn ond i gyda gyda’r un nod o hyrwyddo gwirfoddoli a’r trydydd sector yng Ngwynedd.
- Rhoi cefnogaeth lywodraethol i fudiadau e.e. materion cyfansoddiadol ac ariannol
- Rhoi cefnogaeth i fudiadau i fesur eu gwerth yn well, yn enwedig gwerth cymdeithasol
- Gweithredu fel linc ar gyfer cyfeirio unigolion at wasanaethau trydydd sector e.e. Presgripsiwn Cymdeithasol
- Rhoi cefnogaeth i redeg prosiectau a pheilota prosiectau ar gyfer y trydydd sector pan fo angen
- Hwyluso cyflogaeth swyddogion ar ran partneriaid
- Rheoli ffynhonellau grant a rhoi cyngor ar ariannu prosiectau
- Hybu datblygiad mentrau cymdeithasol a chynaliadwyedd mudiadau
- Annog datblygiad a chyd-lynu consortia darparwyr trydydd sector
- Rhannu gwybodaeth gyda’r trydydd sector trwy newyddlenni electroneg rheolaidd, bwletinau, taflenni gwybodaeth, y wefan, cyfryngau cymdeithasol ac unrhyw ddulliau priodol eraill
Derbyniwyd dros **4,500** o ymholiadau yn ystod y flwyddyn
- Cynnig rhaglen o hyfforddiant i gynorthwyo mudiadau a gwirfoddolwyr yn eu gwaith
- Cynnig gwasanaethau ymarferol e.e. llogi offer, llogi uned symudol, llungopio, darparu ystafelloedd cyfarfod a gofod swyddfa
- Cynnig gwasanaeth cyflogres
- Annog cydweithio ar draws sectorau.
Mae aelodaeth yn agored i holl fudiadau gwirfoddol Gwynedd, ac mae’r tâl ymaelodi yn **£10 y flwyddyn** .
Aelodaeth
**4**
**5**
## Canolfan Gwirfoddoli Gwynedd
## **Gwobr y Frenhines i Wirfoddolwyr Gwynedd**
Prif rôl Canolfan Gwirfoddoli Gwynedd yw hyrwyddo a dathlu gwirfoddoli a chefnogi gwirfoddolwyr yn ogystal â chynghori a datblygu arferion da am wirfoddoli.
Ym mis Mehefin 2021 enillodd tîm o Ymatebwyr Cyntaf o Wynedd, Wobr y Frenhines am eu gwaith yn gwirfoddoli yn ystod y pandemig. Cafodd y tîm, sy’n gwasanaethu yn ardal y Bermo, eu cydnabod yn arbennig am addasu eu gwaith trwy ddanfon moddion a presgripsiynau i bobl hŷn a bregus yn lleol.
## **Wythnos Gwirfoddolwyr 2021**
Pob blwyddyn mae Canolfan Gwirfoddoli Gwynedd yn trefnu ystod o weithgareddau yn ystod yr wythnos genedlaethol i ddathlu gwirfoddoli.
• Derbyniwyd **223** o ymholiadau i gefnogi unigolion i wirfoddoli
Oherwydd y pandemic cynhaliwyd y gweithgareddau yn rhithiol unwaith eto yn 2021 gan osod thema benodol ar gyfer pob diwrnod. ‘Roedd yr wythnos yn gyfle i ddiolch i’r holl unigolion oedd wedi camu ‘mlaen i helpu eraill yn ystod y cyfnod clo.
- Cofrestrwyd **104** o wirfoddolwyr newydd o Wynedd ar wefan Gwirfoddoli Cymru
• Cofnodwyd **823** o oriau gwirfoddoli ar wefan Gwirfoddoli Cymru
Yn ystod Wythnos Gwirfoddoli 2021 cynhaliwyd dau ddigwyddiad arbennig sef sesiwn “Speed Dating” oedd yn cynnig cyfle i fudiadau lleol ddod at ei gilydd , a digwyddiad Symposiwm Gwirfoddoli Gogledd Cymru gyda’r thema “Edrych yn ôl ac Edrych ymlaen”. Pwrpas y symposiwm oedd edrych ar sut oedd mudiadau yng Ngogledd Cymru wedi mynd ati i gefnogi cymunedau yn ystod cyfnod clo a sut gallai hyn siapio darpariaeth ar gyfer y dyfodol.
**Dros 1,100 o ymholiadau cefnogi unigolion trwy’r Ganolfan Gwirfoddoli**
**614 wedi cofrestru ar Banc Gwirfoddoli Gwynedd**
## **ASTUDIAETH ACHOS Profiad Gwirfoddoli: hanes Patricia Whitfield**
Bu’n rhaid i nifer o fudiadau addasu eu rolau gwirfoddoli yn ystod cyfnod COVID 19 boed hynny o adref neu’n rhithiol, ond roedd llawer o unigolion yn cysylltu gyda’r Ganolfan Gwirfoddoli yn dal i fod eisiau bod allan yn eu cymunedau yn cefnogi eraill wyneb yn wyneb.
Fe gysylltodd Patricia (Trish) yn chwilio am ‘rywbeth i’w wneud’ a bu’r Ganolfan yn sgwrsio am y cyfleoedd oedd ar gael ar y pryd. Cytunwyd i gysylltu gyda Snowdonia Donkeys, elusen sy'n hybu iechyd a lles trwy weithio gydag asynnod ac wedi ei leoli Bangor, oedd yn hysbysebu rôl gwirfoddoli gweu o adref.
“Yn ystod y cyfnod clo roeddwn i’n un o’r gwirfoddolwyr brechu a soniodd y Ganolfan Gwirfoddoli am gyfle i helpu gyda’r asynnod. Dw’i yma ers dros flwyddyn bellach – y peth gorau dw’i wedi wneud.”
Yn Hydref 2021, cyflwynodd Snowdonia Donkeys gais ‘Grant Gwirfoddolwyr Ifanc Gwynedd’ ac adroddwyd fod Patricia bellach yn aelod gweithgar o’u tîm gwirfoddoli sy’n teithio o’i chartref ym Mhen Llŷn o leiaf unwaith yr wythnos. Meddai Trish:
_“Mae gwirfoddoli wedi gwneud gwahaniaeth enfawr i mi. Dechreuais feddwl fy mod yn helpu eraill ond sylweddolais yn fuan bod gwirfoddoli yn cael effaith arnaf i fi fy hun hefyd. Mae rhoi a gwneud i eraill wedi bod yn gymaint o hwb i fy lles. ‘Rwyf wedi dysgu sgiliau newydd, wedi gwneud ffrindiau anhygoel ac fy niwrnod gwirfoddoli yw’r diwrnod gorau’r wythnos. Rwy'n gofalu am yr asynnod sydd wedi eu hachub ac yn helpu mewn digwyddiadau. Unwaith y byddaf yn dechrau siarad am wirfoddoli a’r buddion ni allaf roi’r gorau iddi. Ni allaf ddiolch digon am gynnig y cyfle anhygoel hwn!”_
_“Yr oll allaf ddweud wrth unrhyw un sy’n meddwl am wirfoddoli yw EWCH AMDANI! Mae’n benderfyniad sy’n newid bywyd”._ **Trish Whitfeld**
**6**
**7**
## Canolfan Gwirfoddoli Gwynedd
## **GRANT GWIRFODDOLWYR IFANC GWYNEDD**
Mae Mantell Gwynedd yn parhau i weinyddu Grant Gwirfoddolwyr Ifanc Gwynedd sy’n cael ei redeg gan banel o bobl ifanc. Y syniad tu ol i’r model yma o roi pobl ifanc mewn rheolaeth o’r gronfa yw er mwyn rhoi sgiliau newydd iddynt ar gyfer y dyfodol.
Yn ystod 2021 cynhaliwyd y cyfarfodydd Panel Grant yn rhithiol gyda phanel o bobl ifanc hollol newydd i’r gwaith.
Cyflwynwyd blaenoriaethau newydd i ymgeiswyr yn ystod 2021 ac ‘roedd yn rhaid i bob cais gyrraedd o leiaf un o’r Nodau Llesiant sydd wedi eu nodi yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015. Dyma’r glasbrint ar gyfer gweledigaeth a rennir yn genedlaethol am y math o Gymru y mae pobl ei heisiau.
Dyranwyd £5,000 i bedwar mudiad er mwyn datblygu eu cyfleoedd gwirfoddoli i bobl ifanc yng Ngwynedd.
Y rhai llwyddiannus oedd:
**Y Galeri, Caernarfon** - i drefnu hyfforddiant ar gyfer pobl ifanc o glwb LHDT+ lleol ar dechengau llwyfannu dramau a gosod arddangosfeydd celf.
**Snowdonia Donkeys** - i gynnwys gwirfoddolwyr ifanc yn y gwaith o blannu coed ffrwythau yn y cae tyfu ac i greu ac addurno asynod pren mawr.
**Menter Ty’n Llan, Llandwrog** - i gynnal cyfres o weithdai creadigol gydag artistiaid lleol er mwyn creu logo, ffilm a murlun ar gyfer yr adeilad.
**Yr Orsaf, Penygroes** - i gynnal gweithdy i ddylunio ac adeiladu cromleni helyg ar gyfer pobl ifanc yn yr ardd natur ym Mhenygroes.
## **ASTUDAIETH ACHOS Menter Ty’n Llan a phrofiad Gwern Elis Roberts**
_Roedd mynychu’r dosbarthiadau yn gyfle da i gydweithio a hyn yn beth braf i’w wneud. Dwi wedi dod i adnabod pobl ifanc ac oedolion y pentref yn well a hyn yn beth da ac yn rhoi pleser i mi. Mae bod yn rhan o’r prosiect a rhoi fy amser wedi cael ei werthfawrogi a lot yn dweud eu bod yn falch o weld pobl ifanc yn gwneud pethau positif. Mae hi’n braf bod yn rhan o rywbeth felly._
Un o geisiadau llwyddiannus Grant Gwirfoddolwyr Ifanc Gwynedd oedd menter Tŷ’n Llan yn Llandwrog a dderbyniodd £1,250 i gynnal sesiynau creadigol ar gyfer pobl ifanc y pentref.
Cynlluniwyd cyfres o weithdai ar gyfer datblygu sgiliau pobl ifanc er mwyn creu arddangosfa yn yr adeilad. Roedd y gwirfoddolwyr yn awyddus i greu darnau celf fyddai’n adlewyrchu hanes yr ardal a chofnod o’r adeilad cyn iddo gael ei drawsnewid. Trefnwyd gweithdy logo gyda Derick Murdoch i gychwyn gyda’r gwirfoddolwyr yn rhan o’r broses gynllunio. Cynhaliwyd gweithdy barddoniaeth gyda Mei Mac a gweithdy ffotograffiaeth gyda Richard Jones gan gyfuno’r ddau weithdy a chreu darnau o gelf digidol.
_Rydw i’n ddiolchgar bod y cyfle wedi dod i allu bod yn rhan o’r prosiect. Doedd dim byd arall wedi bod yn digwydd yn y pentref i fod yn rhan ohono tan hyn- mae wedi golygu lot i mi."_
Trefnwyd chwech gweithdy gyda’r artist Sioned Glyn ble mae darn mawr o gelf gafodd ei baentio bellach yn cael ei arddangos yn yr ystafell fwyta. Trefnwyd gweithdy digidol i greu mygiau a ffilm a bu diwrnod dathlu i arddangos holl waith y gwirfoddolwyr ifanc i’r gymuned gyfan.
Meddai Gwern Elis Roberts:
_"Wnes i ddylunio logo ar gyfer y prosiect. Yn ogystal, fe wnes i gasglu a chyfrannu syniadau i greu darn o farddoniaeth sy’n sôn am beth yw Ty’n Llan i ni a beth fydd o yn y dyfodol. Hefyd, mi wnes i roi amser i dynnu lluniau o’r adeilad a nifer fawr o dai o amgylch y pentref a cafodd rhain eu defnyddio i greu murlun a darnau celf ar gyfer yr adeilad. Wnes i hefyd rhoi amser i beintio murlun ar gyfer un o’r waliau._
**8**
**9**
## Iechyd a Llesiant
Mae’r prosiect yma yn cael ei ariannu gan Fwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr ac yn waith partneriaeth rhwng y Bwrdd Iechyd a Mantell Gwynedd.
**1,372** o ymholiadau
Mae’r arian yn galluogi Mantell Gwynedd I gyflogi Hwylusydd Llesiant sydd yn cefnogi mudiadau trydd sector sydd yn gweithio yn y maes iechyd a gofal cymdeithasol.
Yn ystod 2021-22 derbynIodd yr Hwylusydd Llesiant **1,372** o ymholiadau
Cefnogwyd mudiadau i ddenu cyllid
Cynhaliwyd Rhwydweithiau Llesiant rhithiol yn fisol yn ystod y flwyddyn a bu i’r sesiynau gwmpasu tô eang o bynciau megis Diogelu, gwirfoddoli a chyfleoedd ymgynghori rhwng y sector a’r Bwrdd Iechyd a hefyd Cyngor Gwynedd. Bu’r cyfarfodydd yn fforwm bwysig i rannu consyrns yn ogystal ag ymarfer da. Nododd y rhai fu’n rhan o’r cyfarfodydd :
Pwynt cyswllt ar gyfer Pwynt canolog mudiadau’r r gyfer rhannu 3ydd sector gwybodaeth a diweddariadau
_“Rydym yn croesawu cydweithio a chyfleoedd i gyd gynhyrchu ond mae angen gwell buddsoddiad yn y trydydd sector fel ein bod yn medru dod at y bwrdd yn bartneriaid cyfartal”_
_“Mae arian peilot yn hollbwysig gan ei fod yn dapraru cyfle i arddangos gwerth a mae’r tystiolaeth o gynlluniau peilot yn medru cael ei ddefnyddio i gefnogi ariannu prif lif wedyn”_
Hyrwyddo Tynnwyd pwysau gwasanaethau oddi ar mudiadau wasanaethau trydydd sector cyhoeddus
_“Mae angen i ni fuddsoddi mwy mewn cynlluniau hirach yn y trydydd sector ac yn ein staff, fel ein bod yn medru gwneud newidiadau tymor hirach, Nid yw hyn yn bosib gyda chyllid tymor byr”_
Hwyluso cyfarfodydd/ gweithdai a chefnogi fforymau a rhwydweithiau yn rhithiol
Sicrhau persbectif mudiadau **Rhoi llais i** trydydd sector mewn **fudiadau** cyfarfodydd partneriaeth a **trydydd sector** digwyddiadau eraill ~~**a hyrwyddo eu**~~ **cyfraniad i’r** Ar y cyd, cynnal Rhwydwaith **agenda iechyd** Llesiant a Gwirfoddoli rhithiol **a llesiant** yn rheolaidd
Codi ymwybyddiaeth o gyfleoedd i ddylanwadu
## Gwasanaeth Cyflogres Mantell Gwynedd
Mae Mantell Gwynedd yn darparu gwasanaeth cyflogres ar gyfer mudiadau trydydd sector yng Ngwynedd.
Gall materion ariannol fod yn gymhleth i fudiadau bychan sydd yn ddibynnol, yn aml, ar wirfoddolwyr i weinyddu’r mudiad o ddydd i ddydd.
Dyma sydd gan rhai o fudiadau trydydd sector y sir i ddweud am y gwasanaeth cyflogres a’r gwasanaeth a gawsant gan Mantell Gwynedd:
##
## Prosiect Compassionate Cymru Garedig
Yn 2018, nododd Llywodraeth Cymru ei ddyhead i Gymru ddod yn ‘wlad dosturiol’ gyntaf y byd. Ers hynny mae gwaith wedi bod yn mynd rhagddo i ledaenu’r ymagwedd dosturiol ledled Cymru. Bu i hyn arwain at gynhyrchu Siarter Gymru Garedig.
Mae’r Siarter yn darparu’r fframwaith ar gyfer datblygu a darparu ein hymagwedd cenedl dosturiol yng Nghymru ac mae’n amlinellu rhaglen o gamau cymdeithasol ac ymarferol ar draws ystod o barthau a phortffolios gweinidogol.
Mae Mantell Gwynedd yn falch o fod yn rhan o’r datblygiad unigryw yma a thrwy gydweithrediad gyda Iechyd Cyhoeddus Cymru sicrhawyd y cyllid angenrheidiol i gyflogi Swyddog Compassionate Cymru sydd yn cael ei chyflogi gan Mantell Gwynedd ac yn gweithio ar draws Gwynedd, Mon a Chonwy.
Mae’r gwaith cychwynnol o fapio gwasanaethau gofal diwedd oes a chreu Map Gwasanaeth wedi cychwyn gyda’r bwriad o fynd ati i lenwi bylchau er mwyn sicrhau gwasanaeth diwedd oes cyflawn ac addas o fewn ein cymunedau.
**10**
**11**
## Presgripsiwn Cymdeithasol
## **Rôl y Swyddog Cyswllt Cymunedol:**
- Grymuso'r unigolion i ail-gysylltu gyda’u cymunedau lleol
- Magu hyder a gwydnwch
- Gwella iechyd a lles
- Gwella ansawdd bywyd yr unigolion
- Lleihau’r nifer o apwyntiadau meddygol a’r defnydd o feddyginiaeth
Mae Presgripsiwn Cymdeithasol yn galluogi meddygon teulu, nyrsys a gweithwyr proffesiynol eraill yn y maes gofal sylfaenol i gyfeirio unigolion at amryw o wasanaethau lleol sydd ddim yn wasanaethau clinigol. Hefyd mae’n chwarae rhan allweddol yng ngwaith ataliol e.e. codi ymwybyddiaeth sgrinio, atal codymau, a hybu cyrsiau iechyd.
- Cynyddu’r ymwybyddiaeth o beth sydd ar gael i gynorthwyo a chefnogi unigolion
- Lleihau unigrwydd
- Cynorthwyo unigolion i gymryd gwell rheolaeth o’u bywydau
**Ers i’r prosiect ddechrau fis Hydref 2016 mae dros 1,300 o unigolion wedi eu cyfeirio at y prosiect am gymorth. Yn ystod 2021-22 cyfeiriwyd 192 o unigolion at y prosiect.**
Dull sydd yn ceisio mynd i’r afael ag anghenion unigolion mewn modd mwy holistig ydyw, a’u hannog i gael gwell gafael ar eu llesiant a’u hiechyd eu hunain. Mae gweithgareddau Presgripsiwn Cymdeithasol yn gallu bod yn amrywiaeth enfawr o bethau, ond, ar y cyfan, gweithgareddau ydynt yn cael eu darparu gan fudiadau cymunedol a gwirfoddol.
192 o gyfeiriadau 127 dynes / 65 dyn
Mae sawl model gwahanol o bresgripsiwn cymdeithasol ond mae’r rhan fwyaf o fodelau yn cynnwys Swyddog Cyswllt Cymunedol sy’n derbyn cyfeiriadau ac wedyn yn gweithio gyda’r unigolion i adnabod cyfleoedd addas ar eu cyfer. Mae Mantell Gwynedd yn gorff ymbarél trydydd sector gyda chronfa ddata enfawr o fudiadau, ac felly mae gennym wybodaeth fanwl am gyfleoedd cymunedol i gyfeirio unigolion atynt.
Ariennir y cynllun gan Fwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr.
am bob £1 a fuddsoddwyd, crëwyd £4.38 o werth
CYSWLLT CYMUNEDOL ARFON: CYFEIRIADAU O 1[AF ] EBRILL 2021 - 31[AIN] O FAWRTH 2022
## **ASTUDIAETH ACHOS 'A'**
“Doedd gen i ddim Cysylltodd Mrs A gyda’r Swyddog Cyswllt syniad fod yr holl gymorth Cymunedol gan ei bod yn stryglo yn dilyn colli ei thad a hefyd effaith y pandemig. Tua deufis allan yna i mi ar fy cyn y cyfnod clô ‘roedd Mrs A wedi penderfynu stepan drws” gwerthu ei thŷ a symud yn ôl i ardal wledig iawn yng Nghymru i helpu gofalu am ei thad oedrannus. Ei thad oedd yr unig aelod oedd ganddi ar ôl o’i theulu.
Cynllun Mrs A oedd canfod gwaith rhan amser a threulio amser gyda’i thad. Ond wedi iddi gyrraedd Cymru daeth y cyfnod clô cyntaf i rym. Newidiodd hyn popeth gan fod ei thad mewn oed ac yn fregus gydag amryw o gymhlethdodau iechyd a chonsyrn am ei ddiogelwch. Bu i’r ddau ymdopi hefo’i gilydd trwy’r cyfnod clô ond heb unrhyw waith rhan amser bu i Mrs A ddefnyddio’r holl arian o werthiant ei thŷ er mwyn byw o ddydd i ddydd.
“Mi wnaeth eich geiriau caredig wneud i mi sylweddoli fy mod yn ddigon cryf, gyda chymorth, i ddechrau delio gyda fy mhroblemau a jusd symud ymlaen hefo fy mywyd”
Dirywiodd iechyd ei thad a chanslwyd apwyntiau meddygol oherwydd y Covid. Bu’n rhaid wedyn rhyddhau ecwiti o’r cartref teuluol er mwyn talu am ofal meddygol yn Lloegr. Blwyddyn yn ddiweddarach bu farw ei thad a hynny ar ei ben ei hun yn yr ysbyty oherwydd rheolau Covid. Roedd Mrs A yn stryglo gyda marwolaeth ei thad a’r ffaith iddo farw ar ei ben ei hun ond ar ben hyn oll ‘roedd yn rhaid chwilio am ffordd i ad dalu y bethyciad ecwiti er mwyn diogelu y cartref teuluol neu byddai yn colli ei chretref hefyd.
## **ASTUDIAETH ACHOS 'B'**
Cyfeiriwyd Mrs B at y Swyddog Cyswllt Cymunedol gan ei Meddyg Teulu. Roedd mewn cyflwr bregus a phryderus gan ei bod yn wynebu colli ei chartref am fod y landlord yn gwerthu’r eiddo. ‘Roedd yn wynebu digaretrefedd ac efo’r broblem ychwanegol fod ganddi anifail anwes oedd yn gwneud cael hyd i gartref arall yn anoddach.
Helpodd y Swyddog Cyswllt Cymunedol Mrs A i edrych ar ei holl opsiynau. Cafodd ei chyfeirio am gwnsela galar yn ogystal ag am gefnogaeth gan y Tîm Iechyd Meddwl. Gyda chymorth mae wedi canfod gwaith ac wedi ymuno efo clwb cerdded er mwyn gwneud ffrindiau a chysylltiadau newydd.
Cyfeiriwyd Mrs B at Shelter a nifer o fudiadau eraill am gefogaeth. Gyda’i gilydd bu iddynt sicrhau fod Mrs B yn cael y gefnogaeth bwrpasol, amserol ac angenrheidiol i ganfod cartref newydd iddi.
## Meddai Mrs A
## Dywedodd Mrs B
_“Cefais help i lenwi’r holl ffurflenni perthnasol yn gywir a cefais gefnogaeth iawn i symud ymlaen. Derbyniais y cyngor iawn i wneud yn siwr nad oeddwn yn ddigartref “_
_“Mae’r cymorth dwi’n ei gael rwan wedi fy helpu yn fawr. ‘Roeddwn yn teimlo’n euog am fod fy nhad wedi marw ar ei ben ei hun. ‘Rwy’n sylweddoli rwan fod hyn allan o fy nwylo ac fy mod wedi gwneud popeth o fewn fy ngallu i ofalu amdano a’i gefnogi at y diwedd. Mae’r Swyddog Cyswllt Cymunedol ac eraill wedi gwneud i mi sylweddoli na ddylwn weld bai arnaf fy hun. Dwi’n symud ymlaen”_
**12**
**13**
## Social Value Cymru
Dechreuodd Mantell Gwynedd ar yr ymarfer o fesur gwerth cymdeithasol yn 2016. ‘Roedd hyn mewn ymateb i Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015. Mae’r ddeddfwriaeth honno yn gofyn i sefydliadau cyhoeddus, preifat a thrydydd sector weithio’n wahanol, ac i wneud hynny roedd angen meddwl beth oedd y pethau pwysig oedd angen eu mesur a’u rheoli. Dim ond trwy ddeall gwerth cymdeithasol gweithgareddau y gallwn yn wir fynd ati’n effeithiol i weithio tuag at reoli’r modd yr ydym yn creu llesiant.
Erbyn hyn mae’r Tim Social Value Cymru o fewn Mantell Gwynedd yn cynnwys tri aelod staff sydd wedi cymhwyso trwy Social Value UK i ymgymryd â’r gwaith o fesur gwerth cymdeithasol.
Mae Rheolwr Social Value Cymru yn Ymarferydd Achrededig ac yn Hyfforddwr cydnabyddedig i Social Value International.
Mae hyn yn golygu fod Mantell Gwynedd yn medru cynnig gwaith o safon uchel a bellach yn un o brif chwaraewyr yr agenda gwerth cymdeithasol yng Nghymru.
Erbyn hyn mae’r agenda cenedlaethol gwerth cymdeithasol wedi cynyddu gyda Llywodraeth Cymru yn trafod Bil Partneriaeth Gymdeithasol a Chaffael Cyhoeddus (Cymru). Mae’r Bil yn rhoi cyfrifoldeb newydd ar gyrff cyhoeddus penodol i gyflawni dyletswyddau rheoli contractau er mwyn sicrhau fod sylw yn cael ei roi i ganlyniadau cymdeithasol trwy gadwyni cyflenwi.
Oherwydd datblygiadau deddfwiraethol unigryw Cymru mae gwaith Social Value Cymru wedi cynyddu ac wedi dod yn fwyfwy pwysig.
- **Yn 2019 llwyddodd Mantell Gwynedd i ennill marc ansawdd COMMIT gan Social Value UK am wreiddio gwerth cymdeithasol i holl waith y cwmni. Mantell Gwynedd yw’r corff ymbarel cyntaf yn y Deyrnas Unedig i ennill y marc ansawdd unigryw yma.**
- **Yn 2020 llwyddodd Mantell Gwynedd i ennill gwobr arbennig gan Social Value UK am weithio mewn partneriaeth er mwyn cynyddu gwerth cymdeithasol.**
## **ASTUDIAETH ACHOS Encor, Bangor**
Derbyniodd cor cymunedol Encor £2,490.96 gan Mantell Gwynedd allan o’r Gronfa Unigrwydd er mwyn prynu offer a chynnal digwyddiadau. Crewyd y Gronfa Grant i gefnogi mwy o gyfleoedd i ddod â phobl at ei gilydd i gymdeithasu.
Sefydlwyd Encôr fel côr cymunedol pedwar llais ym Mangor yn Rhagfyr 2020. Mae’n agored i bawb dros 18 oed beth bynnag yw eu gallu cerddorol/lleisiol. Nod y côr yw creu cyfle i unigolion o bob rhan o gymdeithas i ddod at ei gilydd i gymdeithasu a mwynhau cyd-ganu caneuon sy’n codi’r ysbryd er lles meddyliol a chorfforol. Fe wneir hyn drwy gynnal ymarferion wythnosol yng Nghapel Berea Newydd, Bangor. Mae’r pwyslais ar gymdeithasu, a chynnal perfformiadau o dro i dro i godi arian i elusennau ac achosion da. Ymgymrodd Social Value Cymru â darn o waith i fesur gwerth cymdeithasol y Grant Unigrwydd oedd Encor wedi ei dderbyn.
Canfyddiadau’r asesiad:
- Bod £4.12 o Werth Cymdeithasol wedi’i greu am bob £1 o werth a fuddsoddwyd
- Mae pryderon cynyddol ynghylch iechyd meddwl ac unigedd yn ein cymunedau Llwyddodd y prosiect i gefnogi unigolion ar adeg dyngedfennol i leddfu rhywfaint o’u pryderon ac i’w grymuso i wneud dewisiadau cadarnhaol
- Y deilliannau a brofwyd gan yr unigolion oherwydd y prosiect hwn oedd teimlo’n llai ynysig, gwell iechyd meddwl a gwell iechyd corfforol.
## **ASTUDIAETH ACHOS Dysynni Dogs, Fairbourne**
Derbyniodd Dysynni Dogs £4194.81 gan Mantell Gwynedd allan o Gronfa Pwysau’r Gaeaf er mwyn prynu cyfarpar hyfforddi . Sefydlwyd y gronfa hon er mwyn mynd i’r afael â rhywfaint o’r pwysau oedd mudiadau yn debyg o’I wynebu dros gyfnod y Gaeaf.
Clwb cymdeithasol yw Dysynni Dogs ac mae’n cynnig cyfle i berchnogion cŵn gymdeithasu, mynd am dro ac ymarfer. Ymunodd llawer gyda’r clwb yn 2020 fel ffordd i ymdopi gydag unigrwydd a diffyg cyfleoedd cymdeithasu.
Ymgymrodd Social Value Cymru a darn o waith i fesur gwerth cymdeithasol y Grant Pwysau’r Gaeaf oedd Dysynni Dogs wedi ei dderbyn.
Canfyddiadau’r asesiad:
- Bod £4.02 o werth cymdeithasol wedi ei greu am bob £1 o werth a fuddsoddwyd
- Llwyddodd y prosiect i leihau unigrwydd ac ynysigrwydd cymdeithasol
- Gwelwyd gwelliant mewn iechyd meddwl a iechyd corfforol
**14**
**15**
## Prosiect Maes Ni Maesgeirchen
Mae prosiect MaesNi yn cael ei ariannu gan y rhaglen Buddsoddi’n Lleol a ariennir gan Gronfa’r Loteri Fawr ac a reolir gan yr Ymddiriedolaeth Adeiladu Cymunedau.
Mae’r Rhaglen Buddsoddi’n Lleol yn gweithredu mewn 13 o gymunedau ar draws Cymru gyfan ac mae’n cynnig cyfle i bobl y cymunedau hynny eu gwneud yn llefydd gwell a mwy dymunol i fyw ynddynt.
Mae’n Rhaglen dros gyfnod o 10 mlynedd sy’n defnyddio cryfderau, sgiliau a thalentau pobl, grwpiau a chymdeithasau’r cymunedau i newid pethau er gwell a hynny yn barhaol. Gyda £1m i wario ar flaenoriaethau lleol cymuned Maesgeirchen sydd yn penderfynu sut i ddefnyddio’r arian, pa gyrff mae nhw am gydweithio â nhw a sut caiff penderfyniadau eu gwneud.
Trwy gyflogi Gweithiwr Datblygu Cymunedol ar ran MaesNi mae Mantell Gwynedd yn medru darparu cefnogaeth barhaus i’r prosiect a’r gymuned.
Cychwynodd y Gweithiwr Datblygu yn ei swydd fis Rhagfyr 2018 ac mae wedi gweithio yn agos gyda’r gymuned dros y bedair blynedd ddiwethaf er mwyn adnabod blaenoriaethau ac ehangu ar weithgareddau o fewn y gymuned.
Yn ystod y flwyddyn mae’r Gweithiwr Datblygu wedi chwarae rhan allweddol yn y datblygiadau canlynol:
**Roedd Maesgeirchen yn un o 6 o hybiau cefnogaeth fu’n peilota ffyrdd o gefnogi cymunedau ol Covid.**
- Ardal chwarae FUNZONE wedi ei ddatblygu a’i agor
**Maesgeirchen oedd yr hwb cyntaf i gael ei arwain gan grwp cymunedol. Mae bellach yn fodel cymru gyfan.**
- Mae gwaith yn mynd yn ei flaen gyda ‘r Ganolfan Gymunedol arfaethedig newydd ac mae astudiaeth dichonoldeb y pensaer yn ei le erbyn hyn.
**Derbyniodd MaesNi wobr TPAS 2022 am “Gefnogi Cymunedau”**
- Mae grwpiau cymunedol wedi parhau i dderbyn cefnogaeth gan gynnwys grwpiau celfyddydau perfformio, grŵp rap, pel droed, paffio, garddio, ynni cymunedol a grŵp mam a’i babi.
Rhai o’r grwpiau dderbyniodd gefnogaeth gan y Gweithiwr Datblygu yn ystod y flwyddyn oedd:
**Mae dros 200**
- Mae gweithwyr newydd wedi eu penodi gan gynnwys Gweithiwr Project Amgylcheddol a Gweithiwr ICAN.
- **SHOWZONE**
- **Letters Grow**
- **Grwp Mam & Babi**
**o unigolion yn cael cymorth pob wythnos trwy prosiect MaesNi**
- Mae Lês wedi ei sicrhau ar gofod MATRA sydd yn darparu lleoliad ar gyfer gwasanaeth galw’i fewn , gofod i weithwyr MaesNi a gofod i gynnal digwyddiadau
- **Clwb peldroed 1876**
- **Clwb paffio**
- **Rhandiroedd**
- **Hive Café**
- Mae Caffi Hive wedi ail agor
- **Prosiect solar Greener than Green**
- Mae Trwydded wedi ei sicrhau ar ran o adeilad y Clwb Ieuenctid sydd yn darparu gofod ar gyfer digwyddiadau penwythnos a gyda’r nos
- **Prosiect Grwoing for Change**
- **Grwp peldroed cymunedol**
- **Grwpiau cerdded a garddio cymunedol**
• Mae gwaith wedi parhau i adeiladu ar yr ymarfer da a welwyd yn ystod cyfnod Covid-19 gan gynnwys cydweithio efo Bwyd Da Bangor, darparu gwasanaeth llogi gliniaduron, cymorth tlodi tanwydd, darparu cyngor arbenigol gan CAB , DWP ac ICAN. Mae dros 200 o bobl yn cael cefnogaeth pob wythnos.
**16**
**17**
## Grantiau
Yn ystod y flwyddyn gweinyddwyd pump Cronfa Grant gan Mantell Gwynedd a thrwy’r cronfeydd darparwyd nawdd a chefnogaeth bwysig i fudiadau yng Ngwynedd.
## **CRONFA GRANT IECHYD MEDDWL £100,000**
Daeth y gronfa i Mantell Gwynedd trwy law Fwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr. Cefnogwyd 15 o fudiadau gyda’r Gronfa Grant Iechyd Meddwl a phwrpas y grant oedd cefnogi unigolion sydd yn byw gyda heriau iechyd meddwl. Derbyniodd y mudiadau canlynol gyllid trwy’r gronfa:
- **Youth Shedz, Blaenau Ffestiniog** i gynnal gweithgareddau cyfrwng Cymraeg ar gyfer unigolion oedran 13-25 oedd wedi datgysylltu o’u cymuned.
- **Menter Fachwen, Cwm y Glo** i ddarparu llyfryn o deithiau cerdded yn cynnig cyfleoedd i ymarfer meddwlgarwch a datblygu stesion dywydd solar.
- **Menter y Plu, Llanystumdwy** i ddatblygu rhandiroedd cymunedol sydd yn rhan o brosiect y dafarn gymunedol yn Llanystumdwy.
• **Yr Orsaf, Penygroes** i gynnal cyfres o weithdai traws genedlaethau gyda’r ffocws ar gerddoriaeth ac offer cerddorol.
- **Y Dref Werdd, Blaenau Ffestiniog** i ehangu rhaglen presgripsiwn gwyrdd cymunedol trwy gynnwys sesiynau meddylgarwch a cherdded.
- **Tir Dewi** i brynu cyflenwad o ddeunyddiau i hyrwyddo gwasanaeth Tir Dewi sydd yn cefnogi’r gymuned amaethyddol i daclo heriau iechyd meddwl.
- **Snowdonia Donkeys, Moel y Ci** i ddarparu arian refeniw i gyflogi Staff er mwyn sicrhau parhad rhai o’r gwasanaethau mae’r mudiad yn eu darparu.
- **Age Cymru Gwynedd a Môn** i ddatblygu gardd ar gyfer defnyddwyr gwasanaeth yn eu canolfan ym Montnewydd.
- **Ffermwyr Ifanc Meirionnydd** i dalu am swyddog i roi rhaglen o ddigwyddiadau yn eu lle ar gyfer oedolion ifanc er mwyn ail afael ym mywyd cymdeithasol y gymued amaethyddol yn dilyn cyfnod segur Covid-19.
• **Home Start Cymru** i dalu am focsys llesiant oedd wedi eu teilwro yn arbennig ar gyfer pob teulu.
• **Canolfan Lon Abaty, Bangor** i dalu am gyfres o weithdai a phecyn i gynnal iechyd meddwl a llesiant unigolion.
• **Menter Ty’n Llan, Llandwrog** i ddatblygu rhandir ar gyfer tyfu llysiau ar safle tafarn gymunedol Llandwrog.
• **Tros Gynnal Plant** i wella capasiti ac argaeledd staff i ddarparu cefnogaeth iechyd meddwl ac ehangu’r ddarpariaeth honno ar gyfer plant a phobl ifanc.
• **Canolfan Felin Fach, Pwllheli** i wella ansawdd nifer o ystafelloedd cymunedol yng nghanolfan Felin Fach Pwllheli i’w gwneud yn fwy cyfforddus a chroesawus.
- **Menter Llŷn, Nefyn** i brynu deunyddiau TG a band eang cyflym ar gyfer Siop Siarad Nefyn.
- **TGP Cymru** i ariannu cyfarpar ar gyfer pobl ifanc bregus.
## **CRONFA GRANT PWYSAU’R GAEAF £56,000**
- **Canolfan Felin Fach, Pwllheli** i brynu cyfarpar i hwyluso gwasanaeth pryd ar glyd ar gyfer cleientau Felin Fach.
Yn dilyn trafodaethau rhwng Adran Gofal Cymdeithasol Llywodraeth Cymru a Phartneriaeth Trydydd Sector Cymru dyrannwyd £1.5m i gynghorau gwirfoddol Cymru er mwyn mynd i’r afael â rhywfaint o’r pwysau oedd mudiadau yn debyg o’i wynebu dros gyfnod y Gaeaf.
- **Cyfeillion Croesor** i ariannu gweithgareddau a chyfres o ddigwyddiadau rhithiol i gynnal y gymuned trwy’r gaeaf.
- **Cwmni’r Frân Wen** i ehangu prosiect Llwybrau Llachar ar gyfer pobl ifanc gydag anableddau.
- **Bethesda Athletic Juniors** i dalu costau llogi lleoliad aml bwrpas ar gyfer gweithgareddau.
Derbyniodd Mantell Gwynedd £56,000 ar gyfer mudiadau yng Ngwynedd a dosbarthwyd yr arian rhwng 15 mudiad:
- **Porthi Pawb (Caernarfon)** i ddatblygu’r gofod yn siop yng Nghaernarfon.
Y mudiadau dderbyniodd nawdd o’r Gronfa Grant oedd:
• **Partneriaeth Maesgeirchen** i wella’r amgylchedd trwy ddatblygu gardd wyllt natur gyfeillgar.
- **MaesG Showzone** i gefnogi prosiect ffilmio “County Lines” mewn cydweithrediad efo Heddlu Gogledd Cymru.
- **Menter Ty’n Llan, Llandwrog** i gefnogi Clwb Cinio dros y gaeaf yn y dafarn gymunedol.
- **Antur Aelhaearn, Llanaelhaearn** i gynnal gweithgareddau amrywiol yn y ganolfan yn Llanaelhaearn ac i atgyweirio cyfarpar y cae chwarae.
- **Wild Elements, Bangor** i gefnogi clwb gwaith coed ar gyfer unigolion bregus a di waith.
- • **Menter Llŷn, Nefyn** i gyflenwi bocsys bwyd ar gyfer y teuluoedd mwya’ anghenus yn yr ardal.
- **Snowdonia Donkeys, Moel y Ci** i logi ystafell yn ystod y gaeaf er mwyn parhau gyda gwasanaeth cefnogi unigolion.
- **Ffrindiau Dysynni Dogs** i dalu am offer newydd fyddai yn ehangu gweithgareddau a denu aelodau newydd.
- **Royal Voluntary Service** i ddarparu pecynnau i gleifion oedd yn gadael yr ysbyty.
**18**
**19**
## Grantiau
## **CRONFA COVID 19 £26,000**
Daeth yr arian ar gyfer y gronfa yma o Lywodraeth Cymru trwy Bartneriaeth Trydydd Sector Cymru. Y pwrpas oedd cefnogi ail sefydlu ac ail afael mewn gweithgareddau yn dilyn cyfnod o segurdod yn ystod Covid-19.
Derbyniodd 12 o fudiadau o arian o’r gronfa:
- **Cylch Meithrin Nefyn** i gefnogi darparu man chwarae allanol ar gyfer y Cylch Meithrin.
- **Menter y Plu, Llanystumdwy** i gefnogi datblygiad prosiect gardd gymunedol yn y dafarn er mwyn hwyluso cymdeithasu.
- **Tafarn yr Heliwr, Nefyn** i gefnog i prynu offer er mwyn sicrhau diogelwch digwyddiadau cymunedol.
- **Neuadd Dyfi, Aberdyfi** i gefnogi digwyddiadau cymdeithasol yn y neuadd yn dilyn cyfnod Covid.
- **Friends of Bangor Garth Pier** i ddarparu cefnogaeth i wirfoddolwyr newydd ar y pier er mwyn sicrhau eu diogelwch.
- **MaesG Showzone** i gefnogi hyfforddiant i bobl ifanc i greu a chymryd rhan mewn ffilmiau.
- **Canolfan Gymuned Llanbedr** i gefnogi gwella’r amgylchedd o gwmpas y Ganolfan gymdeithasol.
- **Arch Noa, Penrhyndeudraeth** i gefnogi creu adnodd ar gyfer plant oedd wedi eu hynysu yn ystod cyfnod covid.
- **Gwallgofiaid, Blaenau Ffestiniog** i gefnogi cynllun cymunedol ceflyddydol ar gyfer pobl ifanc.
- **Cyfeillion Cybi, Llangybi** i gefnogi datblygu gardd tu allan i ysgol Llangybi.
• **Menter Fachwen, Cwm y Glo** i gefnogi datblygu mynediad anabl a datblygu gardd tu allan i Tŷ Elidir Deiniolen.
- **Cae Chwarae Morfa Bychan** i gefnogi datblygu mynediad anabl i gae chwarae Morfa Bychan.
## **CRONFA GRANT TRAWSNEWID £30,000**
## **CRONFA GRANT UNIGRWYDD £20,000**
Ym mis Chwefror 2020 cyhoeddodd Llywodraeth Cymru ei strategaeth gyntaf ar gyfer mynd i’r afael ag unigrwydd. Sefydlwyd Cronfa Unigrwydd er mwyn helpu i greu mwy o gyfleoedd i bobl ddod at ei gilydd.
Trwy Fwrdd Rhanbarthol Partneriaeth Gogledd Cymru derbyniodd Mantell Gwynedd gronfa i hyrwyddo iechyd lles a gwytnwch emosiynol plant a phobl ifanc. Prif ffocws y grant oedd canolbwyntio ar gydnerthu cymunedol er mwyn cynnig cyfleoedd i blant a phobl ifanc.
Derbyniodd Mantell Gwynedd £20,000 er mwyn i ddyrannu yng Ngwynedd yn ystod 2021-22. Derbyniodd 10 o fudiadau arian o’r gronfa:
Yn ystod y flwyddyn derbyniodd wyth mudiad nawdd o’r gronfa sef:
- **Encor, Bangor** i brynu offer ar gyfer y côr er mwyn sicrhau fod y gweithgreddau yn parhau ac yn cynyddu.
• **Y Dref Werdd, Blaenau Ffestiniog** i gefnogi gweithgareddau awyr agored i blant rhwng 8 a 12 oed.
- **Menter Ty’n Llan, Llandwrog** i gefnogi sesiynau celf, ymarfer corff a gweithgareddau cymunedol eraill ar gyfer pob oedran.
- **Bwyd am Byth, Dyffryn Ogwen** i gefnogi cyfleoedd awyr agored gan gynnwys garddio a choedwigaeth ar gyfer plant a theuluoedd.
- **Cwmni Bro Ffestiniog** i gefnogi gweithgareddau cymunedol i nifer o fudiadau gwirfoddol yn ardal Stiniog.
• **Antur Aelhaearn, Llanaelhaearn** i gefnogi cyfres o weithgareddau yn ystod yr Haf i blant Llanaelhaearn a Threfor.
- **Yr Orsaf, Penygroes** i ehangu rhaglen o weithgareddau cymunedol.
• **North Wales Africa Society** i gefnogi gweithgareddau cymunedol i blant o leiafrifoedd ethnig.
- **Adra** i gefnogi gweithgareddau cymdeithasol ar gyfer tenantiaid unig.
- **Eryri Cydweithredol** i gefnogi Caffis Cymunedol mewn ardaloedd gwledig er mwyn lleihau unigrwydd.
• **Cymdeithas Chwaraeon Bro’r Eifl, Trefor** i brynu ac uwchraddio offer er mwyn cefnogi gweithgareddau awyr agored yn Nhrefor.
• **Ecodyfi, Machynlleth** i gefnogi gwasanaeth presgripsiwn cymdeithasol ar gyfer ardal Tywyn, Meirionnydd.
- **Seren Ffestiniog Cyf** i gefnogi gweithgareddau fin nos ar gyfer cleientau Seren Cyf.
- **MaesNi** i ddarparu pecynnau bwyd argyfwng ar gyfer teuluoedd anghenus Maesgeirchen .
- **Bangor Gymnastics Club** i brynu offer i ddenu bechgyn i ymgymeryd a gweithgareddau gymnasteg.
- **Cylch Meithrin Dolgellau** i wella gofod chwarae allanol i blant y Cylch Meithrin.
- **Menter y Plu, Llanystumdwy** i ail gychwyn gweithgareddau cymunedol yn y dafarn yn dilyn cyfnod Covid.
- **Circo Arts, Llanberis** i gefnogi dosbarthiadau yn cynnig cyfle i ddysgu crefftwaith.
**20**
**21**
**----- Start of picture text -----**
Cynlluniau
i’r Dyfodol
**----- End of picture text -----**
**----- Start of picture text -----**
3%
15%
Crynodeb
29%
Ariannol
3%
Sut mae Mantell 5%
Gwynedd yn cael
ei ariannu
Pob blwyddyn mae Mantell 12% 6%
Gwynedd yn llwyddo
i ddenu arian o nifer o
amrywiol ffynonellau
e.e. Cyrff y Llywodraeth, 13%
Ymddiriedolaethau Elusenol a 14%
Chronfeydd Loteri.
Cyfanswm Incwm yn
ystod 2021/22 oedd WCVA - ARIAN CRAIDD CYNGOR YNYS MON - CYLLID O FWRDD
£744,175 PARTNERIAETH RHANBARTHOL GOGLEDD CYMRU
CYNGOR GWYNEDD ADRA
Cyfanswm Gwariant
yn ystod 2021/22 oedd BCUHB -ARIANNU CYNLLUNIAU GWASANAETHAU A GWEINYDDU/ FFIOEDD RHEOLI
£791,807
BCUHB -GRANT IECHYD MEDDWL AC ANABLEDD IECHYD CYHOEDDUS CYMRU
WCVA - CYLLID GRANTIAU
CYMHARIAETH YNG NGWARIANT MANTELL GWYNEDD YN YSTOD 2020/21 a 2021/22
Llywodraethu
Costau Rhedeg Prosiectau
Grantiau
Dibrisio
2020/21
Costau Safle
2021/22
Gweinyddol, Gwasanaethau a Chyrsiau
Costau Rhedeg Swyddfa
Hysbysebu a Hyrwyddo
Costau a Chyflog Staff
0 100,000 200,000 300,000 400,000 500,000 600,000
**----- End of picture text -----**
_Cysylltwch â Mantell Gwynedd am gopi o Gyfrifon Ariannol llawn am y flwyddyn yn diweddu 31[ain] Mawrth 2022_
**22**
**23**
## Bwrdd Rheoli 2021/2022
## **SWYDDOGION**
**Cadeirydd: Gwen Griffith**
Ymddiriedolaeth Hawliau Lles Anabledd
**Is-Gadeirydd: Annie Williams** Cyn Bennaeth Coleg Harlech WEA wedi ymddeol **Trysorydd: Elwen Roberts** Creu Menter
**Is-Drysorydd: Trystan Pritchard** Prif Swyddog Hosbis Dewi Sant
**AELODAU Y Tad Deiniol** "Yn Ein Blaenau"
**Betty Williams** Aelod Seneddol wedi ymddeol
**Cyng. Paul John Rowlinson** Cynrychiolydd Cyngor Gwynedd
## Staff 2021/2022
**TÎM RHEOLI Bethan Russell Williams** Prif Swyddog **Ceren Williams** Dirprwy Brif Swyddog a Phennaeth Tîm Cyllid a Gweinyddu
**DATBLYGU A GWASANAETHAU Eleri Lloyd** Rheolwr Gwerth Cymdeithasol **Mathew Lewis** Swyddog Mesur Gwerth Cymdeithasol **Gareth James** Swyddog Datblygu a Mesur Gwerth **Carys Williams** Swyddog Datblygu a Cynorthwy-ydd Cyllid
**IECHYD A LLESIANT Sioned Llwyd Larsen** Hwylusydd Iechyd a Gofal Cymdeithasol **Sioned Llywelyn Roberts** Hwylusydd Iechyd a Llesiant (o Gorffennaf 2022) (hyd at Gorffennaf 2022) **Rhian Griffiths** Swyddog Cyswllt Cymunedol Arfon **Carina Roberts** Cydlynydd Cymunedol (o Mai 2022)
**CYLLID A GWEINYDDOL Tracy Lynne Rotheram** Swyddog Gweinyddol **Arwen Elysteg Evans** Cynorthwy-ydd Gweinyddol
**Jess Mead Silvester**
Gweithiwr Datblygu Maesgeirchen (MaesNi)
**CANOLFAN GWIRFODDOLI GWYNEDD Carwyn Humphreys** Cydlynydd Canolfan Gwirfoddoli
**24**
Rhif y Cwmni 3420271
MANTELL GWYNEDD CYF.
(CYFYNGEDIG DRWY WARANT)
CYFRIFON ARIANNOL
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR (CYFARWYDDWYR)
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Cyflwyna'r ymddiriedolwyr eu hadroddiad ynghyd a'r cyfn'fon am y fiwyddyn yn drweddu 31 Mawrth
2022.
Prif Weithgaredd ac Adolygiad
Prif weithgaredd y Cwmni yn ystod y fiwyddyn oedd hyrwyddo unrhyw ddibenion elusennol er Iles
trigolion Gwynedd ac yn arbennig trwy gynorthwyo a chefnogi dibenion elusennol a gwaith
mudiadau gwirfoddol yn yr ardal les. Gweler yr Adr¢)Jdiad Blynyddol am fwy o fanylion, mae hwn ar
gael gan y Gwmni.
Manyllon Gweinyddol
Enw'r Elusen
Mantell Gwynedd Cyf.
Rhlf Elusen Gofrestredlg
1068851
Rhif Cwmni Cofrestredlg
3420271
Cyfelrlad Cofrestredig
25 Y Bont Bridd
Caemarfon
Gwynedd
LL55 1AB
Archwilwyr
élain Bebb a'i Gwmni
32 Y Maes
Caernarfon
Cyfrelthwyr
Pritchard Jones Lane
37 Y Maes
Caemarfon
Bancwyr
8anc Barclays
Parc Menai
Bangor
Undeb Credyd Cambrian
144 Ffordd Conwy
Cyffordd Llandudno
Conwy
The Charity Bank Limited
Fosse House
182 High Street
Tonbridge
Santander
Bridle Road
8ootle
Merseyside
Shawbrook Bank Limited
Lutea House
Warfey Hill Business Park
Great Warley
Brentsvood
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR (CYFARWYDDWYRI - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Ymddirledolwyr
Yr Ymddirledolr a wasan*thodd yn yst(¥J y ffwyddyn, a'r rhai presennol yw..
Gwen Griffith Icadeiryddl
Sydna Ann Wllliams {Is-Gadeirydd)
Even Roberts (Trysoryddl
Betty Wlliarns
Trystan Pritrhard Ils-Drysoryddl
Y Tad Deiniol
Enwau'r prif ael(MJau o staff (TTM Rheoli) yw'.-
Bethan Russell Wlliams - Prif Swyddog
Ceren Williams - Dirprwy Prif Swyddog a Phennth Cy[1 a Gweinyddoj
Telir aelcdau'r staff yn unol a'r trefn pwyntiau sydd yn berthnasol i'r Ilywodraeth leol.
Strwythur, LIyTNodrdethu a Rheoli
Mae'r cwmni yn un cyfyngedig heb gyfranddaliadau ac yn dusen gofreStrig sy'n cael ei lywodraethu gan
Femorandwm ac Erthyglau'r Cwmni.
Mae apntIadaU yn wl eu gwneud yn y cyfarfod btynyddol yn Un a Memorandwm ac Erthyglau'r Cwmni.
Mae gan Manlell Gwynedd broses i anwytho ynbJdiriedoWr ne4Yydd. Cyfrrfoldeb y Prrf Swyddog a'r
Cadeirydd yw srhaU fod yrrKldiriedoWr newydd yn manteisio ar y broses o anwytho.
Rheolir busnes yr Elusen gan yr YnNldirIedor. Y mae'r Ymddiriedolwyr yn gyth'fol am sththur polisfau'r
Elusen a sicrhau y gwaith yn cael ei reoli'n effeithiol. PWa$ y gwarth yw gwarchod Ile$ yr elusen, felly'n
caniaiau'r gwaith da barhau yn y dyftsjol.
Y mae $taff wedi eu hapwynbo, yn atetl i'r Ymddin&JOf ac yn goruchwylio'r gwaith dyddiol yn unol a'r
polisi. Mae'r ymddiriedowr yn cyfarftsj o leiaf Fedair gwaith y ddYn, a gall cyfarfodydd ychwanegol gael
eu ga Fe bydd angen. Gall yr ymddiriedowr apntiO un neu ragor o is-bwyllgorau yn unol a
Memorandwm Erthyglau'r cwmni.
Rlsglau yn wynebu Mantell Gwynedd yn tOd 2022-2023
Mae'r Cylundeb Partneriaeth gyda Llywodraeth Cymru yn ei le hyd Mawrth 2023. Bydd unrhyw gyllid
coidd yn y ¢Jyfodol yn ddibynnol ar gantyniad trafcJJaelhau rhwng Llywodraeth Cymru a Cyngor
Gweilhr&Ju Gwirfckjdol Cymnj ar ran Partneriaeth Trydydd Sector Cymru.
Mae'r arian craidd ychwanegol a gafwyd yn ystod 2021-22 wedi sicrhau fod gwarth Sccial Value Cymru
wedi gallu parhau gyda 2.3 aeltsj staff yn y tim. Er bod diddordeb syhveddol o sawl cyfeiriad i gomisrynu
gwasanaethau gan Social Value Cymru m* dyfodol y tim yn gwbl ddibynnol ar fedru denu y cyllid
angenrheidiol o wailh wedi ei gomisrynu. hyn o bryd mae gwarth yn argoeli'n dda gyda thendrau wedi
eu hennill & eraill ar y gweill, ond rhaid eofio fod mudiadaulcwmnyau eraill yn edrych ar fesur gwerth
cymdeilhasol fel gwasanaeth posib i'w gynnig & y gall fod CYSleaeth o'r lu allan am ddarparu y
gwasanaeth. Mae Mantell Gwynedd yn y broses o addasu y Ddogfen Lywodraelhol er mwyn sicrhau fod
gwasanaethau s(la1 Value Cymru yn cael parhau tu allan i Wnedd ac yn cynnwys y Deymas Unedig
gyfan feb maes gwaith. Bydd hyn yn ein helpu gan y galtwn chwlio am wailh yn ehangach. Rydym yn
disgwyl adborth gan y Comiswn Elusennau er nwyn cyfwno'r addasiad fel 'Special Resolution. a bydd
hyn yn digwydd mewn Gyfarfcd cyffredinol arbennig fydd yn cael ei alw cyn gynted ag y daw adborth o'r
com1sn Elusennau.
Fel pob bd(tyrt arall. bydd Mantell Gwynedd angen yrr¥3eisio o gronfeydd allanol eraill er rnn medru
Cyflawni gwarth sydd yn ymateb i ofynion y tOr. Gyda chronfeydd allanol yn prinhau a llower mwy o
gystadleuaelh amdano byddwn angen tud yn barc*J am hyn a bod yn greadigol ac ymarferol wrth
gyfwno eeisiadau.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLVVYR (CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 PIAWRTH 2022
Risgiau yn wynobu Pljantell Gwynodd yn ystod 2022-2023 - parhad
Mae prosiect Presgripswn Cymdeithasol Arfon yn cael ei ariannu trwy Fwrdd lechyd Prfysgol Betsi
Cadwaladr. Mae'r ffynhonnell ariannu bresennol o fewn y Bwrdd lechyd yn dod i ben ddiwedd Mawrth
2023 felly mae yna risg sylweddol i ddyfodol y prosiect. Mae yna gyst&Jleuaelh am arian i gynnal
prosiectau pre$gnpsiwn cynKleithasol ac rydym yn ddICh9ar am gefnogaeth Llywodraelh Cymru i'r
agenda Presgripswn Cymdeithasol a bydd rhaid bc#J yn barod i yrngeisio o unrhyw gronfa newydd pan
ddaw. Ein manlais mawr ar hyn o bryd yw ein bcd wedi gwerthuso y prosiecl yn dryfvryr ers dros bedair
blynedd gan ddefnyddio model mesur gwerth cymderthasol. Byddwn yn parhau i werthuso yn drylwyr fel
ein b¢)d mewn Ile da i barhau gyda'r gwaith yma.
Ar 01 cyfntsj COVKI mae staff wedi dychwetyd i'r swyddfeydd yng Nghaemarfon a Dolgellau ac mae
trefniadau gwailh °hybrid° yn eu Ile sydd yn sicrhau fod y swyddfeydd ar agor yn ddyddiol ond sydd hefyd
yn galluogi staff i weithio hyd at 50% O'u hamser adref. Er bod y trefniadau hyn yn eu Ile ers Chwefror
2022 mae y nifer sydd yn "ga,1 fewn. i'r swyddfeydd e.e. i chwilio am gyflecedd gwirfoddoli, yn parhau
yn isel a'r 01 Iroed cyhoeddus ar y stryd fawr yn gyffredinol hefyd yn isel. Er fod hyn lu hwnt i Manlell fedru
gwneud dim amdano bydd yn rhaid ail edrych ar y ffyrdd yr ydym yn ymgysylltu gyda'r cyhoedd a bydd yn
rhaid ail afael mewm ymdre¢hion i farchnats e.e. rne $iaU a digwyddiadau ac ati
Dros y blynyddL*¢Jd mae Mantell Gwynedd wedi yn ffodus o fedru dW staff am gyfnodau mailh o
amser- degawdau yn aml l FJd bynnag. yn ystoj 2022 gwelwyd ymddeoliad un o'r swyddi allweddol o
fewn y cwmni. Er f(xl Mantell Wnedd wedi Iwddo i benodi yn gynnar i'r swydd . mae'n rhaid cofio fod
cynogai sydd gyda hanes hir o weithio i Mantell gyda sliwythurau cYe[¢h1O agos 8 phersonol gydag
asiantaelhau, mudiadau a¢ UnoI10n. m colli y cysylltiadau personol, tymr hir yma yn gallu bod yn risg
i'r maes gwailh.
Mae creisis noMa1dd sydd yn debyg o achosi creisis costau byw syedd01 yn mynd i gael effaith ar
sut bydd Mantell Gwynedd yn mynd ali i ddarparu gwasanaethau fnOgOl gan y bydd y galw am
gefnogaeth yn debyg o fod yn ddyrys ac yn dra argyfyngus.
Amcanlon a Gwolthgareddau. Llwyddlannau a Pherffomiiadau
Cefnogi grwpiau 9wirfc*Jdol a chymuneAol. annog unuolion i wirfoddoli a ly)d yn Ilais cryf i'r trydydd sector yng
Ngwynedd yw nod Mantell Gwynedd. Mae'n gwmni elusennol cofrestredig gydag aelodaelh leol ond yn rhan
o rwydwailh o Gynghorau Gwirfoddol Sirol sy'n gweithredu dFWy Gymru. Daw'r arian craidd i redeg y cwmni
oddi wrth Llywodraelh Cymru, ffi law Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru. Mae'r mudiad yn ymgyrnryd a
gweithgareddau ychwanegol i hyn ond i gyd gyda'r un nod o hYpdd0 gwirfctyjdoli a'r trydydd sector yng
Ngwynedd.
Mae'r gweithgareddau yn cynnwys y cantynol.'_
Hyrwyddo. datbtygu a chefnogi cyfieoedd gwirfoJdoli.
Cynrychioli'r trydydd sector a chydwerthio ar bartneriaethau strategol.
Rhoi cymorth i tr¥)bl a mudiadau i ymgysylltu'n fyyy effetthiol gyda chyrff cyhoeddus.
Rhoi cefnogaeth ltywodraethol i fudiadau e.e. materion cyfans¢)Jdiadol ac ariannol.
Rhoi cefnogaelh i fijdiadau i fesur eu gwerth yn well, yn enwedig gwerth cymdeithasol.
Gweithredu fel linc ar gyfer cyfeirio unigolion at wasanaethau tydydd sector e.e. Presgripswn
Cymdeithasol.
Rhoi fn0gaeth i deg pros1 a pheilota prosiectau ar gyfer y tytydd $tOr pan fo angen.
Rheoli ffynhonellau grant a rhoi cyngor ar ariannu prosiectau.
Hybu datbtygiad mentrau cymdeithasol a ¢hynariatyd mudiadau.
Annog dalblygiad a chyd-tynu consortB darpawr lrydydd tOr.
Rhannu gwybodaeth gyda'r tydydd sector tw newyddlenni, tMtetinaLt, taflenni gwybodaeth, y
wefan, cyfryngau cymdeilhasol ac unrhyw ddulliau addas eraill.
Cynnig rhaJlen o hyfft>rddiant i gynothwyo mudiadau a gwirfoddowr yn eu gwaith.
Cynnig gwasanaelhau ymarferol e.e. Ilry3i offer. Ilogi uned symudol. Ilungopio. darparu ystafelloedd
cyfarftxj a gofod svryddfa.
Cynnig gwasanaeth cyfiogres.
Anno9 cydwerthio ar draws sectorau.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR (CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Y prif bro8le¢tsu yn y flwyddyn oedd:
Canoffan Gwlrfoddoli
nedd
Bu gwailh y Ganolfan INrfoddoli yn greiddiol yn ystod ¢yfnc>J Covid-19. Sefydwd Banc GWrfoddoIr Covid-
19, ac mewn dim o amser. 'roedd 514 0 unigolion wedi cofrestru ar y Banc. Bu'n wailh sylweddol yn yslod
cyfnod Covid-19 i gadw CYS11 gyda'r unigolion oedd wedi cofrestru, adnabod cyfteoedd gwirfoddoli iddynt, ac
wedyn cyfeino'r unigolion at y cyflecedd addas ar eu cyfer. Bu cyfrani&J yr unigolion hyn yn greiddiol i gynnal
cymunedau yn ystod cylnod Covid.
Mae'r gwaith o gynnal 8anc Argyhvng wedi parhau yn ystod 21-22 yn y cyfnod 01 covid ac mae'r Ganolfan
bella¢h yn cynnal Banc Argyfiyng fydd yn bosib ei ddefnYdd mewn unrhyw argyfivng yn y dyfodol, boed
hwnnw yn argyng iechyd cyhoeddus. argyfwng hinsawdd ayyb.
Yn ystod 2021-22 derbyniwyd 223 0 ymholiadau am wirfoddoli, cofresthd 104 0 unigolion newydd o
nedd ar wefan Gwirfc(Idoli Cymru a chofrestrwyd 827 0 onau o vArfctyJdoli ar y wefan. Nid yw ffigyrau'r
wefan genedlaethol yn wir adlewyrchu gwerthgaredd yng Ngwynedd gan fod Ilawer heb gofreslru ar y wefan
genedlaethol ac eraill yn amharcrtj ilv defnyddio. M* gwefan genedlaethol newydd ar y gweill fydd yn
darparu gwe15 safle i gofrestru ayyb.
Un o'r unigolion sydd wedi derbyn fncSaeth o'r Ganolfan yw Paln"cia Wnitfiekl (Trishl. Bu i'r Ganolfan
ganfod cyfle gwirfoddoli iddi gyda Sn¢Jwdonia Donkeys ac meddai Trish ".
"Ma8 gWirfYd0ll wedi gwneud gwahaniaeth enfa i mi. DerealS tThvy feddwl fy mod i yn helpu erdill ond
sylweddolais yn fuan bod gwirfoddoli yn cael effaith amaf i fi fy hun hefyd. M8e thoi a gwneud i eraill wedi bod
yn gymainl o hwb i ty Iles. Rwyf wedi dysgu sg#iau n8¥dd, wedi gwneud fftindiau anhygoel ac fy niwmod
gwirfoddoli ywr diwrnod gorau'r wythnos. Unwarth y byddaf yn dechrau siarad am wirfoddoli a'r bUddn ni
allaf roi rgorau di. Ni allaf ddiolch digon am gael CYnn y cyffe anhygoel hwnl.
Mae wdtynydd Canolfan Gwirfoddoli Gftedd yn y gttydd ers 2010.
Pres
iwn C mdehhasol Arfon
Ariennir y gwailh trwy Fwrdd lechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr. Mae'r prosiect yn mynd ers 2016 gyda thros
1.300 0 unigolion wedi cael blad o'r prosiect ers iddo gytn bum mlynedd yn 01.
Yn yst¢¥J 21-22 cafodd 192 0 unigolion gelnc4J*th gan y prosiect. Gwnaed darn o warf(h i fesur Gwerth
Cymdeilhasol y prosiect ac yn ysknj 21-22 arn tb £1 a fvddsoddwyd crwd £4.38 0 werth cymdeithasol.
Mae'r gwarth o fesur gwerth cyrndeithasol y proS1t yn pathau.
Mae unigolion yn c*1 eu cyfeino i'r prosie¢l gan Feddygon Teulu. Therapyddion, gweithwyr iechyd meddwl
gwe1thr cymunedol , ond hefyd gall unig01n hunan gyfeirio.
"All the help and changes would have not happened without Rhian. I had tried for years and failed. The
service is vital. gelrlau Defnyddiwr&Ywas•narfh Presgrfspiwn Cymdelthasol Arfon
Mae'r Wddog Presgripsiwn Cymderthasol yn ei swydd ers cychwyn y prosiect yn 2016.
Prosloct H lus
dd Lleslant
Mae'r Hwylusydd Llesiant yn cael ei hariannu trwy Fwrdd lechyd Pnfysgol Betsi Cadwaiadr.
Derbynicrfjd yr Hwylusydd 1370 0 ymholiadau yn ysttsj 2021-22
Yn ystod y thddyn bu'r Hwylusydd yn cynnal ¢YfarftYdd Igweithdai a chefnogi fforymau a rhwydwerthiau
Ileol gan sicrhau Ilais i fijdiadau tydydd S•T a hyrwyddo eu cyfraniad i'r agenda iechyd a Ilesianl. Rhan
allweddol o'r gwaith yw ¢TrJi ynwybyddiaeth o wfieoethj dylanwadu.
Bu'r Hwylusydd Llesiant yn ei *wydd am bron i 19 0 fiynyddcedd nes iddi ymddeol fis Gorffennaf 2022.
Penotyd HIUsYdd newydd yn syth fel nad oedd toriad yn y gwath.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR {CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Y prlf brosleclau yn y flwyddyn oedd- parhad
Prosiect Soclal Value C
mw
Mae Mantell Gwynedd wedi bod yn arwain ar waith mesur gwerth cymdeithasol ers 2016. Erbyn hyn mae
yma dim o swyddogion sydd wedi cymhwyso i safon uchel i Ynymryd a gwaith me$ur gwerth ¢ymdeithasol.
Mae Mantell Gvrynedd fel cwmni wedi ennill marc ansawdd COMMIT trwy Social Value UK
sydd yn
cydnab¢yJ fod gwerth cymdeithasol wedi ei wreiddio yn holl waith y cwmni. Mantell Gwynedd yw'r unig gorff
ymbarél yn y DU i ennill y Sta hwn.
Yn ystod Lyfnod Covid-19 ariannwyd y gwaith yn rhannol trwy arian ychwanegd o Lywodraeth Cyn7ru a¢
erbyn hyn mae y prosiect yn hunan gynhalrol gan ddenu gwaith comispmn i'w gynnal.
Yn ystod 2020-21 bu'r swyddogion yn mesur gwerth qrrKJeithasol rhai o'r prosiectau fu'n IWddiannu$ yn
denu granliau CovNJ-19. Bu'r gwaith hwn o gymorth i ddenu cyllid grant ychwanegol i'w ddyrannu o fewn y
tydydd sector.
Mae Rheolwr Gwerth Cymderthasol yn gweithio yn Mantell ers 2013 a'r ddau wdd¢JJ ychwanegol i'r Ilm
wedi eu pen(xJi yn 2020.
Proslect S dd
munedol MaesNi
Ers 2018 mae Mantell Gwynedd yn cyfiogi ddtsg Cymunedol i weilhio yn ardal Maesgeirchen. Gwneir hyn
trwy w8ith partneriaeth heft) Ymddiriedolaeth Adeiladu Cymunedau a rhaglen Bu(SJsoddi'n Lleol. Cefnogir y
gwaith Irwy arian Loteri.
Mae'r swyddog wedi canolbwyntio ar weithio gyda'r gymuned i ganfod eu bL3enoriaethau er mwyn cefnogi'r
cynlluniau i adeiladu hwb cymunedol newydd a manteisio ar gyfleoedd i'r gymuned ymgysylllu gyda'r proS1t
Buddsoddi'n Lleol.
Yn yslod cyfnod Covkl-19 bu'r swyddog yn ganobg i drefniadau cefnogi trigolion yr ardal. Mae'r swyddog yn
CynOrthO,r gwaith o ddarparu cefnogaeth d, cefnogi materion iechyd medthvl. hyrwyddo a threfnu
cyfleoedd i drigolion ddod al ei gitydd. mynediad at gefnogaeth ariannol ac yn rhan o gynllun peibl
Cefnogaelh Covid-19 gyda'r 8wrdd lechyd a'r Awdurdod Lleol.
Erbyn hyn mae'r Swyddog yn gweilhio ar yr agenda 01 c1Kj ac yn gIddl i hwyluso datblygiadau hir dymor
ar gyfer Maesgeirchen.
Proslect Com
a881onaie
mru Garedi
Dyma brosiect newydd sbon yn Mantell Gwynedd a phenodwyd Swyddog i'r gwaith ym mis Mai 2022.
Gweledigaeth Compassionate Cymru Garedig tod Cymru yn genedl ystydon a gofalgar a phwrpas y gwaith
yw helpu pobl i gyrchu a chynnig gwytodaeth, gofal a chefnc#3aeth mewn ffr)dd losluriol yn eu cymunedau.
Trwy bartneriaelh gyda lechyd Cyhoeddus Cymru mae Mantell Gwynedd yn cyfic•Ji swyddcg sydd yn darparu
map o wasanaethau sydd ar gael ar gyfer gofal dedd bywyd i blanl, pjbl ifanc ac OoI10n, yn ogyslal a
ehefnogth i rai sydd yn galaru. Bydd y Swydd¢>3. yn ogystal a mapio darpariaeth gyfredol, hefyd yn
adnabod bylchau mewn gwasanaeth ac yn gweithio gyda chymunedau er mwyn cyfarch y bylchau a $icrhau
gwasanaethau cynaliadwy a phwrpasol.
Mae'r swydd wedi ei Ileoli yn Manlell Gwynedd ond yn gwasanaethu siroedd Mon a Chonwy.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLIIIYR (CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Y prlf brosiectau yn y flwyddyn oedd- parhad
Gwasana&th C flo
res Mantell
nedd
Er bod darparu gwasanaeth ¢yft¢)3res yn rhan o wasan*th craidd Mantell Gwynedd i'r sector ers nifer o
flynyddoedd bellach. bu cyfnod 2020-21 a Covid-19 gyda rheolau a gwe1thdfnaU gwaith newydd e.e. ffyrlo,
yn rhan mawr o waith y Tim Cyllkl yn ystod cyfrK)d Covid. Mae'r gwaith hwnnw o gynghori a chyfeirio yn
parhau
Fel y gwelir yn yr Adroddiad Blynyddol eto eleni rhoddir $YV arbennig i'r gwaith yma oherwydd ei fod yn faes
cefnogi dyrys lawn ac mae'r gwasanaeth cyfi¢)Jres bellach yn cael ei ddarparu i nrfer dda o fudiadau tydydd
sector.
Mae'r Rheotydd Cyllid sydd yn arwain ar y gwasanaeth a'r cynortwdd cyllid sydd yn cynorthwyo gyda'r
gwaith yn eu swyddi ers dros ugain mlynedd.
Gweln ddu Grantlau •r
er
tor
Mae Manlell Gwynedd yn parhau i weinyddu nifer o gronfeydd grant ar gyfer y sector. Yn yslod cyfnod Covid
gweinydrjwyd nrfer o gronfeydd ar ran Llyw(JYraelh Cymnj gan gynnwys granliau argyfvvng Covid-19 a hefyd
Grant lechyd Meddwl ar ran y Bwrdd leehyd.
Erbyn hyn mae'r grantiau a weinyddir yn ¢ynnwys Grant Unurwydd Ltywodraeth Cymru a Grant y Rheilffordd.
Mae'r gwaith yn cael ei gydnatjod yn bwysig gan ei f()J yn gyfle, nid yn unig i gynnig ffynhonell 8riannol ar
gyfer mudiadau, ond hefyd yn gyfte i fynd ati i roi cefnogaeth lywodraethol i fvdiadau sydd yn dangos
diddordeb neu yn ymgeisio.
Mae'r gwailh o ddyrannu grantiau yn gwnej defnydd o'r Panel Grantsu sydd yn cynnwys aelodaeth o Fwrdd
Rheoli Mantell Gnedd yn ¢)Jystal a chynrychiol&th o'r Awdurdod LW.
Adolygiad Ariannol
Mae'r elusen wedi gwneud drffyg 0 £47.632 y fiwyddyn hon 12021.. gwarged £172.131} cyn addasu am y
cynllun penswn budd. Manylir mwy am y cronfeydd a'r cynllun pensiwn budd yn y nc¥Jiadau i'r cyfrifon.
Polisl'r elusen yngtyn a'r cronf•ydd wrth gefn
Mae Manlell Gnedd yn cydnats)d ac yn derbyn ei gyfrfoklebau fel elusen a chyfiogwr i ddiogelu eu
dichonoldeb ariannol a pharhad y mUdd. Yn 01 Canllawiau arfer dda'r ComisFwn Elusennau, cytunwn fc•
arian yn cael eu clustnc*Ji i gronfa wrth gefn.
Pwrpas y gronfa fydd'.-
I sicthau Ilif arian Igwarchod rhag oediad dertyn arian refenpwl..
I warch¢xl rhag unrhyw ddigwyddiad annisgwyl",
I roi cyfle i ddenuladnat¥)d fynonellau ariannol newydd pe bai ffynonellau presennol yn cael eu
cwtogi,.
I sicrhau pe bai ariannu yn dod i ben, bod y mudiad yn gallu cwblhau ei ymrnymiadau ariannol a
chyfreithiol wrth ddirwyn i ben.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRJEDOLWYR (CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Bydd lefel y gronfa wrth gefn yn c*1 ei hadotygu yn fynyddol gan y Bwrdd. Oni bai cytunir yn wahanol bydd y
cwmni yn cadw o leiaf dau fis o gostau rhedeg y mudiad, a Chels i gynyddu'r gronfa i swm sydd yn gyfartal i
4 mis o gostau rhedeg. Mae dadarwddiad o'r cronfeydd a sefyllfa'r ¢ynllun pensrwn budd yn notyn 11 O'r
cyfrifon.
Cynllunlau I'r dylodol
Byddwn yn parhau i weithredu yn unol a gofynion y Cytundeb Partneriaeth, sef ein cytundeb gyda
Llywodraeth Cymw. Mae Mantell Gwynedd yn un o ael¢)Yau o'r Bartneriaelh Cefnogaeth Trydydd Sector
Cymru, sef rhvrydwaith o fijdiadau cymorth i'r tydydd sector yng Nghymru sydd a'r nod o allucgi'r sector a
gwirfoddowr i gyfrannu'n Ilawn at lesianl unigolion a chymunedau. yn awr ac yn y dyfodol. Bydd Manlell
Gwynedd yn cyfiawni'r Cytundeb tw ddarparu cefno3aeth mewn pedwar maes. sef Llywodraethu Da,
Gwirfc*Jdoli, Cyllid Cynaliath ac Ymgysylttu a Dylanwadu.
Rhc*Jdodd COVID-19 ffocws newydd ar bwysigrwydd gweithio mewn paftheriaeth a¢ ar draws sectorau.
Byddwn yn parhau i gyd weithio mewn partneriaeth er Iles Foblogaeth Wnedd ac yn gobeithio bydd y
partneriaethau rheiny yn parhau i ffynnu a thyfu.
TNry ein prosiect Social Value Cymru, byddwn yn parhau i hyrwyddo'r gwailh o fesur gwerth
Cymdeilhasol. Trvry'r gwaith hwn ry(tym yn gallu dangos sut yr ydym fel sector yn datgloi potensial Deddf
Llesiant Cenedlaelhau'r Dyfthjol (Cymru) 2015. Yn cgystal, mae'r Bil Partneriaeth Gymdeilhasol a
Chaffael Cyhoeddus Icymrul yn rhoi c"fOldebaU nedd ar gyrff whoeddus ac yn sefydlu'r Cyngor
Partneriaeth Gymdeilhasol Bydd gofyniad ar i gyrff cyhoeddus penodol gyflawni dyletswyddau rheoli
conlraclau er mwyn sicrhau y rhoddir syhv i ganlyniadau cymdef(hasol gyfrrfol trwy g&Jwyni cyffenwi. Mae
hwn yn gam altweddol wrth i waith Sctial Value Cymnj ddatblygu.
Byddwn yn ceisio ymestyn ein gwarth Presgripswn Cymderthasol er Thryn sicrhau bod mudiadau'r
lrydydd sector yn cael y cyfie i chwarae rhan flaenllaw mvn darparu fn0g2eth i unigolion sydd heb
anghenion clinigol. Gobeithwn uchafu potensial mudiadau'r lrydydd sector i gyfrannu i'r agenda Ilesiant
wrth wneud hyn, a thrwy hynny, yn gwireddu tensla1 Oeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesianl
Icymrul 2014 sydd yn rhoi'r tydydd stOr wrth galon darparu a chynllunio gwasanaethalt. Byddwn yn
parhau i fesur gwerth cymderthasol y prosiect er mwyn darpaw tysbolaeth o'r angen am wasanaethau
lrydydd Sector
Byddwn yn parhau i edrych ar ffyrdd ymarferol o gefncgi'r trydydd sector i gydymffurfio gyda safonau
Mesur y Gymraeg Icymrul 2011 a byddwn yn manteisio ar bob cyfie posibl i gefnogi a hyrwyddo'r
Gymraeg yn y trydydd sector, yn enwedig yn y maes Gwirfc*Jdoli gan adeiladu ar y gwaith da mae Mantell
Gwynedd eisoes w&Ji amain arno.
Byddwn yn 9weithio gydag phartheriaid er rNyn mynd i'r a1 a'r agenda newid hinsawdd a hywddo
ymarfer da o fewn y sectoi.
Wrth i'r wlad wynebu heriau economahld aruthrol byd(hvn yn cydweithio gyda phartheriaid er mwyn eu
cynorthwyo i fynd i'r afael a'r creisis costau byw.
Datganlad Budd y Cyhoedd
Mae'r Pwyllgor Rh11 wgji ystyried adroddiad y Comisiwn Elusennau ynglln a Budd i'r Cyhoedd ac maent yn
fodlon b¢)d gweithgareddau'r elusen yn ystod y fflwyddyn. fel y disgrifiwyd yn yr adroddiad hwn. yn unol a'r
prawf hwnnw.
Pollsi ac Amcanion Buddsoddiadau
Yn unol a'r memoran0m ac Erthyglau y mae gan ymddiriedowr yr elusen y pwér i fuddsoddi pan maenl yn
credu fod y buddsoddiaj yn briodol. m asedau'r elusen ar gael x yn ddigonol i gwrdd a'r 9ofynron yn y
dyfodol gweladwy
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR ICYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Cyfrlfoldebau'r Ymddiriedolwyr
Mae'r Ymddiriedowr (sydd hefyd yn gyfar*yd(frr o Mantell Gvrynedd Cyf. at bwrpas cyfrarth
cwmni) yn gyfrifol am baratoi Adroddiad yr ymddlriedor a'r adroddiadau ariannol yn unol a'r
gyfraith berthnasol a Safonau Cyfrifo'r Deymas Unedig gan gynnwys Safon Adrodd Ariannol 102.. Y
Safon Adrodd Ariannol sydd yn berthnasol i'r DU a Gbvenniaeth Iwerddon (UK GAAPI.
Mae cyfraith cwmni yn ei wneud yn ofynnol i Yrnddinedor baratoi Adr¢)Jdiadau Ariannol am bob
cyfnod ariannol sydd yn rhoi go cywir a theg o sefyllfa ariannol y Thmni elusennol ac o incwm
gwariant y cwmni elusennol am y Gylnod hwnnw. Wrth baratoi'r adroddiadau ariannol, mae yn rhaid
i'r Ymddiriedolwyr:_
ddewis polislau cytn'fo addas ac yna eu gweithredu yn gyson"
dilyn egwyddorion a gweithdrefnau sydd yn y SORP elusennau,.
gwneud pènderfyniadau ac arnCangrifon cyfnfo sydd yn rhesymol aG yn ddarbodus,.
datgan os Y•V Safonau Cyfrifo'r Deymas Unedig terthnasol wedi eu dilyn, yn amodol i
unrhyw newid materol sydd wedi eu datguddio a'u hegluro yn yr Adroddiadau Ariannol, a
paratoi adroddiadau ariannol ar sail bod y busnes yn parhau oni bai nad yw yn addas i
gyrneryd y bydd y cwmni elusennol yn parhau mewn busnes.
Mae'r Ymddiriedolwyr yn gylrifol am gadw cofnodion Gyfnfo digonol sydd yn datgelu gyda chywirdeb
rhesymol ar unrhyw adeg, sefyllfa ariannol y owmni elusennol, aG i'w galluogi i sicrhau bod yr
Adroddiadau Ariannol yn Gydymffurfio a Deddf Cwmniau 2006. Maent hefyd yn gyfrifol am sicrhau
asedion y cwmni elusennol a thmy hynny cymeryd camau rhesymol er mwyn atal a datgelu unrhyw
yll neu anghysondeb arall.
Cyn belled a b¢xl yr Ymddirtedolwyr yn ymwybodol'.-
nid oes unrhyH Vryb(Njth archwilio nad y4Y archwitwyr y Gwmni elusennol yn
ymwybodol ohono, ac
y mae'r Ymddiriedowr wedi cymeryd y camau sy'n ddyletswydd amynt i sicrhau eu bc¥J
yn hysbys o unrhyw wybodaeth fyddai'n berthnasol i'r archwiliad, ac i sicrhau fod yr
archiwYr yn ymwybodol o'r wybodaeth hynny.
Mae'r Ymddiriedolwyr yn gyfrifol am gofal a chywirdeb yr wybodaeth corfforedig ac ariannol sydd
wedi ei gynnwys ar safle wè y cwmni elusennol. Gall d&Jdfviriaeth yn y Deymas Unedig sy'n rheoli,
paratoi a dosbarthu datganiadau ariannol fod yn wahanol i ddeddfwnaeth mewn awdurdodau eraill.
Trwy orchymyn y bwrdd ar Hydref 21ain 2022
8ethan Russ811 Williams (Ysgrifennydd)
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Barn
Archwiliwyd cyfrifon Mantell Gwynedd CYF. am y fiwyddyn yn dvweddu 31 Mawrth, 2022 sydd yn
cynnwys y Datganiad o Symudiadau Ariannol, Datganiad o'r Sefyllfa Ariannol, Oatganiad Llif Arian
'r nodiadau perthnasol yn cynnwys crynodeb o'r polisiau Gyfrifo aThvyddoGaol. Y fframwaith ar gyfer
Adroddiadau Ariannol sydd wedi ei ddefnyddio wrth baratoi'r cyfn'fon yw'r gyfraith berthnasol
Safonau Cyfrifo'r Deyrnas Unedig yn cynnwys Safon Adr¢>Jd Ariannol 102. y Safon Adrodd Ariannol
sydd yn berthnasol i'r DU a Gweriniaeth Iwerddon (UK &44P)
Yn ein bam ni mae'r cyfrifon'.-
yn rhoi adlewyrGhiad cywir a theg. o gynwr ariannol y omnni elusennol ar 31 Mawrth, 2022
a'r adnoddau mewnol ac adnoddau a ddefnyddrwyd. yn cynnwys ei inGwm a gwariant am y
fYddYn.
wedi eu paratoi yn g1[ yn unol ag Egwyddorion Cyhfeg Gyffredinol Dderbyniol y Deyrnas
Unedig., a
wedi eu paratoi yn unol a gofynion Deddf Cwmniau 2006.
Sall I'r farn roddwyd
Gwnaethpwyd yr archwtliad yn unol a'r Safonau Rhyngwladol ar Archwilio (Y Deymas Gyfunol)
IISAS (UK)) a'r gyfraith perthnasol. Mae ein cyth'foldebau yn cael eu manylu'n bellach yn y
datganiad am gyfrifoldebau'r archwilwyr yn ein hadr¢xldiad. Yr ydym yn annibynnol yn unol
gofynion moesegol y Deymas Gyfunol sydd yn berthnasol i'n archwiliad o'r cyfnfon, yn cynnwys
Safonau Moesegol y FRC, ac yr ydym wedi cyfi&vni ein cyfn'foldebau MSeg01 yn unol a'r gofynion
hynny. Yr ydym o'r fam fod y dystiolaeth gasglwyd yn bn¢)dol ac yn ddigonol i'n gallugoi i ffurfio
barn.
Casglladau yn ymweud a sail busnes byw
Wedi archwilio'r cyfrifon yr ydym YdI d¢xl i'r canlyniad ei bod yn brF¢xlol i'r ymddiriedoiwyr baratoi'r
yfrifon ar sail busnes byw.
Yn seiliedig ar y waith wnaethp•vyd, nid ydym wedi nodi unthyw ansicrwydd materol fyddai, yn
unigol neu ar y cyd . yn creu amheua8th sylweddol ar allu'r elusen i ha10 sail busnes byw am o
leiaf deuddeg mis o'r dyddiad pryd mae'r cyfrifon yn cael eu awdurdodi.
Mae ein cyfrifoldebau fel archwilwyr a chyfrifoldebau'r ymddiriedolwyr yn ymwneud a sail busnes
byw wedi ei fanylu yn yr adrannau perthnasol o'r adroddiad.
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022 - parhad
Gwybodaèth Ychwanegol
Yr ymddiried0r sydd yn gyfrifol am yr wybodaeth ychvtsnegol, sydd yn cynnwys yr wybodaeth yn
yr adroddiadau ariannol. ac eithrio'r cytn'fon a'n adroddiad. Nid ydyw ein bam ar yr adroddiadau
ariannol yn cynnwys yr wybjdaeth yGhwanegol hwn, apHahan ein bod yn manylu hynny yn ein
hadroddiad, ac felly nid ydym yn datgan unrhyw fam amo. Yng nghyswllt ein archwiliad o'r
adroddiadau ariannol. ein cyfrifoldeb ydyw i ddarllen yr wybodaeth ychwanegol ac ystyried 08
ydyw'n faterol wahanol i'r adroddiadau, neu'r wybodaeth yr ydym wedi ei gasglu yn ystod yr
arch¥Mliad, neu ei fod yn ymddangos wedi ei gam ddatgan. Os ydym yn darganfod unrhyw
anghysondeb neu gamddatganiad materol. y mae'n gyfn'foldeb amom i asesu os ydyw'n
gamddatganiad yn yr adroddiadau ariannol neu'r wylx>daeth ychwanegol. Os yr ydym yn casglu fod
camddatganiad yn yr wybodaeth ychwanegol mae'n ofynnol amom i ddatgan hynny. Nid oes
gennym unrhyw wybodaeth i'w ddatgan yn y cyswllt hwn.
Barn ar fater arall a argymhelllr gan t)deddf Cwmnlau 2006
Yn ein bam ni mae'r wytM)daeth a roddir yn Adroddiad Blynyddol yr ymddirledor am y fiwyddyn
ariannol yn gyson gyda'r Adroddiadau Ariannol, ac wedi ei baratoi yn unol a'r gofynion cyfreithiol.
Materion y mae'n rhald I ni adrodd amynt trwy eithriad
Yng nghyswllt ein gwyLx)daeth a'n dealltwriaeth o'r wnni elusennol, nid ydym wedi darganfod
unrhyw gam ddatgeliadau materol yn Adroddiad yr ymddiried0r.
Nid oes gennym unrhyw beth iw adrcMJd yn 01 ynglyn a'r materion canlynol. ble maè'n ofynnol i ni
adrodd i chwi yn unol a Deddf Cwmniau 2006. os yn ein bam ni".-
nad yw cofni)dion cyfrifo digonol wedi eu cadw na dogfennau digonol ar gyfer ein
harchwiliad wedi eu derbyn gan y safleoedd nad ydym wedi ymweld a hwy;
nid yw'r Oatganiadau Ariannol yn Gytuno gyda'r cofnodion cyfnfo na'r dogfennau,.
nid yw datgeliadau o daliadau i'r YmddiriedoKvyr sy'n ofynnol IMI ddatgelu yn 01 y gyfraith
wedi eu gwneud.,
nid ydym wedi derbyn y cylan o'r wybodaeth a'r estx)niadau yr oedd eu hangen er nThvyn
gwneud yr archwiliad.. neu
nad oedd gan yr Ymddinedowr yr hawl i baratoi'r cyfrrfon yn unol a threfniadau cwmnlau
bychain na chymeryd mantais o ryddhadau cwmni bychain wrth baratoi Adrc¥Jdiad yr
Ymddiriedofvlyr a pheidio paratoi adroddiad strategol.
Cyfrlfoldebau'r Ymddirledolwyr
Fel sydd wedi ei esbonio yn Ilawnach yn natganiad cyfrifoldebau'r YmddirtedoWr (ar dudalen 8),
mae'r Ymddiriedokyyr (sydd hefyd yn Gyfar#vyddwyr y Cwmni Elusennol ar gyfer pwrpas cyfraith
cwmni) yn gyfrifol am baratoi'r Adroddiadau Ariannol ac am siGrhau eu bod yn rhoi go9 cywir a
theg.
10-
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022 - parhad
Cyfrifoldebau'r Ymddiriedolwyr - parhad
Maent hefyd yn gyfrifol am ffiirfio rheoliadau mtswnol er mwyn sicrhau fod yr Adroddiadau Ariannol
yn rhydd o unrhyw gamddatganiad materol. boed hynny yn sgil camgymeriad neu thll.
wrth baratoi'r adroddiadau mae'r ymddiriedolwyr hefyd yn gyfrifol am asesu gallu'r elusen i barhau
ar sail busnes hyfyw, neu ddatgelu gwybodaeth i'r gwrthwyneb os yn berthnasol.
Cyfrifoldebau'r ArchWIhr
Ein cyfrrfoldeb ni Y•V arCh110'r cyfn'fon a bodloni ein hunain eu b¢xl yn rhydd o unrhyw
gamddatganiad materol, boèd hynny oherwydd twyll neu anghysonderau eraill, a chyhoeddi
adroddiad sydd yn Gynrwys ein bam. Ni allwn si¢rhau y bydd archwiliad sydd wedi ei wneud yn
unol a Safonau Rhyngwladol ar Archwilio (Y Deymas Gyfunol) yn darganfod camddatganiad
materiol ym mhob athos. Gall camddatganiad ddigvrydd ohewydd twyll neu anghysondeb arall, a
caiff ei ystyried yn faterol os, yn unigol. neu mewn cyfanswm, y byddai'n ddigonol i ddylanwadu
penderfyniadau sydd wedi eu selio ar y cyfn'fon hyn.
Yr ydym wedi cynllunio'r archwiliad i gyd fynd a'r ¢yfnfoldebau uthod er m4vyn adnab)d
camddatganiadau materol o ganlyniad i anghysonderau neu dwyll.
Manylir isod i ba raddau y mae aln gweithdrefnau'n gallu canfod anghysonderau. yn
cynnwys twyll:
Mae an
sonderau
n d lunio
aniadau
an
nn
weithdrefnau
rthnasol mewn
11 n achosion o ddi
n unol a'n c
rifoldebau
rth nasa
an
h sonderau
mffurfio a deddfau a rheoliadau.
amlinellir uchod i
anfod
nn
camddat
an
Sicrhaodd y partner ymgysylltu fod y cymh¥Yysedd. y gaIlUdd a'r sgiliau priodol ar gael i ntsJi
neu gydnabod diffyg cydymffurfio a deddfau a rheoliadau cymwys
Gwnaethom nodi'r deddfau a'r rheoliadau sydd yn berthnasol trwy drafodaethau a'r
ymddiriedolwyr a rheolwyr eraill, ac o'n gwybt)daeth fasnathol a'n profiad o'r sector
Gwnaethom ganolbwyntio ar gyfreithiau a rheoliadau penodol yr oeddem o'r fam allai gael
effaith syedd01 uniongyrchol ar ddatganiadau ariannol neu Ylthgareddau'r Cwmni, gan
gynnwys deddriaeth fel Deddf Cwmniau 2006. deddfviriaeth trethiant, diogelu data, gwrth-
IwgN4obMyO, cyfiogaeth, deddfrwriaeth iechyd a diogeknT¢h ac amgylcheddol.
Gwnaethom asesu graddau'r cydymffurfiad a'r deddfau a'r rheoliadau a nodwyd uchod tThvy
wneud ymholiadau gyda'r rheowr ac archwilio gohebiaeth gyfreithiol,
CyAeu y deddfau a rheoliadau a nodwyd o y tim archwilio yn rheolaidd gan sicrhau
ymwybyddiaeth gyson dw'r archwiliad.
Gwnaelhom asesu tueddiad dat
cael dea11rIaeth o sut
allai
aniadau ariannol Cwmni i
11 ddi
amddat
aniad materol
an
nn
Wneud ymholiadau ynglyn a'r tueddiad i dwyll, wybodaeth am thll gwirioneddol, amheus
honedig.,
Ystyried y rheolaethau mewnol sydd ar waith i liniaru risgiau iwyll a diffyg cydymffurfio a deddfau
rheoliadau.
Ermw
nd i'r afael a'r ris
ra
madi st
ru rheolaethau
Perfformio gwerthdrefnau dadansoddol i nodi unrt)y4v gysyjladaU anarferol neu anniswyl,.
Profi Gofnodion cyfrifo ar gyfer trafodion anarferol,.
-11-
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 PAAWRTH 2022 - parhad
Gweithdretnau- parhad
Asesu a oedd dyfymiadau a thybiaethau a wnaed wrth bennu'r amcangyfn'fon cyfrrfyddu yn
arwydd o ragfarn bosibl,
YmGhwilio i'r rhesymeg tu 01 i drafodion sywdol neu anghyffredin
Mawn
mateb i'r rts
oan
dd lunio
eithdrefnau a oedd
sonderau a d.
d mffurfio a deddfau a rheoliadau
s ond heb fod
naethom
Cytuno datgeliadau'r datganiadau ariannol i ddogfennau atebol sylfaenol.
Darllen cofnodion cyfarfLThJydd y rhai sydd yn gyfrrfol am lywodraethau,.
Ymholi'r rheolwyr ynghylch ymgyfreitha a hawliadau gwirioneddol a phosl-
Adolygu'r gohebiaeth a Chyllid a Thollau EM. rheoleiddwyr perthnasol a chynghowr cyfreithiol
y Cwmni.
Mae cyfyngiadau cynhenid yn y gweithdrefnau archwilio ddisgrifwryd uchod. Po af y caiff
deddfau a rheoliadau eu dileu o drafodion ariannol, y Ileiaf tebygol ydyw y byd¥thNn yn dod yn
ymwybodol o ddiffyg cydymfftjrfio. Mae safonau archwilio hefyd yn cyfyngu'r gweithdrefnau
archwilio sydd yn ofynnol i nodi diffyg cydymffutho a deddfau a rheoliadau i ymholi'r cyfarwyddwyr
a rheolwyr eraill ac archwilio gohebiaeth reoleiddiol a chyfreithiol, os o gwbl. Gall fod yn anoddach
canfod camddatganiadau materol sydd yn codi oherwydd twyll na'r rhai sydd yn codi o
gamgymeriad gan fod bosib iddynt gynnwys elfen o guddiad neu gydgynlwnio yn fwriadol.
Mae mwy o wybodaeth am gyfrifoldebau archwilwyr ar ga61 ar safie wé y Financial Reporting
Council {FRC) (www.frc.org.uVauditorsresponsibilities). Mae'r disgrifiad hwn yn ffurfio rhan o'n
adroddiad.
Defnydd o'r adroddiad
Paratowyd yr adroddiad hwn ar gyfer aelodau'r Gwmni yn unig yn unol a Phennod 3 0 Ran 16 0
Ddeddf Cwmnl'au 2006. Gwnaethpwyd y gwaith archwilio er mwyn ein galluogi i adrodd yr hyn yr
oedd cyfrifoldeb arnom i gynmvys yn Adroddiad yr Archwilydd yn unig, ac i ddim pwrpas
ychwanegol Hyd eithaf yr hyn ganiateir gan y gyfraith. nid ydym yn derbyn na chymeryd cyfrifoldeb
i unrhyw gorff yn ychVneg0J i'r cwmni a'r aelodau am ein gwaith archwilio, am yr adroddiad a'r farn
a ffurfiwyd gennym.
lona Hughes
Prif Archwlllwr Statudol
Dro8 ac ar ran:
32 Y MAES
CAERNARFON
21.i2.LL
OWAIN BEBB A'I GWMNI
CYFRIFWYR SIARTREDIG
ARCHWILWR STATUDOL
12
MANTELL GWYNEDD CYF.
DATGANIAD O SYMUDIADAU ARIANNOL
(DATGANIAD CYNHWYSFAWR O INCWM A GWARIANT)
AM Y FLDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Nodyn
Cronfeydd
Cronfeydd Cyfanswm Cyfanswm
Anghyfyngedlg Cyfyngedig 2022
2021
Incwm a gwaddolion o:
Rhoddion
Incwm gwirfoddol
Weithgareddau elusennol
Cefnogi'r Trydydd Sector
Llog banc
215025
215025
372303
121260
1348
406542
527802
1348
4¢)4068
2381
Cyfanswm
337633
4LE542
744175
778752
Gwariant ar weithgareddau elusonnol
Cefnogi'r Trydydd Sector
383336
408471
791807
606621
Cyfanswm
383336
408471
791807
606621
Incwm Net cyn enllllon a cholledion
cydnabyddedig
Trosglwyddiadau rhwng cronfeydd
(45703)
(1929)
(47632)
172131
(45703)
(1929)
147632)
172131
Enillion a cholledion cydnabyddedig eraill
Enillionl(colledion) actiwaraidd ar gynllun
penswn budd
415000
415000
(122000)
Symudiadau yn y cronfeydd
369297
(1929)
367368
50131
Cyfanswm Gronfeydd (Vy
596574
46902
643476
593345
Cyfanswm cronfeydd cly
965871
44973
1010844
643476
Ni pharatowyd datganiad ar wahan o incwm a gwariant.
Mae CyfaThvyddwyr y cwmni yn dymuno tynnu Sy¥ at y ffaith fc*J y gronfa bensrwn wedi dylanwadu
ar y ffigyrau ariannol terfynol. Maent yn awyddus i nodi fod sefyllfa Cronfa Benswn Gwynedd tu
hwnt i reolaeth y cwmni.
Mae'r nodiadau ar dudalennau 16 i 27 yn ffurfio rhan gyfiawn o'r cyfrifon hyn.
MANTELL GWYNEDD CYF.
DATGANIAD O'R SEFYLLFA ARIANNOL
AR 31 MAWRTH 2022
2022
2021
Nodyn
ASEDAU SEFYDLOG
Asedau Gw8ladwy a ddefnyddir gan yr Elusen
116000
117585
ASEDAU CYFREDOL
Dylethvyr
Arian yn y banc ac mewn Ilaw
87331
641926
11788
733998
CYFANSWM ASEDAU CYFREDOL
729257
745786
CREDYDWYR.. Symiau'n ddyledus o fewn
biwyddyn
(24413)
(22895)
ASEDAU CYFREDOL NET
704844
722891
Cyfanswm asedau Ilai credydwyr cyfredol
820844
840476
AsedlRhwymedigaeth cynllun pensrwn bLKld
190000
(197000)
ASEDAU NET YN CYNNWIS CYNLLUN PENSIWN
1010844
643476
CRONFEYDD
Cronfeydd Anghyfynged
- Cronfa Gyffredinol
Cronfa Benodol
Cronfa Pensiwn
Cronfa Gyfyngedig
675287
100584
190000
44973
706990
86584
(197000)
46902
CYFANSWM CRONFEYDD
1010844
643476
Cymerathvywyd y Gyfrifon gan y Bwrdd ac arwydthryd ar eu rhan ar Hydref 21 ain 2022 gan'.-
( C,frIvL
Gwen Griffith (Cyfarwyddwr)
Rhlf Cofrestredig 3420271
Mae'r nodiadau ar dudalennau 16 i 27 yn ffurfio rhan gyn8wn o'r cyftifon hyn.
14-
MANTELL GWYNEDD CYF
DATGANIAD LLIF ARIAN
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
2022
2021
Llif arian o weithgareddau gweithredol (datganiad o symudiadau
ariannol)
367368
50131
Addasu am
Dibrisio
Llogau dderbyniwyd
1585
(1348)
1696
(2381)
367605
Newid yn y..
Dyledwyr masnachol a dyledvryr eraill
Credydwyr masnachol a chredythwyr eraill
Cynllun pensiwn budd
(75543)
1518
(387000)
41838
3531
135000
Llif arian net o weithgareddau g•veithredol
(93420)
229815
Lllf arian o weithgareddau buddsoddi
Llog dderbyniwyd
1348
2381
Llif arian net o weithgareddau yn y cyfnod
(92072)
232196
Newid net mewn arian a'r hyn sydd yn cyfateb i arian
Ar gychwyn y flwyddyn
(92072)
733998
232196
501802
Ar ddiwedd y Ilwyddyn
641926
733998
Mae'r nodiadau ar dudalennau 16 i 27 yn ffurfio rhan gyfj*n o'r Gyfrifon hyn.
15-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
1. Pollsyau Cyfrlfo
Gwybodaeth Gyffredlnol
Mae'r elusen yn gwmni CYtynged prerfat heb gyfranddaliadau V•pdi ei gofrestru yng Nghymru, ac yn
elusen gofrestredig yng Nghymru. Cyfeiriad y $wyddfa gofrestredig yw 25 Y Bonl Bridd, Caemarfon,
Gwynedd.
Y mae'r elusen yn owrdd a diffinkqd FRS 102 0 endwj sydd yn thoi budd i'r cyho&Jd.
Sail CyfrlfolDatganlad Cydymffurfio
Mae'r cyfn.fon wedi eu paratoi o dan y ddefcxl c>)st hanesyddol a'r Safon Adrodd Ariannol 102, sef y Safon
Adrodd Ariannol sydd yn berthnasol i'r DU a Gweriniaeth Iwerddon {FRS 1021 a'r SORP FRS102 ar gyfer
elusennau a'r Odeddf Cwmnlau 2CN)6.
Mae'r cyfrifon wedi eu paratoi sterfing. sef arian 9dd¢>3aethol y cwmni elusennol.
8usnes Hyfyw
Ym marn yr yw*JdiriedoWr nid ¢xs unrhyw ansicrwydd yngtyn a gallu'r elusen i barhau mewn busnes.
Dyfarniadau a phrif anslcrwydd parthed amungyfrifon
Wrth baratoi'r Adroddiadau Ariannol mae'n ofynnol gwneud dyfamiadau. amcangyfrifon
phenderfyniadau sy'n effeithio ar y ffigyrau a roddwyd. Mae'r amcangyfrifon a'r dyfarniadau yrna yn cael
eu hadolygu'n gyson ac maenl wedi eu selio ar brofiad o ffactorau eraill gan gynnwys disgwyliadau
digwyddiadau yn y dyfodol y credir eu bcKI yn (hesy1 o dan yr aryyIchdau.
Dibri8ioIAmh•riad gwerth asedau sefydlog
Mae'r asedau sefydlog wedi eu dangos yn 01 eu cost (ble mae'r gost yn fivy na £10001 a'u dibrisio dros eu
bYd defryddiol ar y gr&Jdfeydd cantynol.'-
Tir ac Eiddo
Offer Cyfftedinol
Offer Cyfrifiadurol
- 1% pob bwddyn
- 25% pob bwddyn
- 25% i 33% pob bwddyn
Cynhelir adotygia¢J btynyddol ar gyfer adnabod unrhyw nam ar werth yr asedau sefydlog, a pan fo'r gwerth
yn Avy na'r swm y gellir ei adennill gwmeir cofnc4J cyffi.fo o'r amhariaj. Adotygir unrhyw amhariad blaenorol
a'i wrthdroi os yn berthnasol.
Cyfrlfo ar gyfer y eronfeydd
Mae'r cronfeydd anghytyngedig ar gael defnyddio ar ddwreswi yr Ymddiriedowr er mn hybu nod
elusennol y cwmni.
M& cronfeydd n0d*jig yn gronfeydd anghyfynge(lig sy¢SJ wedi eu clustnc*Ji gan yr YMddiriQwr ar
gyfer pwrpas pencdol yn y dyf(MJol.
Mae ¢ronfeydd cyfyngedig wedi eu wfyngu yn 01 eu defnydd i gynlluniau priodol yn unol a¢ amodau'r
arianwyr.
Incwm
Mae'r holl inGwm yn cael ei gynnwys yn y datganiad o $ymudiadau ariannol pan mae'r hawl i'r in¢wm
wedi trosglwyddo i'r elusen." y mae'n debygol y bydd y manteL8ion On0M31dd sy'n gysyllldlg yn Ilifo i'r
elusen. gall y 5wm gael ei fesur yn dd$bYna a try)d unrhyw arnodau wedi eu cwrdd,neu o fewn gallu'r
elusen i'w cwrdd_
Prif elfen incwm yw grantiau a chylundebau o wahanol ffYr)ne1lau.
16-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
1. Polisyau Cyfrilo - parhad
In¢wm - parhad
Caiff incwm cyfyngedig ei gynrhvys mewn cronfa gyfyngedig a'i gyfalebu a'r gNariant
Mae'r incwm wedi ei rannu rhwng y gwahanol gronfeydd. Mae'r arian craidd yn e2e1 ei ddangos fel incwm
gwirfoddol. Mae incwm eraill yn cael ei ddangos fel incwm o weilhgar&Jdau'r elusen, sy'n cynnwys
cylundebau gyda gwahanol arianwyr a gwasanaethau sydd yn ran o weithgar&Jdau'r cwmni er mwyn
hybu ei nod elusennol yn unol a'r SORP, fel y nodir yn nc*tyn 2. Mae incwm yn cael ei ohirio ble mae
wedi ei dderbyn ymlaen Ilaw.
Mae rhai cylurmlebau cyfyngedig yn gadael y cwmni ail ddosbarthu costau rhedeg fel costau'r cytundebau
ac mae'r incwm yn cael ei ddangos fel inovm anghyfyng&lig. Mae'r trafcyjion yma yn cael eu dangos ar
wahan yn y Dalganiad o Symudiadau Ariannol Cyfanswm 2022 oedd £48.939 (2021.. £35,679).
Derbynwyd grantiau gan Ltywodmth Cymru drvry law Cyngor Gweithr&Ju Gvrfoddol Cymw (vAl
fel y'i manylir yn nodyn 2_
Costau
Cynhwysir holl goslau'r elusen yn natganiad y sYmlIadaU anannol yn unol a'r drefn o gronni
costau.
ble mae dyletswydd gyfrerthh?l yn bjdoli. Mae'r gwariant yn cynrwys unrhyw Treth ar Werth gan na ellir
ei adennill.
Manylwyd y costsu yn 01 canllawiau'r Dalgank8d o Arferion ac Argymhellion ISORP} ble mae $ yr
elusen yn e1 ei ddangos fel o)stsu gweilhgareddau'r elusen. wrth ymgymryd a'r gweithgareddau hynny
sydd yn hyrwyddo ei nodau elusennol er buthj ei buddioWr. Mae coslau Ilyw¢>Jraelhu yn cynnwys
costau fnOgOl Ilywryjraethu'r elusen, ac yn ffiirfio rhan o gostau'r gweithgareddau elusennol
Mae'r holl gostsu yn cael eu hadrodd wrth natur y gwariant Mae gwariant cyfyngedig yn cael ei
ddyrannu i gronfa gyfyng&Jig.
Costau celnogol
Y mae'r Gostau wedi eu manylu yn y dalgani o symudi&Jau ariannol a'r nodiadau. Gan mai
gweilhgarèjdau elusennol yn unig sydd, a dim gwerthgareddau codi anan. nid oes rhani*l pellach wedi
ei wneud o'r costau celncgol.
Cynllun Granllau
Mae'r cwmni yn gweithredu cynlluniau grantkau a gweler yn ncmjyn 2.
Cynlluniau Penslwn
Mae'r cwmni yn aeloj o gynllun pensrwn Cyngor sydd yn gynllun budd wedi ei ddiffinKJ. m'r
cynllun yn cael ei reoli gan y"Local GOvernnt Pension Stheme Regulations 1997".
Mae'r symiau sydd wedi eu c4)di yn erbyn yr gwethredol yn cynrychioli cost lefel bresennol o'r
gwasanaeth ynghyd a'r neu'r colledion ar y seuiadau a'r cwtogiadau Ile yn berthnasol. Maenl wedi eu
cynnwys fel rhan o gostau staff. Mae costau gwasanaeth yn y gorffennol yn ozel eu cydnatK)d yn y
Datganiad o Symudiadau Ariannol yn syth os yWr buddiannau mèHn meddiant.
Os nad yWr buddiannau mewn meddiant yn syth, yna m*'r costsu yn cael eu cydnabod dros gyfncNY tan
fod y buddiannau yn dc#J i feddiant. Mae'r Ilog ar adenillion ar yr asedau yn cael eu nets"o i fvrdd o gost8U
cyllido a chredits lebyg o dan IIc*J. Mae enillion a ¢hollgJion actiwaraidd yn cael eu cydnatod yn syth yn
natganiad yr enillion a'r colledion cYdnabYddied.
Mae'r cynllun wedi ei gyllido, gyda'r asedion o'r cynllun yn cael eu dal ar wahan i asedion y cwmni. mewn
Cronfeydd sydd wèji eu gweinyddu gan ymddinedowr.
-17_
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
1. Polisiau Cyfrifo- parhad
Cynllunlau Penslwn - p•rhad
Mae asedbjn y cynllun pen$MI wedi eu ftk$ur yn 01 teg x mae'r rhwymedigaethau yn cael eu
mesur ar sail acb'waraidd gan ddefnyddio'r dull rhagamcanu unedau ac wedi eu disgowntio ar gyfradd sy'n
cyfateb i hynny a geir ar fond corfforaethol o safon Lschel, yn yr un cyfred ariannol a'r un cyfnod a dyledion
y cynllun.
m'r prisiajau actwaraNad yn cael eu paratoi o leiaf tair blynedd ac maent yn cael eu hadolygu ar
bob pen blwyddyn. Mae'r gwarged neu ddyled budd drffiniedig a geir wedyn yn cael ei gyfiwyno ar wahan
i weddill yr asedion ar wyneb y Fantolen.
Mae'r cwmni wedi dhraU cynllun penSn arall gyda "The Pension Trusf i aelodau newydd, ble mae'r
cyflogwr yn talu 10%. Cynllun penswm Gyfraniad ydyw ble m*'r gosl yn cael ei rannLF yn unol
swyddogaeth yr unigolion.
Les Gweithfedol
Mae lesi gweilhredol yn cael eu dangos yn y datganvad o symudiadau ariannol fel y maent yn c¢)Ji.
Dyledwyr
Cydnabyddir dyledwyr ar y swm cybjndebol ar 01 unrhyw ddisgownt perthnasol
Arlan yn y banc ac mown Ilaw
Mae arian yn y banc ac mewn Ilaw yn cynnwys arian a symiau w8Ji eu buddsoddi tymor byr, ble mae'r
gwerth yn wybyddus a'r risg o newid yn isel.
Crodydwyr a darpariaethau
Cydnabyddir cr&lydwyr a darpariaethau ar y swm $etlo Ilai unrhy* ddoWt
Asedau Arlannol
Mae ased neu rhrnedl9th ariannol yn 1 ei adnabcmj pan fydd yr elusen yn barti i ddarpariaeth
cytundebol.
Mae asedau neu Thwymedigaethau sylfraenol yn cael eu cydnaLM)d ar y swm derbYnl neu $y'n
daladwy gan gynnwys unrhyw gostsu trafcKlion Cmsyl.eIg. oni bai bod y trefniant yn gyfystyr a chylundeb
ariannu, Ile caiff ei gydnab¢)J ar werth presennol taliadau y dyfctsjol wedi'i addasu ar gyfradd Ilog y
farchnad ar ddyled tebyg
2. Datganiad o Symudiadau Arlannol
Mae'r warged am y fvryddyn ar 01 ccmji am y canlynol:_
2022
2021
Dibrisio
Ffioedd yr Archwiwr - Archwilio
Tal a phensv•vn Ymddiriedohwyr
1585
4750
1696
4750
18-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
2. Datganlad o Symudladau Ariannol - parhad
Cyfanswm
Cyfyngedig
2022
Anghyfyngedig
Cyfanswm
2021
Incwm - Rhoddlon
WCVA- arian craidd
WCVA- arian craidd ychvrdnegol Covxl-19
215025
215025
196165
176138
215025
215025
372303
Incwm - Gweithgareddau Elusennol
Grant Cymorth Busnes Gwynedd
Adeiladu Pontydd Cadarn
WCVA- Gwirvol
Gwynedd - Cylundeb gwasanth
Ffi Asianlaeth
Ffi Gweinyddol
Incwm arall - Gwasanaelhau a chyrsiau
Cyngor Gwynedd - Cronfa le¢hyd Medo
Bwrdd lechyd - Cronfa lechyd Meddwl a¢
AnabldaU
Incwm SROI
Presgripswn CymderthasollWlusydd lechyd
Cyngor GwyneddlAdra
D8tblygu Maesgeirchen
Cyngor Mon - Trawsnewid Plant
WCVA- Comic Relief
WCVA - Cronfa Argyfvmg y Trydydd Sector
WCVA- Secondiad Gwirfoddoli
Cyngor Gnedd - Cronfa Unigrwydd ac
Ynysigrwydd
WCVA- Wsa'r Gaeaf
Swydd Gymru Garedig
76000
40269
6650
8880
14562
21117
11737
39&fj2
6650
362
6650
8880
7797
41142
22369
10000
8880
7797
41142
22369
10000
100000
100000
41072
58140
41072
20500
57000
58140
24486
34000
2826
24486
34000
2826
25511
34000
26591
51251
10000
22727
83051
25000
22727
83051
25000
121260
406542
527802
404068
Gwariant - Gweithgareddau Elusennol
Cyflogau a theilhio
Coslau ymgynghorwyr
Hysbysebu a hyrwyddo
Hyfforddianl a recnwtio staff
Coslau rhedeg y swyddfa
Coslau gweinyddol
Gwasanaelhau a chyrsk8u
Costau safle
Costau banc
Coslau cyllid net
Dibrisio
Grantk8u
C05tau Uned Symudol
Coslau rhedeg pro51U
Costau gwerthuso
Costau Llywodraelhu'.-
Archwilio a chyfrifo
Costau proffesiynol
295047
989&fj
394003
367684
5000
2732
880
19756
21117
117
59223
93
2002
1696
87225
289
16499
16000
1930
360
19739
1930
875
20802
41142
1429
53244
515
1063
41142
1429
52522
100
4911
1585
722
4911
1585
236185
91
7797
22000
236185
91
7797
22000
5700
5700
13
5895
413
383336
408471
791807
6C6621
19-
PAANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
2. Datganlad o Symudiadau Ariannol - parhad
2022
2021
Grantiau - Mudiadau
WCVA Grantiau dan arweiniad 4 (2021".6)
Trawsnewid gwasanaethau plant a phobl ifanc-8 (2021."8)
WCVAIComic Relief Cronfa Argyfwng Covid 19 -13 (2021:5n
Grant anabledd dysgu (2021-.1)
lechyd Meddwl acAnableddau Dysgu -16 (2021=dim)
UnIgdd aG Ynysigtwydd Cymdeithasol- 10 (2021'.dim)
Pwysa'r Gaeaf- 15 (2021."dim)
5000
3Crf)
26251
5000
30000
51525
700
98889
2001x1
56045
236185
87225
Ceir mwy o fanylion am y mudiadau a'r grantiau yn yr Adroddiad Blynyddol sydd i'w gael ar
www.mantell
nedd.com. Yn unol a'r polisi cyfrrfo mae elfen o'r costau Gefnogol yn cael ei ail
ddosbarthu a'i gynnwys fel incwm.
Y swm perthnasol eleni oedd £28,870 (2021.. £5,000)
3. Stsff
2022
2021
Cyfartaledd nrfer y staff yn ystod y fKvyddyn'.-
Cefnogi'r Trydydd Sector
12
15
2022
2021
Cyfanswm Cyflogau
Yswiriant Gwladol
Pensiwn Budd - 4 ae1 o staff (2021.. 4)
Pensiwn Cyfraniad - 7 aelod o staff (2021- 8)
2*981
22141
32840
15247
281991
20363
33002
15359
367209
350715
Ni enillodd yr un staff cyltog 0 £60,000 neu Wr flwyddyn (2021.. dim). Nid oedd unrhyw
daliadau diswyddo yn y fvryddyn (2021: £1,431)
TaNvyd £80,530 (2021." £78,093) i'r ffm rheoli yn unol a'r drefn pwyntiau sydd yn berthnasol i
wasanaethau'r Ilywodraeth led. Mae'r cyltogau wedi eu rhannu yn y datganiad o symudiadau
ariannol yn 61 swyddogaeth yr unigolyn. Noder fc4J y cyfraniad pensiwn budd uchod yn cynnwys
tai polisi saTrwch, fydd yn cael ei dalu'n flynyddol o hyn allan.
4. Treth Corfforaoth
Y mae'r elusen yn cael ei eithrio rha9 talu treth gan fod yr incwm yn gysylltiedig a'i amcanion
elusennol.
-20-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DNVEDDU 31 MAWRTH 2022
5. Asedau Sefydlog Gweladwy
Elddo
Uned
Rhydd41dall•d Symudol
{Dolgellaul
MESMAC
Offer
Cyffredinol Cyfrlfladurol
a Biwro
Q•Arfoddolwyr
Cyfanswm
Cost
Ar 1.4.21 ac
ar 31.3.22
125000
23691
408
36297
31177
216573
Dlbrisio
Ar 1.4.21
Am y fwddyn
8750
1250
22440
313
408
36226
18
31164
98988
1585
Ar31.3.22
10000
22753
408
36244
31168
100573
Gwerth yn y Llyfrau
Ar 31.3.22
115000
938
53
116CIJO
Ar31.3.21
116250
1251
71
13
117585
Defnyddir yr holl asedau i bwrpas elusennol.
6. Dyledwyr - Symiau'n ddyledus ymhen bwddyn
2022
2021
Dylethvyr masnachol
87331
11788
7. Credydwyr - Symiau'n dala(frwy ymhen blwyddyn
2022
2021
Credydwyr Masnachol
Trethiant a nawdd chymdeithasol
Costau wedi cronni ac incwm gohiriedig
Credydwr PensNvn
5724
8331
4000
6358
8425
5143
4000
5327
24413
22895
8. Trafodlon gyda Phaffjon Perthynol
Mae'r ortmni yn cael ei reoli gan y Bwrdd a enwir ar dudalen 2. Ni daKvyd unrhyw gostau teithio
i aelodau'r Bwrdd eleni (2021.. £dim). Ni chafodd yr Ymddiriedowr ffioedd am eu gwaith fel
Ymddiriedolwyr yn ystod y fiwyddyn (2021: £dim).
-21-
MAKfELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
8. Trafodion gyda Pharts-on Perthynol - parhad
Bu'r prif swyddog yn aelod annibynnol o Fwrdd lechyd Betsi Cadwaladr fel Gynrychiolydd o'r
trydydd sector am gyfnod o dair mlynedd. Ymddiswyddt)Jd ar ddiwedd Chwefror 2019. Mae'r
cwmni wedi derbyn cyllid ar gyfer dau gynllun gan y Bwrdd lechyd eleni, sef Adeiladu Pontydd
CadarnlHwylusydd lechyd a Cyswllt Cymunedol (2021.. 2). Yn ogystal bu cytundeb dosbarthu
grantiau lechyd Meddwl ac Anableddau yn ystod y fiwyddyn (2021'.dim}.
9. Cynllun Pensiwn Cyngor Gwynedd
Mae'r cwmni yn rhan o gynllun Cyngor Gvrynedd, sydd yn gynllun budd. Mae'r prisiad ystadegol
yn cael ei wneud gan gyfrifydd woffesiynol. Cafodd y cynllun ei brisio dvethaf ar 31 Mawrth
2019 ond mae dweddariad yn cael ei wneud ar bob pen blwyddyn yn unol a FRS 102. Mae
ostau'r pensiwn am y cyfnod WdI ei ddangos isod.
Paratowyd adroddiad at bwrpas y cyfrtfon yma gan Hymans Robertson.'-
Symudlad yn Asedau, Rhwymedlgaethau a Dlffyg y Cynllun Pensiwn Budd
Asesau
£000
Rhwymedigaethau IDllfyglGwaryed
£000
£000
dly ar 1.4.21
2503
(2700)
(197)
Cost yn y Datganiad o Symudladau Ariannol
Cost gwasanaeth cyfredol
Llog ar asedau'r cynllun
Llog ar Mymedigaethau'r cynllun
(49)
51
(56}
51
(105)
154)
Llif Arian
Cyfraniadau'r aelodau
Cyfraniadau'r cyflogwr
Amcangyfrif o'r buddion dawd
18)
26
(15)
15
19
26
ColledionlEnlllion Cydnabyddedig
Newid yn y rhagdybiaethau ariann
Newid yn y rhagdybiaethau demograffig
Profiadau eraill
Ad-ennill ar asedau ac eithrio'r 5Wrn
wedi ei gynnwys fel Ilog
206
(6)
204
204
211
415
cly ar 31.3.22
2777
(2587)
190
PAANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
9. Cynllun Pensiwn Cyngor Gwynedd - parhad
Gwerth Teg Asedau'r Cyflogwr
31 Mawrth 2022
£000
31 Mawrth 2021
£000
Ecwiti
Eiddo
Arian
1972
250
555
1827
200
476
2777
2503
Asedau Penslwn Net
31 Mawrth 2022
£000
31 Mawrth 2021
£000
Asedau'r Cynllun
Gwerth presennol rhvrymedigaethau'r cynllun
2777
(2587)
2503
{2700)
Gwargedl(Diffyg) Pensrknvn Net
190
(1971
Symudlad yn y Diffyg am y flwyddyn:.
31 Mawrth 2022
31 Mawrth 2021
(Diffyg) dly
Cost gwasanaeth cyfredol
Cyfraniad y cyfiogwr
Enillion net ar asedau
Enillionl(Colledion) actiwaraidd
(197000)
(49000)
25911
14911)
415(h)o
(62000)
(440001
33002
(2002)
11220CN))
Gwargedl(Diffyg) cjy
190000
(197000>
Mae cyfraniadau'r cyfiog•vr yn y fW(tyn hyd 31 MawTth 2023 wedi u hamcangyfrif i fod yn £26,000
(2021.. £33,000). Amcangyfrifir y gost am y fvryddyn yn £40,000. Roedd y raddfa adennill ar y
gronfa yn 10.2% yn y fwddyn yn dp•veddu 31 Mawrth 2022 (2021.. 29.2%). Mae gwerth teg asedau'r
cffjogwr yn Ilai na 1 Yo o'r gronfa.
31 Mawrth 2022
1% y flwyddyn)
31 Mawrth 2021
(% y flwyddyn)
Rhagdyblaethau ariannol
Codiad Penswn
Codiad Cyfiog
Cyfran Disgcwnt
3.15
3.45
2.75
2.05
Dadansoddlad 5ensitifrwydd
Newld yn y rhagdybiaethau ar 31 Mawrth 2022
Am¢an o'r
newid yn y
rhwymedigaeth
2%
4°
0%
2%
Amcan
£000
56
103
LIe1h o 0.1% yn y gyfran disgtywnt
Bwddyn o gynnydd yn amcangyfrif oes
Cynnydd o 0.10/0 yn y c(MJiad cyfiog
Cynnydd o 0.1 yo yn y codiad penstwn
49
-23-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
10. Datganiad o Asedau Net Rhwng Cronfeydd
Cronfa
Cronfa Cyfansb
Anghyfyngedigcyfyngedig
Ar 31.3.22
Asedau Sefydlog
Asedau Cyfredol
Credydwyr
116000
874284
(24413)
116000
44973 919257
{24413)
5871
44973 1010844
Cronfa
Cronfa Cyfanswm
Anghyfyngedigcyfyngedig
Ar 31.3.21
Asedau Sefydlog
Asedau Cyfredol
Credydwyr
117585
698884
(219895)
117585
46902 745786
1219895)
596574
46902 643476
-24-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
11. Datganlad o'r Cronlrydd ar 31 Matmrth 2022
Cronfwidd Cyfyng•dig
Balans
ar 1.4.21
Gw4riart froBglwydd-
iadau
Bala
ar 31.3.22
Cynllun Grants"3u- amFywiof 28859
259254
(285055)
3058
Adeiladu Pontythl Cadaml
HWu$Ydd lethyd
I32)
Canolfan Glf(XId01
Gwir-vol
22
2002
4. Uned SymLwJol
191)
4778
Pfesgripshvn Cymd&lhasol
4214
58140
(58862}
3492
6. Datbtygu Maesgwrchen
1477
1244861
1477
Cydtynydd Cymunedd
1315}
24685
46902
(408471)
44973
8alan8
ar 1.4.21
Incwm
GrlantTr9Jg1wYdd-
iadau
Enillion Balans
Actiwaraldd #r 31.3.22
Cronfeydd Anghyfyng•dlg
1. Cronfeydd Cyffredwiol
337633
1355336)
1140(M)I
675287
2.Cronfeydd Penodol...
- Costau staff
Costau proffesiynol
- Cyfrannu al gostau rhed
2018119 a'r dyfodol
- Cyffogi swyddog am 6 mi$
Adnewyddu offerTG
- Cyfiogi staff SROI
fKYyddyn
-Gwaith adeilad DolgelLau
2592
3CXJO
33318
5674
33318
5674
10000
32(KKI
32C(JO
14000
3.Cronla Pertshyn Inodyn 9)
I1971)
(281XX))
4150
1900C(J
596574
415(K(I
5871
Mae Cyfawd¢thvyr y Gwmni yn dytnuTh) tynnu SY at y ffaiLh fod y gronfa benspAfn yn dylanwadu ar y ffigyrau ari8nnol
l¢rfynol. Fel sydd wedi ei fanylu yn nodyn 91 Cynllun Pe1 Cyngw Gwynedd, mae'r cynllun yn gynllun penswn btsdd.
ble mae'r prisiad yn cael ei ddpweddaru ar bob pen bW¢tyn yn unol a FRS 11Y2. Ro&Jd prisiad 31.3.21 yn dangos fod
rhwym&digaethau'r cynllun yn na gwerth yr asedau tkrthnasol. ¥ o ganlyniad r¢ y drffyg creu rhwymedigaeih
0 £197.CKIO yn y Datgankqd o'r Sefyllfa Anannol ar ddNAdd y fwdttyn.
Ar 31.3.22 ma¢'r prisiad yn dangos fod gwerth yr a5edau yn fwy na'r rFwmedigaethau. ac o ganlyniad mats'r gwarged yn
creu a8ed 0 £190.LK)O yn y DatyanHd o'r Sefyllfa ArHnnol. Yn und a'r caTrlkn.au yn FRS 102 mae'r ased wedi gi ddatgan
gan fod modd adennill y dU (yfrantadau g05tyngiedig yn y dyfcrddiant i gynothwyo mudiadau a gwirfoddowr yn eu gwaith.
Cynnig gwasanaelhau ymarferol e.e. Ilry3i offer. Ilogi uned symudol. Ilungopio. darparu ystafelloedd
cyfarftxj a gofod svryddfa.
Cynnig gwasanaeth cyfiogres.
Anno9 cydwerthio ar draws sectorau.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR (CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Y prif bro8le¢tsu yn y flwyddyn oedd:
Canoffan Gwlrfoddoli
nedd
Bu gwailh y Ganolfan INrfoddoli yn greiddiol yn ystod ¢yfnc>J Covid-19. Sefydwd Banc GWrfoddoIr Covid-
19, ac mewn dim o amser. 'roedd 514 0 unigolion wedi cofrestru ar y Banc. Bu'n wailh sylweddol yn yslod
cyfnod Covid-19 i gadw CYS11 gyda'r unigolion oedd wedi cofrestru, adnabod cyfteoedd gwirfoddoli iddynt, ac
wedyn cyfeino'r unigolion at y cyflecedd addas ar eu cyfer. Bu cyfrani&J yr unigolion hyn yn greiddiol i gynnal
cymunedau yn ystod cylnod Covid.
Mae'r gwaith o gynnal 8anc Argyhvng wedi parhau yn ystod 21-22 yn y cyfnod 01 covid ac mae'r Ganolfan
bella¢h yn cynnal Banc Argyfiyng fydd yn bosib ei ddefnYdd mewn unrhyw argyfivng yn y dyfodol, boed
hwnnw yn argyng iechyd cyhoeddus. argyfwng hinsawdd ayyb.
Yn ystod 2021-22 derbyniwyd 223 0 ymholiadau am wirfoddoli, cofresthd 104 0 unigolion newydd o
nedd ar wefan Gwirfc(Idoli Cymru a chofrestrwyd 827 0 onau o vArfctyJdoli ar y wefan. Nid yw ffigyrau'r
wefan genedlaethol yn wir adlewyrchu gwerthgaredd yng Ngwynedd gan fod Ilawer heb gofreslru ar y wefan
genedlaethol ac eraill yn amharcrtj ilv defnyddio. M* gwefan genedlaethol newydd ar y gweill fydd yn
darparu gwe15 safle i gofrestru ayyb.
Un o'r unigolion sydd wedi derbyn fncSaeth o'r Ganolfan yw Paln"cia Wnitfiekl (Trishl. Bu i'r Ganolfan
ganfod cyfle gwirfoddoli iddi gyda Sn¢Jwdonia Donkeys ac meddai Trish ".
"Ma8 gWirfYd0ll wedi gwneud gwahaniaeth enfa i mi. DerealS tThvy feddwl fy mod i yn helpu erdill ond
sylweddolais yn fuan bod gwirfoddoli yn cael effaith amaf i fi fy hun hefyd. M8e thoi a gwneud i eraill wedi bod
yn gymainl o hwb i ty Iles. Rwyf wedi dysgu sg#iau n8¥dd, wedi gwneud fftindiau anhygoel ac fy niwmod
gwirfoddoli ywr diwrnod gorau'r wythnos. Unwarth y byddaf yn dechrau siarad am wirfoddoli a'r bUddn ni
allaf roi rgorau di. Ni allaf ddiolch digon am gael CYnn y cyffe anhygoel hwnl.
Mae wdtynydd Canolfan Gwirfoddoli Gftedd yn y gttydd ers 2010.
Pres
iwn C mdehhasol Arfon
Ariennir y gwailh trwy Fwrdd lechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr. Mae'r prosiect yn mynd ers 2016 gyda thros
1.300 0 unigolion wedi cael blad o'r prosiect ers iddo gytn bum mlynedd yn 01.
Yn yst¢¥J 21-22 cafodd 192 0 unigolion gelnc4J*th gan y prosiect. Gwnaed darn o warf(h i fesur Gwerth
Cymdeilhasol y prosiect ac yn ysknj 21-22 arn tb £1 a fvddsoddwyd crwd £4.38 0 werth cymdeithasol.
Mae'r gwarth o fesur gwerth cyrndeithasol y proS1t yn pathau.
Mae unigolion yn c*1 eu cyfeino i'r prosie¢l gan Feddygon Teulu. Therapyddion, gweithwyr iechyd meddwl
gwe1thr cymunedol , ond hefyd gall unig01n hunan gyfeirio.
"All the help and changes would have not happened without Rhian. I had tried for years and failed. The
service is vital. gelrlau Defnyddiwr&Ywas•narfh Presgrfspiwn Cymdelthasol Arfon
Mae'r Wddog Presgripsiwn Cymderthasol yn ei swydd ers cychwyn y prosiect yn 2016.
Prosloct H lus
dd Lleslant
Mae'r Hwylusydd Llesiant yn cael ei hariannu trwy Fwrdd lechyd Pnfysgol Betsi Cadwaiadr.
Derbynicrfjd yr Hwylusydd 1370 0 ymholiadau yn ysttsj 2021-22
Yn ystod y thddyn bu'r Hwylusydd yn cynnal ¢YfarftYdd Igweithdai a chefnogi fforymau a rhwydwerthiau
Ileol gan sicrhau Ilais i fijdiadau tydydd S•T a hyrwyddo eu cyfraniad i'r agenda iechyd a Ilesianl. Rhan
allweddol o'r gwaith yw ¢TrJi ynwybyddiaeth o wfieoethj dylanwadu.
Bu'r Hwylusydd Llesiant yn ei *wydd am bron i 19 0 fiynyddcedd nes iddi ymddeol fis Gorffennaf 2022.
Penotyd HIUsYdd newydd yn syth fel nad oedd toriad yn y gwath.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR {CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Y prlf brosleclau yn y flwyddyn oedd- parhad
Prosiect Soclal Value C
mw
Mae Mantell Gwynedd wedi bod yn arwain ar waith mesur gwerth cymdeithasol ers 2016. Erbyn hyn mae
yma dim o swyddogion sydd wedi cymhwyso i safon uchel i Ynymryd a gwaith me$ur gwerth ¢ymdeithasol.
Mae Mantell Gvrynedd fel cwmni wedi ennill marc ansawdd COMMIT trwy Social Value UK
sydd yn
cydnab¢yJ fod gwerth cymdeithasol wedi ei wreiddio yn holl waith y cwmni. Mantell Gwynedd yw'r unig gorff
ymbarél yn y DU i ennill y Sta hwn.
Yn ystod Lyfnod Covid-19 ariannwyd y gwaith yn rhannol trwy arian ychwanegd o Lywodraeth Cyn7ru a¢
erbyn hyn mae y prosiect yn hunan gynhalrol gan ddenu gwaith comispmn i'w gynnal.
Yn ystod 2020-21 bu'r swyddogion yn mesur gwerth qrrKJeithasol rhai o'r prosiectau fu'n IWddiannu$ yn
denu granliau CovNJ-19. Bu'r gwaith hwn o gymorth i ddenu cyllid grant ychwanegol i'w ddyrannu o fewn y
tydydd sector.
Mae Rheolwr Gwerth Cymderthasol yn gweithio yn Mantell ers 2013 a'r ddau wdd¢JJ ychwanegol i'r Ilm
wedi eu pen(xJi yn 2020.
Proslect S dd
munedol MaesNi
Ers 2018 mae Mantell Gwynedd yn cyfiogi ddtsg Cymunedol i weilhio yn ardal Maesgeirchen. Gwneir hyn
trwy w8ith partneriaeth heft) Ymddiriedolaeth Adeiladu Cymunedau a rhaglen Bu(SJsoddi'n Lleol. Cefnogir y
gwaith Irwy arian Loteri.
Mae'r swyddog wedi canolbwyntio ar weithio gyda'r gymuned i ganfod eu bL3enoriaethau er mwyn cefnogi'r
cynlluniau i adeiladu hwb cymunedol newydd a manteisio ar gyfleoedd i'r gymuned ymgysylllu gyda'r proS1t
Buddsoddi'n Lleol.
Yn yslod cyfnod Covkl-19 bu'r swyddog yn ganobg i drefniadau cefnogi trigolion yr ardal. Mae'r swyddog yn
CynOrthO,r gwaith o ddarparu cefnogaeth d, cefnogi materion iechyd medthvl. hyrwyddo a threfnu
cyfleoedd i drigolion ddod al ei gitydd. mynediad at gefnogaeth ariannol ac yn rhan o gynllun peibl
Cefnogaelh Covid-19 gyda'r 8wrdd lechyd a'r Awdurdod Lleol.
Erbyn hyn mae'r Swyddog yn gweilhio ar yr agenda 01 c1Kj ac yn gIddl i hwyluso datblygiadau hir dymor
ar gyfer Maesgeirchen.
Proslect Com
a881onaie
mru Garedi
Dyma brosiect newydd sbon yn Mantell Gwynedd a phenodwyd Swyddog i'r gwaith ym mis Mai 2022.
Gweledigaeth Compassionate Cymru Garedig tod Cymru yn genedl ystydon a gofalgar a phwrpas y gwaith
yw helpu pobl i gyrchu a chynnig gwytodaeth, gofal a chefnc#3aeth mewn ffr)dd losluriol yn eu cymunedau.
Trwy bartneriaelh gyda lechyd Cyhoeddus Cymru mae Mantell Gwynedd yn cyfic•Ji swyddcg sydd yn darparu
map o wasanaethau sydd ar gael ar gyfer gofal dedd bywyd i blanl, pjbl ifanc ac OoI10n, yn ogyslal a
ehefnogth i rai sydd yn galaru. Bydd y Swydd¢>3. yn ogystal a mapio darpariaeth gyfredol, hefyd yn
adnabod bylchau mewn gwasanaeth ac yn gweithio gyda chymunedau er mwyn cyfarch y bylchau a $icrhau
gwasanaethau cynaliadwy a phwrpasol.
Mae'r swydd wedi ei Ileoli yn Manlell Gwynedd ond yn gwasanaethu siroedd Mon a Chonwy.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLIIIYR (CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Y prlf brosiectau yn y flwyddyn oedd- parhad
Gwasana&th C flo
res Mantell
nedd
Er bod darparu gwasanaeth ¢yft¢)3res yn rhan o wasan*th craidd Mantell Gwynedd i'r sector ers nifer o
flynyddoedd bellach. bu cyfnod 2020-21 a Covid-19 gyda rheolau a gwe1thdfnaU gwaith newydd e.e. ffyrlo,
yn rhan mawr o waith y Tim Cyllkl yn ystod cyfrK)d Covid. Mae'r gwaith hwnnw o gynghori a chyfeirio yn
parhau
Fel y gwelir yn yr Adroddiad Blynyddol eto eleni rhoddir $YV arbennig i'r gwaith yma oherwydd ei fod yn faes
cefnogi dyrys lawn ac mae'r gwasanaeth cyfi¢)Jres bellach yn cael ei ddarparu i nrfer dda o fudiadau tydydd
sector.
Mae'r Rheotydd Cyllid sydd yn arwain ar y gwasanaeth a'r cynortwdd cyllid sydd yn cynorthwyo gyda'r
gwaith yn eu swyddi ers dros ugain mlynedd.
Gweln ddu Grantlau •r
er
tor
Mae Manlell Gwynedd yn parhau i weinyddu nifer o gronfeydd grant ar gyfer y sector. Yn yslod cyfnod Covid
gweinydrjwyd nrfer o gronfeydd ar ran Llyw(JYraelh Cymnj gan gynnwys granliau argyfvvng Covid-19 a hefyd
Grant lechyd Meddwl ar ran y Bwrdd leehyd.
Erbyn hyn mae'r grantiau a weinyddir yn ¢ynnwys Grant Unurwydd Ltywodraeth Cymru a Grant y Rheilffordd.
Mae'r gwaith yn cael ei gydnatjod yn bwysig gan ei f()J yn gyfle, nid yn unig i gynnig ffynhonell 8riannol ar
gyfer mudiadau, ond hefyd yn gyfte i fynd ati i roi cefnogaeth lywodraethol i fvdiadau sydd yn dangos
diddordeb neu yn ymgeisio.
Mae'r gwailh o ddyrannu grantiau yn gwnej defnydd o'r Panel Grantsu sydd yn cynnwys aelodaeth o Fwrdd
Rheoli Mantell Gnedd yn ¢)Jystal a chynrychiol&th o'r Awdurdod LW.
Adolygiad Ariannol
Mae'r elusen wedi gwneud drffyg 0 £47.632 y fiwyddyn hon 12021.. gwarged £172.131} cyn addasu am y
cynllun penswn budd. Manylir mwy am y cronfeydd a'r cynllun pensiwn budd yn y nc¥Jiadau i'r cyfrifon.
Polisl'r elusen yngtyn a'r cronf•ydd wrth gefn
Mae Manlell Gnedd yn cydnats)d ac yn derbyn ei gyfrfoklebau fel elusen a chyfiogwr i ddiogelu eu
dichonoldeb ariannol a pharhad y mUdd. Yn 01 Canllawiau arfer dda'r ComisFwn Elusennau, cytunwn fc•
arian yn cael eu clustnc*Ji i gronfa wrth gefn.
Pwrpas y gronfa fydd'.-
I sicthau Ilif arian Igwarchod rhag oediad dertyn arian refenpwl..
I warch¢xl rhag unrhyw ddigwyddiad annisgwyl",
I roi cyfle i ddenuladnat¥)d fynonellau ariannol newydd pe bai ffynonellau presennol yn cael eu
cwtogi,.
I sicrhau pe bai ariannu yn dod i ben, bod y mudiad yn gallu cwblhau ei ymrnymiadau ariannol a
chyfreithiol wrth ddirwyn i ben.
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRJEDOLWYR (CYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Bydd lefel y gronfa wrth gefn yn c*1 ei hadotygu yn fynyddol gan y Bwrdd. Oni bai cytunir yn wahanol bydd y
cwmni yn cadw o leiaf dau fis o gostau rhedeg y mudiad, a Chels i gynyddu'r gronfa i swm sydd yn gyfartal i
4 mis o gostau rhedeg. Mae dadarwddiad o'r cronfeydd a sefyllfa'r ¢ynllun pensrwn budd yn notyn 11 O'r
cyfrifon.
Cynllunlau I'r dylodol
Byddwn yn parhau i weithredu yn unol a gofynion y Cytundeb Partneriaeth, sef ein cytundeb gyda
Llywodraeth Cymw. Mae Mantell Gwynedd yn un o ael¢)Yau o'r Bartneriaelh Cefnogaeth Trydydd Sector
Cymru, sef rhvrydwaith o fijdiadau cymorth i'r tydydd sector yng Nghymru sydd a'r nod o allucgi'r sector a
gwirfoddowr i gyfrannu'n Ilawn at lesianl unigolion a chymunedau. yn awr ac yn y dyfodol. Bydd Manlell
Gwynedd yn cyfiawni'r Cytundeb tw ddarparu cefno3aeth mewn pedwar maes. sef Llywodraethu Da,
Gwirfc*Jdoli, Cyllid Cynaliath ac Ymgysylttu a Dylanwadu.
Rhc*Jdodd COVID-19 ffocws newydd ar bwysigrwydd gweithio mewn paftheriaeth a¢ ar draws sectorau.
Byddwn yn parhau i gyd weithio mewn partneriaeth er Iles Foblogaeth Wnedd ac yn gobeithio bydd y
partneriaethau rheiny yn parhau i ffynnu a thyfu.
TNry ein prosiect Social Value Cymru, byddwn yn parhau i hyrwyddo'r gwailh o fesur gwerth
Cymdeilhasol. Trvry'r gwaith hwn ry(tym yn gallu dangos sut yr ydym fel sector yn datgloi potensial Deddf
Llesiant Cenedlaelhau'r Dyfthjol (Cymru) 2015. Yn cgystal, mae'r Bil Partneriaeth Gymdeilhasol a
Chaffael Cyhoeddus Icymrul yn rhoi c"fOldebaU nedd ar gyrff whoeddus ac yn sefydlu'r Cyngor
Partneriaeth Gymdeilhasol Bydd gofyniad ar i gyrff cyhoeddus penodol gyflawni dyletswyddau rheoli
conlraclau er mwyn sicrhau y rhoddir syhv i ganlyniadau cymdef(hasol gyfrrfol trwy g&Jwyni cyffenwi. Mae
hwn yn gam altweddol wrth i waith Sctial Value Cymnj ddatblygu.
Byddwn yn ceisio ymestyn ein gwarth Presgripswn Cymderthasol er Thryn sicrhau bod mudiadau'r
lrydydd sector yn cael y cyfie i chwarae rhan flaenllaw mvn darparu fn0g2eth i unigolion sydd heb
anghenion clinigol. Gobeithwn uchafu potensial mudiadau'r lrydydd sector i gyfrannu i'r agenda Ilesiant
wrth wneud hyn, a thrwy hynny, yn gwireddu tensla1 Oeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesianl
Icymrul 2014 sydd yn rhoi'r tydydd stOr wrth galon darparu a chynllunio gwasanaethalt. Byddwn yn
parhau i fesur gwerth cymderthasol y prosiect er mwyn darpaw tysbolaeth o'r angen am wasanaethau
lrydydd Sector
Byddwn yn parhau i edrych ar ffyrdd ymarferol o gefncgi'r trydydd sector i gydymffurfio gyda safonau
Mesur y Gymraeg Icymrul 2011 a byddwn yn manteisio ar bob cyfie posibl i gefnogi a hyrwyddo'r
Gymraeg yn y trydydd sector, yn enwedig yn y maes Gwirfc*Jdoli gan adeiladu ar y gwaith da mae Mantell
Gwynedd eisoes w&Ji amain arno.
Byddwn yn 9weithio gydag phartheriaid er rNyn mynd i'r a1 a'r agenda newid hinsawdd a hywddo
ymarfer da o fewn y sectoi.
Wrth i'r wlad wynebu heriau economahld aruthrol byd(hvn yn cydweithio gyda phartheriaid er mwyn eu
cynorthwyo i fynd i'r afael a'r creisis costau byw.
Datganlad Budd y Cyhoedd
Mae'r Pwyllgor Rh11 wgji ystyried adroddiad y Comisiwn Elusennau ynglln a Budd i'r Cyhoedd ac maent yn
fodlon b¢)d gweithgareddau'r elusen yn ystod y fflwyddyn. fel y disgrifiwyd yn yr adroddiad hwn. yn unol a'r
prawf hwnnw.
Pollsi ac Amcanion Buddsoddiadau
Yn unol a'r memoran0m ac Erthyglau y mae gan ymddiriedowr yr elusen y pwér i fuddsoddi pan maenl yn
credu fod y buddsoddiaj yn briodol. m asedau'r elusen ar gael x yn ddigonol i gwrdd a'r 9ofynron yn y
dyfodol gweladwy
MANTELL GWYNEDD CYF.
ADRODDIAD YR YMDDIRIEDOLWYR ICYFARWYDDWYR) - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Cyfrlfoldebau'r Ymddiriedolwyr
Mae'r Ymddiriedowr (sydd hefyd yn gyfar*yd(frr o Mantell Gvrynedd Cyf. at bwrpas cyfrarth
cwmni) yn gyfrifol am baratoi Adroddiad yr ymddlriedor a'r adroddiadau ariannol yn unol a'r
gyfraith berthnasol a Safonau Cyfrifo'r Deymas Unedig gan gynnwys Safon Adrodd Ariannol 102.. Y
Safon Adrodd Ariannol sydd yn berthnasol i'r DU a Gbvenniaeth Iwerddon (UK GAAPI.
Mae cyfraith cwmni yn ei wneud yn ofynnol i Yrnddinedor baratoi Adr¢)Jdiadau Ariannol am bob
cyfnod ariannol sydd yn rhoi go cywir a theg o sefyllfa ariannol y Thmni elusennol ac o incwm
gwariant y cwmni elusennol am y Gylnod hwnnw. Wrth baratoi'r adroddiadau ariannol, mae yn rhaid
i'r Ymddiriedolwyr:_
ddewis polislau cytn'fo addas ac yna eu gweithredu yn gyson"
dilyn egwyddorion a gweithdrefnau sydd yn y SORP elusennau,.
gwneud pènderfyniadau ac arnCangrifon cyfnfo sydd yn rhesymol aG yn ddarbodus,.
datgan os Y•V Safonau Cyfrifo'r Deymas Unedig terthnasol wedi eu dilyn, yn amodol i
unrhyw newid materol sydd wedi eu datguddio a'u hegluro yn yr Adroddiadau Ariannol, a
paratoi adroddiadau ariannol ar sail bod y busnes yn parhau oni bai nad yw yn addas i
gyrneryd y bydd y cwmni elusennol yn parhau mewn busnes.
Mae'r Ymddiriedolwyr yn gylrifol am gadw cofnodion Gyfnfo digonol sydd yn datgelu gyda chywirdeb
rhesymol ar unrhyw adeg, sefyllfa ariannol y owmni elusennol, aG i'w galluogi i sicrhau bod yr
Adroddiadau Ariannol yn Gydymffurfio a Deddf Cwmniau 2006. Maent hefyd yn gyfrifol am sicrhau
asedion y cwmni elusennol a thmy hynny cymeryd camau rhesymol er mwyn atal a datgelu unrhyw
yll neu anghysondeb arall.
Cyn belled a b¢xl yr Ymddirtedolwyr yn ymwybodol'.-
nid oes unrhyH Vryb(Njth archwilio nad y4Y archwitwyr y Gwmni elusennol yn
ymwybodol ohono, ac
y mae'r Ymddiriedowr wedi cymeryd y camau sy'n ddyletswydd amynt i sicrhau eu bc¥J
yn hysbys o unrhyw wybodaeth fyddai'n berthnasol i'r archwiliad, ac i sicrhau fod yr
archiwYr yn ymwybodol o'r wybodaeth hynny.
Mae'r Ymddiriedolwyr yn gyfrifol am gofal a chywirdeb yr wybodaeth corfforedig ac ariannol sydd
wedi ei gynnwys ar safle wè y cwmni elusennol. Gall d&Jdfviriaeth yn y Deymas Unedig sy'n rheoli,
paratoi a dosbarthu datganiadau ariannol fod yn wahanol i ddeddfwnaeth mewn awdurdodau eraill.
Trwy orchymyn y bwrdd ar Hydref 21ain 2022
8ethan Russ811 Williams (Ysgrifennydd)
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Barn
Archwiliwyd cyfrifon Mantell Gwynedd CYF. am y fiwyddyn yn dvweddu 31 Mawrth, 2022 sydd yn
cynnwys y Datganiad o Symudiadau Ariannol, Datganiad o'r Sefyllfa Ariannol, Oatganiad Llif Arian
'r nodiadau perthnasol yn cynnwys crynodeb o'r polisiau Gyfrifo aThvyddoGaol. Y fframwaith ar gyfer
Adroddiadau Ariannol sydd wedi ei ddefnyddio wrth baratoi'r cyfn'fon yw'r gyfraith berthnasol
Safonau Cyfrifo'r Deyrnas Unedig yn cynnwys Safon Adr¢>Jd Ariannol 102. y Safon Adrodd Ariannol
sydd yn berthnasol i'r DU a Gweriniaeth Iwerddon (UK &44P)
Yn ein bam ni mae'r cyfrifon'.-
yn rhoi adlewyrGhiad cywir a theg. o gynwr ariannol y omnni elusennol ar 31 Mawrth, 2022
a'r adnoddau mewnol ac adnoddau a ddefnyddrwyd. yn cynnwys ei inGwm a gwariant am y
fYddYn.
wedi eu paratoi yn g1[ yn unol ag Egwyddorion Cyhfeg Gyffredinol Dderbyniol y Deyrnas
Unedig., a
wedi eu paratoi yn unol a gofynion Deddf Cwmniau 2006.
Sall I'r farn roddwyd
Gwnaethpwyd yr archwtliad yn unol a'r Safonau Rhyngwladol ar Archwilio (Y Deymas Gyfunol)
IISAS (UK)) a'r gyfraith perthnasol. Mae ein cyth'foldebau yn cael eu manylu'n bellach yn y
datganiad am gyfrifoldebau'r archwilwyr yn ein hadr¢xldiad. Yr ydym yn annibynnol yn unol
gofynion moesegol y Deymas Gyfunol sydd yn berthnasol i'n archwiliad o'r cyfnfon, yn cynnwys
Safonau Moesegol y FRC, ac yr ydym wedi cyfi&vni ein cyfn'foldebau MSeg01 yn unol a'r gofynion
hynny. Yr ydym o'r fam fod y dystiolaeth gasglwyd yn bn¢)dol ac yn ddigonol i'n gallugoi i ffurfio
barn.
Casglladau yn ymweud a sail busnes byw
Wedi archwilio'r cyfrifon yr ydym YdI d¢xl i'r canlyniad ei bod yn brF¢xlol i'r ymddiriedoiwyr baratoi'r
yfrifon ar sail busnes byw.
Yn seiliedig ar y waith wnaethp•vyd, nid ydym wedi nodi unthyw ansicrwydd materol fyddai, yn
unigol neu ar y cyd . yn creu amheua8th sylweddol ar allu'r elusen i ha10 sail busnes byw am o
leiaf deuddeg mis o'r dyddiad pryd mae'r cyfrifon yn cael eu awdurdodi.
Mae ein cyfrifoldebau fel archwilwyr a chyfrifoldebau'r ymddiriedolwyr yn ymwneud a sail busnes
byw wedi ei fanylu yn yr adrannau perthnasol o'r adroddiad.
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022 - parhad
Gwybodaèth Ychwanegol
Yr ymddiried0r sydd yn gyfrifol am yr wybodaeth ychvtsnegol, sydd yn cynnwys yr wybodaeth yn
yr adroddiadau ariannol. ac eithrio'r cytn'fon a'n adroddiad. Nid ydyw ein bam ar yr adroddiadau
ariannol yn cynnwys yr wybjdaeth yGhwanegol hwn, apHahan ein bod yn manylu hynny yn ein
hadroddiad, ac felly nid ydym yn datgan unrhyw fam amo. Yng nghyswllt ein archwiliad o'r
adroddiadau ariannol. ein cyfrifoldeb ydyw i ddarllen yr wybodaeth ychwanegol ac ystyried 08
ydyw'n faterol wahanol i'r adroddiadau, neu'r wybodaeth yr ydym wedi ei gasglu yn ystod yr
arch¥Mliad, neu ei fod yn ymddangos wedi ei gam ddatgan. Os ydym yn darganfod unrhyw
anghysondeb neu gamddatganiad materol. y mae'n gyfn'foldeb amom i asesu os ydyw'n
gamddatganiad yn yr adroddiadau ariannol neu'r wylx>daeth ychwanegol. Os yr ydym yn casglu fod
camddatganiad yn yr wybodaeth ychwanegol mae'n ofynnol amom i ddatgan hynny. Nid oes
gennym unrhyw wybodaeth i'w ddatgan yn y cyswllt hwn.
Barn ar fater arall a argymhelllr gan t)deddf Cwmnlau 2006
Yn ein bam ni mae'r wytM)daeth a roddir yn Adroddiad Blynyddol yr ymddirledor am y fiwyddyn
ariannol yn gyson gyda'r Adroddiadau Ariannol, ac wedi ei baratoi yn unol a'r gofynion cyfreithiol.
Materion y mae'n rhald I ni adrodd amynt trwy eithriad
Yng nghyswllt ein gwyLx)daeth a'n dealltwriaeth o'r wnni elusennol, nid ydym wedi darganfod
unrhyw gam ddatgeliadau materol yn Adroddiad yr ymddiried0r.
Nid oes gennym unrhyw beth iw adrcMJd yn 01 ynglyn a'r materion canlynol. ble maè'n ofynnol i ni
adrodd i chwi yn unol a Deddf Cwmniau 2006. os yn ein bam ni".-
nad yw cofni)dion cyfrifo digonol wedi eu cadw na dogfennau digonol ar gyfer ein
harchwiliad wedi eu derbyn gan y safleoedd nad ydym wedi ymweld a hwy;
nid yw'r Oatganiadau Ariannol yn Gytuno gyda'r cofnodion cyfnfo na'r dogfennau,.
nid yw datgeliadau o daliadau i'r YmddiriedoKvyr sy'n ofynnol IMI ddatgelu yn 01 y gyfraith
wedi eu gwneud.,
nid ydym wedi derbyn y cylan o'r wybodaeth a'r estx)niadau yr oedd eu hangen er nThvyn
gwneud yr archwiliad.. neu
nad oedd gan yr Ymddinedowr yr hawl i baratoi'r cyfrrfon yn unol a threfniadau cwmnlau
bychain na chymeryd mantais o ryddhadau cwmni bychain wrth baratoi Adrc¥Jdiad yr
Ymddiriedofvlyr a pheidio paratoi adroddiad strategol.
Cyfrlfoldebau'r Ymddirledolwyr
Fel sydd wedi ei esbonio yn Ilawnach yn natganiad cyfrifoldebau'r YmddirtedoWr (ar dudalen 8),
mae'r Ymddiriedokyyr (sydd hefyd yn Gyfar#vyddwyr y Cwmni Elusennol ar gyfer pwrpas cyfraith
cwmni) yn gyfrifol am baratoi'r Adroddiadau Ariannol ac am siGrhau eu bod yn rhoi go9 cywir a
theg.
10-
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022 - parhad
Cyfrifoldebau'r Ymddiriedolwyr - parhad
Maent hefyd yn gyfrifol am ffiirfio rheoliadau mtswnol er mwyn sicrhau fod yr Adroddiadau Ariannol
yn rhydd o unrhyw gamddatganiad materol. boed hynny yn sgil camgymeriad neu thll.
wrth baratoi'r adroddiadau mae'r ymddiriedolwyr hefyd yn gyfrifol am asesu gallu'r elusen i barhau
ar sail busnes hyfyw, neu ddatgelu gwybodaeth i'r gwrthwyneb os yn berthnasol.
Cyfrifoldebau'r ArchWIhr
Ein cyfrrfoldeb ni Y•V arCh110'r cyfn'fon a bodloni ein hunain eu b¢xl yn rhydd o unrhyw
gamddatganiad materol, boèd hynny oherwydd twyll neu anghysonderau eraill, a chyhoeddi
adroddiad sydd yn Gynrwys ein bam. Ni allwn si¢rhau y bydd archwiliad sydd wedi ei wneud yn
unol a Safonau Rhyngwladol ar Archwilio (Y Deymas Gyfunol) yn darganfod camddatganiad
materiol ym mhob athos. Gall camddatganiad ddigvrydd ohewydd twyll neu anghysondeb arall, a
caiff ei ystyried yn faterol os, yn unigol. neu mewn cyfanswm, y byddai'n ddigonol i ddylanwadu
penderfyniadau sydd wedi eu selio ar y cyfn'fon hyn.
Yr ydym wedi cynllunio'r archwiliad i gyd fynd a'r ¢yfnfoldebau uthod er m4vyn adnab)d
camddatganiadau materol o ganlyniad i anghysonderau neu dwyll.
Manylir isod i ba raddau y mae aln gweithdrefnau'n gallu canfod anghysonderau. yn
cynnwys twyll:
Mae an
sonderau
n d lunio
aniadau
an
nn
weithdrefnau
rthnasol mewn
11 n achosion o ddi
n unol a'n c
rifoldebau
rth nasa
an
h sonderau
mffurfio a deddfau a rheoliadau.
amlinellir uchod i
anfod
nn
camddat
an
Sicrhaodd y partner ymgysylltu fod y cymh¥Yysedd. y gaIlUdd a'r sgiliau priodol ar gael i ntsJi
neu gydnabod diffyg cydymffurfio a deddfau a rheoliadau cymwys
Gwnaethom nodi'r deddfau a'r rheoliadau sydd yn berthnasol trwy drafodaethau a'r
ymddiriedolwyr a rheolwyr eraill, ac o'n gwybt)daeth fasnathol a'n profiad o'r sector
Gwnaethom ganolbwyntio ar gyfreithiau a rheoliadau penodol yr oeddem o'r fam allai gael
effaith syedd01 uniongyrchol ar ddatganiadau ariannol neu Ylthgareddau'r Cwmni, gan
gynnwys deddriaeth fel Deddf Cwmniau 2006. deddfviriaeth trethiant, diogelu data, gwrth-
IwgN4obMyO, cyfiogaeth, deddfrwriaeth iechyd a diogeknT¢h ac amgylcheddol.
Gwnaethom asesu graddau'r cydymffurfiad a'r deddfau a'r rheoliadau a nodwyd uchod tThvy
wneud ymholiadau gyda'r rheowr ac archwilio gohebiaeth gyfreithiol,
CyAeu y deddfau a rheoliadau a nodwyd o y tim archwilio yn rheolaidd gan sicrhau
ymwybyddiaeth gyson dw'r archwiliad.
Gwnaelhom asesu tueddiad dat
cael dea11rIaeth o sut
allai
aniadau ariannol Cwmni i
11 ddi
amddat
aniad materol
an
nn
Wneud ymholiadau ynglyn a'r tueddiad i dwyll, wybodaeth am thll gwirioneddol, amheus
honedig.,
Ystyried y rheolaethau mewnol sydd ar waith i liniaru risgiau iwyll a diffyg cydymffurfio a deddfau
rheoliadau.
Ermw
nd i'r afael a'r ris
ra
madi st
ru rheolaethau
Perfformio gwerthdrefnau dadansoddol i nodi unrt)y4v gysyjladaU anarferol neu anniswyl,.
Profi Gofnodion cyfrifo ar gyfer trafodion anarferol,.
-11-
ADRODDIAD YR ARCHWILWYR ANNIBYNNOL I AELODAU
MANTELL GWYNEDD CYF.
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 PAAWRTH 2022 - parhad
Gweithdretnau- parhad
Asesu a oedd dyfymiadau a thybiaethau a wnaed wrth bennu'r amcangyfn'fon cyfrrfyddu yn
arwydd o ragfarn bosibl,
YmGhwilio i'r rhesymeg tu 01 i drafodion sywdol neu anghyffredin
Mawn
mateb i'r rts
oan
dd lunio
eithdrefnau a oedd
sonderau a d.
d mffurfio a deddfau a rheoliadau
s ond heb fod
naethom
Cytuno datgeliadau'r datganiadau ariannol i ddogfennau atebol sylfaenol.
Darllen cofnodion cyfarfLThJydd y rhai sydd yn gyfrrfol am lywodraethau,.
Ymholi'r rheolwyr ynghylch ymgyfreitha a hawliadau gwirioneddol a phosl-
Adolygu'r gohebiaeth a Chyllid a Thollau EM. rheoleiddwyr perthnasol a chynghowr cyfreithiol
y Cwmni.
Mae cyfyngiadau cynhenid yn y gweithdrefnau archwilio ddisgrifwryd uchod. Po af y caiff
deddfau a rheoliadau eu dileu o drafodion ariannol, y Ileiaf tebygol ydyw y byd¥thNn yn dod yn
ymwybodol o ddiffyg cydymfftjrfio. Mae safonau archwilio hefyd yn cyfyngu'r gweithdrefnau
archwilio sydd yn ofynnol i nodi diffyg cydymffutho a deddfau a rheoliadau i ymholi'r cyfarwyddwyr
a rheolwyr eraill ac archwilio gohebiaeth reoleiddiol a chyfreithiol, os o gwbl. Gall fod yn anoddach
canfod camddatganiadau materol sydd yn codi oherwydd twyll na'r rhai sydd yn codi o
gamgymeriad gan fod bosib iddynt gynnwys elfen o guddiad neu gydgynlwnio yn fwriadol.
Mae mwy o wybodaeth am gyfrifoldebau archwilwyr ar ga61 ar safie wé y Financial Reporting
Council {FRC) (www.frc.org.uVauditorsresponsibilities). Mae'r disgrifiad hwn yn ffurfio rhan o'n
adroddiad.
Defnydd o'r adroddiad
Paratowyd yr adroddiad hwn ar gyfer aelodau'r Gwmni yn unig yn unol a Phennod 3 0 Ran 16 0
Ddeddf Cwmnl'au 2006. Gwnaethpwyd y gwaith archwilio er mwyn ein galluogi i adrodd yr hyn yr
oedd cyfrifoldeb arnom i gynmvys yn Adroddiad yr Archwilydd yn unig, ac i ddim pwrpas
ychwanegol Hyd eithaf yr hyn ganiateir gan y gyfraith. nid ydym yn derbyn na chymeryd cyfrifoldeb
i unrhyw gorff yn ychVneg0J i'r cwmni a'r aelodau am ein gwaith archwilio, am yr adroddiad a'r farn
a ffurfiwyd gennym.
lona Hughes
Prif Archwlllwr Statudol
Dro8 ac ar ran:
32 Y MAES
CAERNARFON
21.i2.LL
OWAIN BEBB A'I GWMNI
CYFRIFWYR SIARTREDIG
ARCHWILWR STATUDOL
12
MANTELL GWYNEDD CYF.
DATGANIAD O SYMUDIADAU ARIANNOL
(DATGANIAD CYNHWYSFAWR O INCWM A GWARIANT)
AM Y FLDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
Nodyn
Cronfeydd
Cronfeydd Cyfanswm Cyfanswm
Anghyfyngedlg Cyfyngedig 2022
2021
Incwm a gwaddolion o:
Rhoddion
Incwm gwirfoddol
Weithgareddau elusennol
Cefnogi'r Trydydd Sector
Llog banc
215025
215025
372303
121260
1348
406542
527802
1348
4¢)4068
2381
Cyfanswm
337633
4LE542
744175
778752
Gwariant ar weithgareddau elusonnol
Cefnogi'r Trydydd Sector
383336
408471
791807
606621
Cyfanswm
383336
408471
791807
606621
Incwm Net cyn enllllon a cholledion
cydnabyddedig
Trosglwyddiadau rhwng cronfeydd
(45703)
(1929)
(47632)
172131
(45703)
(1929)
147632)
172131
Enillion a cholledion cydnabyddedig eraill
Enillionl(colledion) actiwaraidd ar gynllun
penswn budd
415000
415000
(122000)
Symudiadau yn y cronfeydd
369297
(1929)
367368
50131
Cyfanswm Gronfeydd (Vy
596574
46902
643476
593345
Cyfanswm cronfeydd cly
965871
44973
1010844
643476
Ni pharatowyd datganiad ar wahan o incwm a gwariant.
Mae CyfaThvyddwyr y cwmni yn dymuno tynnu Sy¥ at y ffaith fc*J y gronfa bensrwn wedi dylanwadu
ar y ffigyrau ariannol terfynol. Maent yn awyddus i nodi fod sefyllfa Cronfa Benswn Gwynedd tu
hwnt i reolaeth y cwmni.
Mae'r nodiadau ar dudalennau 16 i 27 yn ffurfio rhan gyfiawn o'r cyfrifon hyn.
MANTELL GWYNEDD CYF.
DATGANIAD O'R SEFYLLFA ARIANNOL
AR 31 MAWRTH 2022
2022
2021
Nodyn
ASEDAU SEFYDLOG
Asedau Gw8ladwy a ddefnyddir gan yr Elusen
116000
117585
ASEDAU CYFREDOL
Dylethvyr
Arian yn y banc ac mewn Ilaw
87331
641926
11788
733998
CYFANSWM ASEDAU CYFREDOL
729257
745786
CREDYDWYR.. Symiau'n ddyledus o fewn
biwyddyn
(24413)
(22895)
ASEDAU CYFREDOL NET
704844
722891
Cyfanswm asedau Ilai credydwyr cyfredol
820844
840476
AsedlRhwymedigaeth cynllun pensrwn bLKld
190000
(197000)
ASEDAU NET YN CYNNWIS CYNLLUN PENSIWN
1010844
643476
CRONFEYDD
Cronfeydd Anghyfynged
- Cronfa Gyffredinol
Cronfa Benodol
Cronfa Pensiwn
Cronfa Gyfyngedig
675287
100584
190000
44973
706990
86584
(197000)
46902
CYFANSWM CRONFEYDD
1010844
643476
Cymerathvywyd y Gyfrifon gan y Bwrdd ac arwydthryd ar eu rhan ar Hydref 21 ain 2022 gan'.-
( C,frIvL
Gwen Griffith (Cyfarwyddwr)
Rhlf Cofrestredig 3420271
Mae'r nodiadau ar dudalennau 16 i 27 yn ffurfio rhan gyn8wn o'r cyftifon hyn.
14-
MANTELL GWYNEDD CYF
DATGANIAD LLIF ARIAN
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
2022
2021
Llif arian o weithgareddau gweithredol (datganiad o symudiadau
ariannol)
367368
50131
Addasu am
Dibrisio
Llogau dderbyniwyd
1585
(1348)
1696
(2381)
367605
Newid yn y..
Dyledwyr masnachol a dyledvryr eraill
Credydwyr masnachol a chredythwyr eraill
Cynllun pensiwn budd
(75543)
1518
(387000)
41838
3531
135000
Llif arian net o weithgareddau g•veithredol
(93420)
229815
Lllf arian o weithgareddau buddsoddi
Llog dderbyniwyd
1348
2381
Llif arian net o weithgareddau yn y cyfnod
(92072)
232196
Newid net mewn arian a'r hyn sydd yn cyfateb i arian
Ar gychwyn y flwyddyn
(92072)
733998
232196
501802
Ar ddiwedd y Ilwyddyn
641926
733998
Mae'r nodiadau ar dudalennau 16 i 27 yn ffurfio rhan gyfj*n o'r Gyfrifon hyn.
15-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
1. Pollsyau Cyfrlfo
Gwybodaeth Gyffredlnol
Mae'r elusen yn gwmni CYtynged prerfat heb gyfranddaliadau V•pdi ei gofrestru yng Nghymru, ac yn
elusen gofrestredig yng Nghymru. Cyfeiriad y $wyddfa gofrestredig yw 25 Y Bonl Bridd, Caemarfon,
Gwynedd.
Y mae'r elusen yn owrdd a diffinkqd FRS 102 0 endwj sydd yn thoi budd i'r cyho&Jd.
Sail CyfrlfolDatganlad Cydymffurfio
Mae'r cyfn.fon wedi eu paratoi o dan y ddefcxl c>)st hanesyddol a'r Safon Adrodd Ariannol 102, sef y Safon
Adrodd Ariannol sydd yn berthnasol i'r DU a Gweriniaeth Iwerddon {FRS 1021 a'r SORP FRS102 ar gyfer
elusennau a'r Odeddf Cwmnlau 2CN)6.
Mae'r cyfrifon wedi eu paratoi sterfing. sef arian 9dd¢>3aethol y cwmni elusennol.
8usnes Hyfyw
Ym marn yr yw*JdiriedoWr nid ¢xs unrhyw ansicrwydd yngtyn a gallu'r elusen i barhau mewn busnes.
Dyfarniadau a phrif anslcrwydd parthed amungyfrifon
Wrth baratoi'r Adroddiadau Ariannol mae'n ofynnol gwneud dyfamiadau. amcangyfrifon
phenderfyniadau sy'n effeithio ar y ffigyrau a roddwyd. Mae'r amcangyfrifon a'r dyfarniadau yrna yn cael
eu hadolygu'n gyson ac maenl wedi eu selio ar brofiad o ffactorau eraill gan gynnwys disgwyliadau
digwyddiadau yn y dyfodol y credir eu bcKI yn (hesy1 o dan yr aryyIchdau.
Dibri8ioIAmh•riad gwerth asedau sefydlog
Mae'r asedau sefydlog wedi eu dangos yn 01 eu cost (ble mae'r gost yn fivy na £10001 a'u dibrisio dros eu
bYd defryddiol ar y gr&Jdfeydd cantynol.'-
Tir ac Eiddo
Offer Cyfftedinol
Offer Cyfrifiadurol
- 1% pob bwddyn
- 25% pob bwddyn
- 25% i 33% pob bwddyn
Cynhelir adotygia¢J btynyddol ar gyfer adnabod unrhyw nam ar werth yr asedau sefydlog, a pan fo'r gwerth
yn Avy na'r swm y gellir ei adennill gwmeir cofnc4J cyffi.fo o'r amhariaj. Adotygir unrhyw amhariad blaenorol
a'i wrthdroi os yn berthnasol.
Cyfrlfo ar gyfer y eronfeydd
Mae'r cronfeydd anghytyngedig ar gael defnyddio ar ddwreswi yr Ymddiriedowr er mn hybu nod
elusennol y cwmni.
M& cronfeydd n0d*jig yn gronfeydd anghyfynge(lig sy¢SJ wedi eu clustnc*Ji gan yr YMddiriQwr ar
gyfer pwrpas pencdol yn y dyf(MJol.
Mae ¢ronfeydd cyfyngedig wedi eu wfyngu yn 01 eu defnydd i gynlluniau priodol yn unol a¢ amodau'r
arianwyr.
Incwm
Mae'r holl inGwm yn cael ei gynnwys yn y datganiad o $ymudiadau ariannol pan mae'r hawl i'r in¢wm
wedi trosglwyddo i'r elusen." y mae'n debygol y bydd y manteL8ion On0M31dd sy'n gysyllldlg yn Ilifo i'r
elusen. gall y 5wm gael ei fesur yn dd$bYna a try)d unrhyw arnodau wedi eu cwrdd,neu o fewn gallu'r
elusen i'w cwrdd_
Prif elfen incwm yw grantiau a chylundebau o wahanol ffYr)ne1lau.
16-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
1. Polisyau Cyfrilo - parhad
In¢wm - parhad
Caiff incwm cyfyngedig ei gynrhvys mewn cronfa gyfyngedig a'i gyfalebu a'r gNariant
Mae'r incwm wedi ei rannu rhwng y gwahanol gronfeydd. Mae'r arian craidd yn e2e1 ei ddangos fel incwm
gwirfoddol. Mae incwm eraill yn cael ei ddangos fel incwm o weilhgar&Jdau'r elusen, sy'n cynnwys
cylundebau gyda gwahanol arianwyr a gwasanaethau sydd yn ran o weithgar&Jdau'r cwmni er mwyn
hybu ei nod elusennol yn unol a'r SORP, fel y nodir yn nc*tyn 2. Mae incwm yn cael ei ohirio ble mae
wedi ei dderbyn ymlaen Ilaw.
Mae rhai cylurmlebau cyfyngedig yn gadael y cwmni ail ddosbarthu costau rhedeg fel costau'r cytundebau
ac mae'r incwm yn cael ei ddangos fel inovm anghyfyng&lig. Mae'r trafcyjion yma yn cael eu dangos ar
wahan yn y Dalganiad o Symudiadau Ariannol Cyfanswm 2022 oedd £48.939 (2021.. £35,679).
Derbynwyd grantiau gan Ltywodmth Cymru drvry law Cyngor Gweithr&Ju Gvrfoddol Cymw (vAl
fel y'i manylir yn nodyn 2_
Costau
Cynhwysir holl goslau'r elusen yn natganiad y sYmlIadaU anannol yn unol a'r drefn o gronni
costau.
ble mae dyletswydd gyfrerthh?l yn bjdoli. Mae'r gwariant yn cynrwys unrhyw Treth ar Werth gan na ellir
ei adennill.
Manylwyd y costsu yn 01 canllawiau'r Dalgank8d o Arferion ac Argymhellion ISORP} ble mae $ yr
elusen yn e1 ei ddangos fel o)stsu gweilhgareddau'r elusen. wrth ymgymryd a'r gweithgareddau hynny
sydd yn hyrwyddo ei nodau elusennol er buthj ei buddioWr. Mae coslau Ilyw¢>Jraelhu yn cynnwys
costau fnOgOl Ilywryjraethu'r elusen, ac yn ffiirfio rhan o gostau'r gweithgareddau elusennol
Mae'r holl gostsu yn cael eu hadrodd wrth natur y gwariant Mae gwariant cyfyngedig yn cael ei
ddyrannu i gronfa gyfyng&Jig.
Costau celnogol
Y mae'r Gostau wedi eu manylu yn y dalgani o symudi&Jau ariannol a'r nodiadau. Gan mai
gweilhgarèjdau elusennol yn unig sydd, a dim gwerthgareddau codi anan. nid oes rhani*l pellach wedi
ei wneud o'r costau celncgol.
Cynllun Granllau
Mae'r cwmni yn gweithredu cynlluniau grantkau a gweler yn ncmjyn 2.
Cynlluniau Penslwn
Mae'r cwmni yn aeloj o gynllun pensrwn Cyngor sydd yn gynllun budd wedi ei ddiffinKJ. m'r
cynllun yn cael ei reoli gan y"Local GOvernnt Pension Stheme Regulations 1997".
Mae'r symiau sydd wedi eu c4)di yn erbyn yr gwethredol yn cynrychioli cost lefel bresennol o'r
gwasanaeth ynghyd a'r neu'r colledion ar y seuiadau a'r cwtogiadau Ile yn berthnasol. Maenl wedi eu
cynnwys fel rhan o gostau staff. Mae costau gwasanaeth yn y gorffennol yn ozel eu cydnatK)d yn y
Datganiad o Symudiadau Ariannol yn syth os yWr buddiannau mèHn meddiant.
Os nad yWr buddiannau mewn meddiant yn syth, yna m*'r costsu yn cael eu cydnabod dros gyfncNY tan
fod y buddiannau yn dc#J i feddiant. Mae'r Ilog ar adenillion ar yr asedau yn cael eu nets"o i fvrdd o gost8U
cyllido a chredits lebyg o dan IIc*J. Mae enillion a ¢hollgJion actiwaraidd yn cael eu cydnatod yn syth yn
natganiad yr enillion a'r colledion cYdnabYddied.
Mae'r cynllun wedi ei gyllido, gyda'r asedion o'r cynllun yn cael eu dal ar wahan i asedion y cwmni. mewn
Cronfeydd sydd wèji eu gweinyddu gan ymddinedowr.
-17_
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
1. Polisiau Cyfrifo- parhad
Cynllunlau Penslwn - p•rhad
Mae asedbjn y cynllun pen$MI wedi eu ftk$ur yn 01 teg x mae'r rhwymedigaethau yn cael eu
mesur ar sail acb'waraidd gan ddefnyddio'r dull rhagamcanu unedau ac wedi eu disgowntio ar gyfradd sy'n
cyfateb i hynny a geir ar fond corfforaethol o safon Lschel, yn yr un cyfred ariannol a'r un cyfnod a dyledion
y cynllun.
m'r prisiajau actwaraNad yn cael eu paratoi o leiaf tair blynedd ac maent yn cael eu hadolygu ar
bob pen blwyddyn. Mae'r gwarged neu ddyled budd drffiniedig a geir wedyn yn cael ei gyfiwyno ar wahan
i weddill yr asedion ar wyneb y Fantolen.
Mae'r cwmni wedi dhraU cynllun penSn arall gyda "The Pension Trusf i aelodau newydd, ble mae'r
cyflogwr yn talu 10%. Cynllun penswm Gyfraniad ydyw ble m*'r gosl yn cael ei rannLF yn unol
swyddogaeth yr unigolion.
Les Gweithfedol
Mae lesi gweilhredol yn cael eu dangos yn y datganvad o symudiadau ariannol fel y maent yn c¢)Ji.
Dyledwyr
Cydnabyddir dyledwyr ar y swm cybjndebol ar 01 unrhyw ddisgownt perthnasol
Arlan yn y banc ac mown Ilaw
Mae arian yn y banc ac mewn Ilaw yn cynnwys arian a symiau w8Ji eu buddsoddi tymor byr, ble mae'r
gwerth yn wybyddus a'r risg o newid yn isel.
Crodydwyr a darpariaethau
Cydnabyddir cr&lydwyr a darpariaethau ar y swm $etlo Ilai unrhy* ddoWt
Asedau Arlannol
Mae ased neu rhrnedl9th ariannol yn 1 ei adnabcmj pan fydd yr elusen yn barti i ddarpariaeth
cytundebol.
Mae asedau neu Thwymedigaethau sylfraenol yn cael eu cydnaLM)d ar y swm derbYnl neu $y'n
daladwy gan gynnwys unrhyw gostsu trafcKlion Cmsyl.eIg. oni bai bod y trefniant yn gyfystyr a chylundeb
ariannu, Ile caiff ei gydnab¢)J ar werth presennol taliadau y dyfctsjol wedi'i addasu ar gyfradd Ilog y
farchnad ar ddyled tebyg
2. Datganiad o Symudiadau Arlannol
Mae'r warged am y fvryddyn ar 01 ccmji am y canlynol:_
2022
2021
Dibrisio
Ffioedd yr Archwiwr - Archwilio
Tal a phensv•vn Ymddiriedohwyr
1585
4750
1696
4750
18-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
2. Datganlad o Symudladau Ariannol - parhad
Cyfanswm
Cyfyngedig
2022
Anghyfyngedig
Cyfanswm
2021
Incwm - Rhoddlon
WCVA- arian craidd
WCVA- arian craidd ychvrdnegol Covxl-19
215025
215025
196165
176138
215025
215025
372303
Incwm - Gweithgareddau Elusennol
Grant Cymorth Busnes Gwynedd
Adeiladu Pontydd Cadarn
WCVA- Gwirvol
Gwynedd - Cylundeb gwasanth
Ffi Asianlaeth
Ffi Gweinyddol
Incwm arall - Gwasanaelhau a chyrsiau
Cyngor Gwynedd - Cronfa le¢hyd Medo
Bwrdd lechyd - Cronfa lechyd Meddwl a¢
AnabldaU
Incwm SROI
Presgripswn CymderthasollWlusydd lechyd
Cyngor GwyneddlAdra
D8tblygu Maesgeirchen
Cyngor Mon - Trawsnewid Plant
WCVA- Comic Relief
WCVA - Cronfa Argyfvmg y Trydydd Sector
WCVA- Secondiad Gwirfoddoli
Cyngor Gnedd - Cronfa Unigrwydd ac
Ynysigrwydd
WCVA- Wsa'r Gaeaf
Swydd Gymru Garedig
76000
40269
6650
8880
14562
21117
11737
39&fj2
6650
362
6650
8880
7797
41142
22369
10000
8880
7797
41142
22369
10000
100000
100000
41072
58140
41072
20500
57000
58140
24486
34000
2826
24486
34000
2826
25511
34000
26591
51251
10000
22727
83051
25000
22727
83051
25000
121260
406542
527802
404068
Gwariant - Gweithgareddau Elusennol
Cyflogau a theilhio
Coslau ymgynghorwyr
Hysbysebu a hyrwyddo
Hyfforddianl a recnwtio staff
Coslau rhedeg y swyddfa
Coslau gweinyddol
Gwasanaelhau a chyrsk8u
Costau safle
Costau banc
Coslau cyllid net
Dibrisio
Grantk8u
C05tau Uned Symudol
Coslau rhedeg pro51U
Costau gwerthuso
Costau Llywodraelhu'.-
Archwilio a chyfrifo
Costau proffesiynol
295047
989&fj
394003
367684
5000
2732
880
19756
21117
117
59223
93
2002
1696
87225
289
16499
16000
1930
360
19739
1930
875
20802
41142
1429
53244
515
1063
41142
1429
52522
100
4911
1585
722
4911
1585
236185
91
7797
22000
236185
91
7797
22000
5700
5700
13
5895
413
383336
408471
791807
6C6621
19-
PAANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
2. Datganlad o Symudiadau Ariannol - parhad
2022
2021
Grantiau - Mudiadau
WCVA Grantiau dan arweiniad 4 (2021".6)
Trawsnewid gwasanaethau plant a phobl ifanc-8 (2021."8)
WCVAIComic Relief Cronfa Argyfwng Covid 19 -13 (2021:5n
Grant anabledd dysgu (2021-.1)
lechyd Meddwl acAnableddau Dysgu -16 (2021=dim)
UnIgdd aG Ynysigtwydd Cymdeithasol- 10 (2021'.dim)
Pwysa'r Gaeaf- 15 (2021."dim)
5000
3Crf)
26251
5000
30000
51525
700
98889
2001x1
56045
236185
87225
Ceir mwy o fanylion am y mudiadau a'r grantiau yn yr Adroddiad Blynyddol sydd i'w gael ar
www.mantell
nedd.com. Yn unol a'r polisi cyfrrfo mae elfen o'r costau Gefnogol yn cael ei ail
ddosbarthu a'i gynnwys fel incwm.
Y swm perthnasol eleni oedd £28,870 (2021.. £5,000)
3. Stsff
2022
2021
Cyfartaledd nrfer y staff yn ystod y fKvyddyn'.-
Cefnogi'r Trydydd Sector
12
15
2022
2021
Cyfanswm Cyflogau
Yswiriant Gwladol
Pensiwn Budd - 4 ae1 o staff (2021.. 4)
Pensiwn Cyfraniad - 7 aelod o staff (2021- 8)
2*981
22141
32840
15247
281991
20363
33002
15359
367209
350715
Ni enillodd yr un staff cyltog 0 £60,000 neu Wr flwyddyn (2021.. dim). Nid oedd unrhyw
daliadau diswyddo yn y fvryddyn (2021: £1,431)
TaNvyd £80,530 (2021." £78,093) i'r ffm rheoli yn unol a'r drefn pwyntiau sydd yn berthnasol i
wasanaethau'r Ilywodraeth led. Mae'r cyltogau wedi eu rhannu yn y datganiad o symudiadau
ariannol yn 61 swyddogaeth yr unigolyn. Noder fc4J y cyfraniad pensiwn budd uchod yn cynnwys
tai polisi saTrwch, fydd yn cael ei dalu'n flynyddol o hyn allan.
4. Treth Corfforaoth
Y mae'r elusen yn cael ei eithrio rha9 talu treth gan fod yr incwm yn gysylltiedig a'i amcanion
elusennol.
-20-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DNVEDDU 31 MAWRTH 2022
5. Asedau Sefydlog Gweladwy
Elddo
Uned
Rhydd41dall•d Symudol
{Dolgellaul
MESMAC
Offer
Cyffredinol Cyfrlfladurol
a Biwro
Q•Arfoddolwyr
Cyfanswm
Cost
Ar 1.4.21 ac
ar 31.3.22
125000
23691
408
36297
31177
216573
Dlbrisio
Ar 1.4.21
Am y fwddyn
8750
1250
22440
313
408
36226
18
31164
98988
1585
Ar31.3.22
10000
22753
408
36244
31168
100573
Gwerth yn y Llyfrau
Ar 31.3.22
115000
938
53
116CIJO
Ar31.3.21
116250
1251
71
13
117585
Defnyddir yr holl asedau i bwrpas elusennol.
6. Dyledwyr - Symiau'n ddyledus ymhen bwddyn
2022
2021
Dylethvyr masnachol
87331
11788
7. Credydwyr - Symiau'n dala(frwy ymhen blwyddyn
2022
2021
Credydwyr Masnachol
Trethiant a nawdd chymdeithasol
Costau wedi cronni ac incwm gohiriedig
Credydwr PensNvn
5724
8331
4000
6358
8425
5143
4000
5327
24413
22895
8. Trafodlon gyda Phaffjon Perthynol
Mae'r ortmni yn cael ei reoli gan y Bwrdd a enwir ar dudalen 2. Ni daKvyd unrhyw gostau teithio
i aelodau'r Bwrdd eleni (2021.. £dim). Ni chafodd yr Ymddiriedowr ffioedd am eu gwaith fel
Ymddiriedolwyr yn ystod y fiwyddyn (2021: £dim).
-21-
MAKfELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
8. Trafodion gyda Pharts-on Perthynol - parhad
Bu'r prif swyddog yn aelod annibynnol o Fwrdd lechyd Betsi Cadwaladr fel Gynrychiolydd o'r
trydydd sector am gyfnod o dair mlynedd. Ymddiswyddt)Jd ar ddiwedd Chwefror 2019. Mae'r
cwmni wedi derbyn cyllid ar gyfer dau gynllun gan y Bwrdd lechyd eleni, sef Adeiladu Pontydd
CadarnlHwylusydd lechyd a Cyswllt Cymunedol (2021.. 2). Yn ogystal bu cytundeb dosbarthu
grantiau lechyd Meddwl ac Anableddau yn ystod y fiwyddyn (2021'.dim}.
9. Cynllun Pensiwn Cyngor Gwynedd
Mae'r cwmni yn rhan o gynllun Cyngor Gvrynedd, sydd yn gynllun budd. Mae'r prisiad ystadegol
yn cael ei wneud gan gyfrifydd woffesiynol. Cafodd y cynllun ei brisio dvethaf ar 31 Mawrth
2019 ond mae dweddariad yn cael ei wneud ar bob pen blwyddyn yn unol a FRS 102. Mae
ostau'r pensiwn am y cyfnod WdI ei ddangos isod.
Paratowyd adroddiad at bwrpas y cyfrtfon yma gan Hymans Robertson.'-
Symudlad yn Asedau, Rhwymedlgaethau a Dlffyg y Cynllun Pensiwn Budd
Asesau
£000
Rhwymedigaethau IDllfyglGwaryed
£000
£000
dly ar 1.4.21
2503
(2700)
(197)
Cost yn y Datganiad o Symudladau Ariannol
Cost gwasanaeth cyfredol
Llog ar asedau'r cynllun
Llog ar Mymedigaethau'r cynllun
(49)
51
(56}
51
(105)
154)
Llif Arian
Cyfraniadau'r aelodau
Cyfraniadau'r cyflogwr
Amcangyfrif o'r buddion dawd
18)
26
(15)
15
19
26
ColledionlEnlllion Cydnabyddedig
Newid yn y rhagdybiaethau ariann
Newid yn y rhagdybiaethau demograffig
Profiadau eraill
Ad-ennill ar asedau ac eithrio'r 5Wrn
wedi ei gynnwys fel Ilog
206
(6)
204
204
211
415
cly ar 31.3.22
2777
(2587)
190
PAANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
9. Cynllun Pensiwn Cyngor Gwynedd - parhad
Gwerth Teg Asedau'r Cyflogwr
31 Mawrth 2022
£000
31 Mawrth 2021
£000
Ecwiti
Eiddo
Arian
1972
250
555
1827
200
476
2777
2503
Asedau Penslwn Net
31 Mawrth 2022
£000
31 Mawrth 2021
£000
Asedau'r Cynllun
Gwerth presennol rhvrymedigaethau'r cynllun
2777
(2587)
2503
{2700)
Gwargedl(Diffyg) Pensrknvn Net
190
(1971
Symudlad yn y Diffyg am y flwyddyn:.
31 Mawrth 2022
31 Mawrth 2021
(Diffyg) dly
Cost gwasanaeth cyfredol
Cyfraniad y cyfiogwr
Enillion net ar asedau
Enillionl(Colledion) actiwaraidd
(197000)
(49000)
25911
14911)
415(h)o
(62000)
(440001
33002
(2002)
11220CN))
Gwargedl(Diffyg) cjy
190000
(197000>
Mae cyfraniadau'r cyfiog•vr yn y fW(tyn hyd 31 MawTth 2023 wedi u hamcangyfrif i fod yn £26,000
(2021.. £33,000). Amcangyfrifir y gost am y fvryddyn yn £40,000. Roedd y raddfa adennill ar y
gronfa yn 10.2% yn y fwddyn yn dp•veddu 31 Mawrth 2022 (2021.. 29.2%). Mae gwerth teg asedau'r
cffjogwr yn Ilai na 1 Yo o'r gronfa.
31 Mawrth 2022
1% y flwyddyn)
31 Mawrth 2021
(% y flwyddyn)
Rhagdyblaethau ariannol
Codiad Penswn
Codiad Cyfiog
Cyfran Disgcwnt
3.15
3.45
2.75
2.05
Dadansoddlad 5ensitifrwydd
Newld yn y rhagdybiaethau ar 31 Mawrth 2022
Am¢an o'r
newid yn y
rhwymedigaeth
2%
4°
0%
2%
Amcan
£000
56
103
LIe1h o 0.1% yn y gyfran disgtywnt
Bwddyn o gynnydd yn amcangyfrif oes
Cynnydd o 0.10/0 yn y c(MJiad cyfiog
Cynnydd o 0.1 yo yn y codiad penstwn
49
-23-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
10. Datganiad o Asedau Net Rhwng Cronfeydd
Cronfa
Cronfa Cyfansb
Anghyfyngedigcyfyngedig
Ar 31.3.22
Asedau Sefydlog
Asedau Cyfredol
Credydwyr
116000
874284
(24413)
116000
44973 919257
{24413)
5871
44973 1010844
Cronfa
Cronfa Cyfanswm
Anghyfyngedigcyfyngedig
Ar 31.3.21
Asedau Sefydlog
Asedau Cyfredol
Credydwyr
117585
698884
(219895)
117585
46902 745786
1219895)
596574
46902 643476
-24-
MANTELL GWYNEDD CYF.
NODIADAU I'R CYFRIFON - parhad
AM Y FLWYDDYN YN DIWEDDU 31 MAWRTH 2022
11. Datganlad o'r Cronlrydd ar 31 Matmrth 2022
Cronfwidd Cyfyng•dig
Balans
ar 1.4.21
Gw4riart froBglwydd-
iadau
Bala
ar 31.3.22
Cynllun Grants"3u- amFywiof 28859
259254
(285055)
3058
Adeiladu Pontythl Cadaml
HWu$Ydd lethyd
I32)
Canolfan Glf(XId01
Gwir-vol
22
2002
4. Uned SymLwJol
191)
4778
Pfesgripshvn Cymd&lhasol
4214
58140
(58862}
3492
6. Datbtygu Maesgwrchen
1477
1244861
1477
Cydtynydd Cymunedd
1315}
24685
46902
(408471)
44973
8alan8
ar 1.4.21
Incwm
GrlantTr9Jg1wYdd-
iadau
Enillion Balans
Actiwaraldd #r 31.3.22
Cronfeydd Anghyfyng•dlg
1. Cronfeydd Cyffredwiol
337633
1355336)
1140(M)I
675287
2.Cronfeydd Penodol...
- Costau staff
Costau proffesiynol
- Cyfrannu al gostau rhed
2018119 a'r dyfodol
- Cyffogi swyddog am 6 mi$
Adnewyddu offerTG
- Cyfiogi staff SROI
fKYyddyn
-Gwaith adeilad DolgelLau
2592
3CXJO
33318
5674
33318
5674
10000
32(KKI
32C(JO
14000
3.Cronla Pertshyn Inodyn 9)
I1971)
(281XX))
4150
1900C(J
596574
415(K(I
5871
Mae Cyfawd¢thvyr y Gwmni yn dytnuTh) tynnu SY at y ffaiLh fod y gronfa benspAfn yn dylanwadu ar y ffigyrau ari8nnol
l¢rfynol. Fel sydd wedi ei fanylu yn nodyn 91 Cynllun Pe1 Cyngw Gwynedd, mae'r cynllun yn gynllun penswn btsdd.
ble mae'r prisiad yn cael ei ddpweddaru ar bob pen bW¢tyn yn unol a FRS 11Y2. Ro&Jd prisiad 31.3.21 yn dangos fod
rhwym&digaethau'r cynllun yn na gwerth yr asedau tkrthnasol. ¥ o ganlyniad r¢ y drffyg creu rhwymedigaeih
0 £197.CKIO yn y Datgankqd o'r Sefyllfa Anannol ar ddNAdd y fwdttyn.
Ar 31.3.22 ma¢'r prisiad yn dangos fod gwerth yr a5edau yn fwy na'r rFwmedigaethau. ac o ganlyniad mats'r gwarged yn
creu a8ed 0 £190.LK)O yn y DatyanHd o'r Sefyllfa ArHnnol. Yn und a'r caTrlkn.au yn FRS 102 mae'r ased wedi gi ddatgan
gan fod modd adennill y dU (yfrantadau g05tyngiedig yn y dyfc